Ingekuwa hakuna mikakati ya kukuza utalii na hatuna airport ya kisasa dar ningekubali tusubiri kununua ndege. Lakini kwa hii airport mpya dar, ukarabati wa airport za mikoani na hatua za kukuza utalii kwa sasa TZ iko tayari kuwa na shirika la ndege in full swing. Juzi nimemuona Obama akiwa KIA pembeni wa ndege ya kukodi baada ya ziara ya Serengeti. Ile ndege ya kukodi ingetakiwa kuwa ya ATCL si mfanyabiashara binafsi anaeingiza millions kwa hiyo biashara.
Faida za shirika la ndege:
1. Fahari ya nchi (national pride) na kukuza jina (kutambulika kwa nchi - "brand"). Hii inaongeza watalii na hata wawekezaji. Kenya Airways imekuza sana jina la Kenya. Mnalalamika watalii wanasema mt. Kilimanjaro na wanyama wako Kenya hamfikirii kwamba shirika lao la ndege linawaongezea umaarufu.
2. Kurahisisha biashara na kufika maeneo mbali mbali ya nchi kwa haraka. Kuna maeneo mengi ya Tz tunayoweza kulima maua (roses) kama Kenya ila tumeshindwa. Wao wanapeleka Amsterdam kila siku kwa ndege zao. Kilimo cha kuuza nje bidhaa zinazoharibika haraka (perishables) kinakuzwa na national airline. Hapo watu wanapata ajira greenhouses na serikali inapata kodi.
3. Kukuza viwanja vya ndege na watu wanaoajiriwa kwenye viwanja hivyo + kodi kwa serikali.
4. Kukuza utalii na mnyororo (chain) yake (mahoteli, wahudumu, tour guides, etc). Serikali inapata kodi na watu wanapata ajira.
5. Kukuza fani ya anga (vyuo/mafunzo ya anga -flight crew, piloting. utafiti, nk). Vile vile mawakala (travel agents). Kumbuka travel agency inajumuisha kuuza tickets na tour packages. Hii inaongeza ajira na kodi kwa serikali.
6. Mahoteli yanayohusiana na utalii. Sijui mlimsikia Makonda kwamba hoteli zitajegwa maeneo jirani na airport ya dar mara itakapoanza kutumika?
Balalance sheet uliyoitoa ya Rwanda na mifano yako mingine unayofikiria haioneshi serikali ya Rwanda imefaidika vipi kwa mambo kama haya. Takwimu nyingi zinazofuatilia airlines haziangalii faida zake kwa upana kama "development stimulus".
Utakuta mtu anaponda Emirates na Qarar kwa kupata hasara na kutumia ruzuku za serikali bila kukumbuka kwamba kukua kwa Dubai na Doha kama business na tourism hubs kumechangiwa na mashirika hayo hayo ya ndege.
Tatizo wa TZ huwa mnaogopa ogopa tu na yet mkiona vitu vinafanywa na wengine mnalalamika kwa nini sisi hatuna.