Ben Zygier: Jasusi Aliyetuhumiwa Kuwa wa Mossad Aliyefahamika kama ‘Prisoner X’
Ben Zygier, aliyeshukiwa kuwa jasusi wa shirika la kijasusi la Israel, Mossad, alifahamika kwa jina la siri la
‘Prisoner X’ kabla ya kifo chake mwaka 2010.
Zygier alizaliwa nchini Australia, lakini alihamia Israel katikati ya miaka ya 1990. Alikuwa na uraia wa nchi zote mbili na aliendelea kutumia pasipoti yake ya Australia alipokuwa akisafiri.
Mwanzoni mwa mwaka 2010, alikamatwa na shirika la usalama wa ndani la Israel, Shin Bet. Alizuiliwa kwa miezi kumi katika chumba cha gereza alichokaa peke yake (solitary confinement), ndani ya Gereza la Ayalon, lililopo Ramla, Israel. Chumba hicho kilidaiwa kuwa kimeundwa kwa namna ambayo ingefanya iwe vigumu kwa mfungwa kujiua.
Awali, chumba hicho kilikuwa kimetumiwa na Yigal Amir, aliyemuua Waziri Mkuu wa zamani wa Israel, Yitzhak Rabin, mwaka 1995.
Hata hivyo, mnamo Desemba 2010, Zygier alikutwa amejinyonga bafuni kwa kutumia shuka la kitanda. Hili lilizua maswali mengi kwa sababu chumba hicho kilikuwa na kamera kadhaa za uangalizi, huku walinzi wakimfuatilia kila siku.
Mnamo Juni 2010, tovuti ya habari ya Ynet ilichapisha kwa muda mfupi habari kuhusu mfungwa asiyejulikana kwa jina, aliyekuwa akiitwa ‘Prisoner X’. Hata hivyo, habari hiyo iliondolewa ndani ya saa chache. Ilidhaniwa kuwa serikali ya Israel ilikuwa imetoa amri ya kuzuia uchapishaji wa taarifa hizo.
Baada ya kifo chake, vyombo vya habari vya kimataifa vilianza kutoa nadharia mbalimbali kuhusu shughuli zake.
Shirika la utangazaji la Australia, ABC, liliripoti kwamba huenda Zygier alikutana na maafisa wa shirika la kijasusi la Australia, ASIO, na kuwafichulia siri kuhusu operesheni za Mossad zilizokuwa zikifanyika katika sehemu mbalimbali duniani.
Pia, ilidaiwa kuwa ASIO huenda ilikuwa inamchunguza kwa kutumia pasipoti zake za Australia kuficha uraia wake wa Israel na uhusiano wake na Mossad alipokuwa akisafiri.
Sheria za Australia zinawaruhusu raia kubadilisha majina yao ya kwanza na ya mwisho mara moja kwa mwaka. Inadaiwa kuwa baadhi ya mawakala wa Mossad waliwahi kutumia mwanya huo kuficha utambulisho wao.
Mwaka 2013, jarida maarufu la Ujerumani la Der Spiegel liliripoti kwamba Zygier alijiunga na Mossad mwaka 2003, lakini hakuwa miongoni mwa mawakala waliofanya vizuri sana.
Mwaka 2009, alichukua likizo ili kuendelea na masomo ya shahada ya uzamili. Hata hivyo, wakati huohuo, alijaribu kwa hiari yake mwenyewe kumshawishi mtu kutoka kundi la Hezbollah awe chanzo cha taarifa za kijasusi.
Lakini mambo hayakwenda kama alivyotarajia.
Mtu huyo alikuwa
wakala maradufu, yaani, mtu anayefanya kazi kwa upande mmoja huku kwa siri akisaidia upande mwingine. Badala ya kunaswa na Zygier, wakala huyo aligeuza mchezo na kuanza kumshawishi Zygier afichue siri za Mossad.
Hatimaye, inadaiwa Zygier alishawishiwa kutoa taarifa kuhusu watoa taarifa wawili muhimu wa Mossad waliokuwa ndani ya Hezbollah.
Muda mfupi baadaye, Zygier alikamatwa.
Baada ya kifo chake, mwili wa Zygier ulisafirishwa kurudishwa Australia. Alizikwa katika makaburi ya Wayahudi ya Chevra Kadisha, karibu na Melbourne.
Hadi leo, kisa cha Ben Zygier kinaendelea kuibua maswali kuhusu shughuli za siri za kijasusi, usaliti unaoweza kutokea ndani ya mashirika ya ujasusi na mazingira yaliyozunguka kifo chake akiwa kizuizini.