KWENU NYINYI AMBAO SIO WALIMU,NA KWA WALIMU WENZANGU.,nasadifu kilichotokea mkoani MBEYA.
Kitaaluma mimi ni mwalimu na nimewahi pia huko nyuma kufundisha shule kadhaa za serikali na za watu binafsi.Nimeamua kuandika kaandiko haka nataka kushare na nyinyi baadhi ya changamoto za kinidhamu nilizowahi kukutana nazo wakati huo nikiwa nafundisha shule mbalimbali na nyingine kuhadithiwa na walimu wenzangu .
Lengo la kaandiko haka si kutetea kilichofanywa na walimu wa mazoezi huko mkoani Mbeya,lakini ni kuonesha kuna mambo mengine yanapaswa kufanyika zaidi ya kuwafukuza walimu kwa hatua wanazozichukua dhidi ya utovu wa nidhamu kwa baadhi ya wanafunzi.
Mwaka 2009 nikiwa nafanya elimu kwa vitendo(Teaching practise) mkoani Morogoro wilaya ya Kilombero katika shule flani ya serikali,nikiwa mwalimu wa zamu nilipewa agizo na mkuu wangu wa shule kuhakikisha wanafunzi wote wanaovaa ma-sweta yasiyoruhusiwa na shule nawaadhibu.
Katika kutimiza agizo hilo nikakutana na mwanafunzi mmoja wa kidato cha nne amevaa sweta lisiloruhusiwa,ni "giant" hasa kama unavyojua wanafunzi wa zamani,mrefu na alikua na dalili zote kua ametoka kuvuta au kunywa pombe asubuhi ile.
Nilipomsimamisha akakataa kusimama ,nilipoajaribu kutumia mbinu nyingine kumhoji niliishia kutukaniwa mama yangu na mikwara mingine.Kwakua ilikua ni wiki mbili tu tangu nilipoti shule ile sikuripoti kwa mwalimu yeyote tukio lile lakini baadae nikaja kugundua ni mwanafunzi mwenye nidhamu mbovu kuliko wote kwenye shule ile,walimu wote wanalalamika kuhusu nidhamu ya mwanafunzi yule.
Nilimaliza field na nilikua na hamu ya kujua matokeo yake ya mtihani wa kidato cha nne ALIPATA "DIVISHEN" ZERO( Div 0)
Mwaka 2012 nikiwa nimeajiriwa shule flani ya serikali mkoani Iringa wilaya ya Mufindi nikakutana na tukio lingine,mwanafunzi mmoja alipuliza mpira wa kondom ukajaa kiasi cha mpira unaochezewa kwenye soka na kurusha darasani muda wa vipindi.
Tukio lile lilisababisha kelele nyingi sana darasani kiasi cha kuharibu kabisa utulivu wa shule nzima na kuhathiri vipindi vilivyokua vinaendelea kwenye madarasa mengine.
Nakumbuka mimi na mwalimu mmoja( jina limeifadhiwa)ambao tuliajiriwa pamoja tuliamua "kushumghulikia" mwanafunzi aliyefanya tukio lile ambaye kwa wakati huo alikua ananuka harufu ya pombe ya asili aina ya ulanzi..Lakini kabla ya kuamua kufanya hivyo tulijaribu kuwashirikisha walimu wengine kuhusu nidhamu ya mwanafunzi husika.
Tukaambiwa na walimu tuliowakuta kwamba kwanza mwanafunzi yule ni mchawi,aliwahi hata kukamatwa juu ya paa la nyumba akiwa anaroga,pili ana nguvu za ajabu za asili ,hata mkimkamata watu watano anawabwaga kama John Cena wa W.W.F,kubwa zaidi tukaambiwa alishawahi kumchoma kisu ubavuni mwanafunzi mwenzie huko nyuma.Huyu nae ALIPATA "DIVISHENI" SIFURI(Div O) kwenye matokeo yake ya mwisho.
Mwanzoni mwa mwaka huu Iringa mjini mwanafunzi wa kike wa kidato cha Pili wa shule mojawapo iliyopo manispaa ya Iringa alikutwa akifanya mapenzi mchana kweupe kabisa kwenye bustani za manispaa(POSTA) .Sina uhakika kama mwanafunzi yule amefukuzwa shule.Kama hajafukuzwa ninaamini matokeo yake mwaka 2018 hayatofautiana na hao wawili nilioanza nao.
MAMBO MUHIMU NINAYOTAKA YAELEWEKE.
,Shule nyingi za serikali zinaendeshwa mno kisiasa.Haiwezekani mtoto anayefikia hatua ya kumchoma kisu,au kurusha kondom darasani akaachwa kuendelea kusoma bila kufukuzwa au kupewa uhamisho mpaka anamaliza kidato cha nne
Mimi binafsi nikiwa mwanafunzi wa kidato cha pili nilikufukuzwa shule(seminari) kwa makosa mawili moja kuua paka wa shule na la pili kushindwa kuhudhuria vipindi darasani kwa siku tano mfululizo.BADO UNASHNGAA KWA NINI SEMINARI ZINAONGOZA KWA UFAULU NCHINI?
Kwa upande wa shule zetu za serikali siasa zimekua nyingi mno hasa shule za kata .Wanasiasa hawapo tayari kuona shule "zao' zina idadi ndogo za wanafunzi ili wakati wa kampeni wataje idadi za wanafunzi kwenye majukwaa zenye kuvutia wapiga kura (basing on Quantity rather than Quality).
Mimi binafsi kwenye tukio la pili hapo juu mkuu wangu wa shule alinieleza namna ambavyo ni vigumu kumfukuza mwananfunzi shuleni japo sheria za shule zimeainisha makosa yanaweza kumfukuzisha shule mwananfunzi na makosa hayo hayo mwananfunzi akayafanya na asifukzwe shule
Hawa walimu nao ni binadamu pamoja na taaluma zao,wana viwango na mipaka ya uvumilivu kama binadamu wengine.Wkifika kwenye mipaka hiyo(point of no return) .Katika ubinadamu wao wanakasirika,wanaumia,wanachukia,wanafurahi.Hawana tofauti yoyote na binadamu wengine
Natambua lipo neno "kujidhibti" lakini Kiisaikolojia binadamu yoyote akifika hapo ni vigumu kuamua nje ya hisia zake za wakati huo.NAMNA PEKEE YA KUWAZIA WALIMU WASIFIKE HAPO NI KUONDOA/KUWAFUKUZA MASHULENI WATOTO WALIOSHINDIKANA.
Kwa walimu wenzangu ni muda wa kujua sasa ili kutengeneza uhalali wa kuonekana adhabu tunazotoa licha ya kupitiliza lengo lake hasa ni kuboresha nidhamu za wanafunzi na tuanze sisi kua na nidhamu hizo kwa kuchagua adhabu za kuwapa.
Nje ya mavazi,lugha zetu,mahusiano yetu na wanafunzi hata ADHABU TUNAZOTOA PIA zinaakisi viwango vyetu vya nidhamu dhidi ya taaluma zetu.Katika changamoto za mishahara tulizonazo,mazingira magumu ya kazi tuanze kutambua pia tupo kwenye kipindi kibaya cha ukuaji na matumizi makubwa ya teknolojia TUNAANGALIWA MNO kwakua tunaaminika.
Kwa kesi ya Mbeya kinacholalamikiwa na kupigiwa kelele sio KUPIGWA KWA MWANAFUNZI ,NI NAMNA MWANAFUNZI HUYO ALIVYOPIGWA.Kwa namna ambavyo amepigwa inathibitisha hata walimu wenyewe hatuna au nidhamu.Natamani kufananisha na upigaji wa SCORPION wa Buguruni.
NGUZO NOEL .R.