Mkuu access to resources ilikuwa ni factor kubwa iliyodetermine uelekeo wa WW2
Mjapan kwa mfano kuna Operesheni muhimu alitakiwa azifanye ndani ya WW2 lakini hazikufanyika sababu ya ufinyu wa resources ambapo mJapan kama ilivyo kwa mjerumani alikuwa hana mafuta(petroleum) mfano Australia ingekuwa eneo muhimu lakini Opereshini ya kuvamia Australia ilikuwa abandoned sababu ya limited oil resources for Japs during that War.
France akiteam up na UK walikuwa na access to huge resources from Manpower,oil,minerals,food na kila kitu
Sent from my TECNO-N2 using
JamiiForums mobile app
Mkuu Masamila umetoa hoja nzuri sana na naomba nijibu hii hoja yako katika sura tatu. Suya ya kwanza ni mkakati wa kijiografia na sura ya pili ni mkakati wa kisiasa na kiusalama na sura ya tatu ni makakati wa kiuchumi. Naomba nianze na sura ya kwanza ya mkakati wa kijiografia.
SURA YA KWANZA: Kimkakati nchi kama Ufalme wa Uingereza ambazo zinakuwa na makoloni mbali kabisa na mipaka yake kuzungukwa na bahari huwa tunaziita (A Thelassocracy). Uingereza ndilo dola kubwa kuwahi tokea duniani na lilimiliki asilimia 22% ya ardhi hadi kufika mwaka 1922: Lakini bahati mbaya sana lilikuwa ni A Thelassocracy. Tofauti na madola mengine makubwa kama Urusi na Mongolia ambayo majimbo yao yalilikuwa yameungwanisha hili kimkakati tunaita (A Contiguous Empire), ilikuwa ni lazima Uongereza avuke bahari ili kuendesha makoloni yake.
Hatari ni kwamba pale unapokuwa na makoloni mengi na ukapambana na adui mwenye mkono mrefu kama Umoja wa Kisovieti au Marekani unaweza kweli kuyalinda kwa urahisi hayo makoloni yaliyo maelfu ya kilomita mbali na wewe ???
Uhalisia wa kimkakati sasa ni huu: Muingereza na Mfaransa ili kwenda kwenye makoloni yao ya Afrika na Asia walikuwa lazima wapite kwenye mfereji wa Gibraltar (The Strait of Gibraltar) kisha waingie bahari ya Mediterranea hadi mfereji wa Suez Misri ndipo wafike Pasifiki. Sasa Adolf Hitler alipanga kitu kinaitwa The Mediterranean Strategy ambapo alitaka kumtumia rafiki yake Franco Dikteta wa Uhispania ili kufunga mfereji wa Gibraltar na kukata mawasiliano baina ya makoloni na nchi mama. Hili halikufanyika kwasababu Franco alisema kwamba Uhispania haitafungamana na upande wowote wakati wa vita.
Lakini lingefanikiwa sidhani kama Uingereza na Marekani wangeweza kupambana na Ujerumani hata zaidi ya mwaka maana wasingeweza tena kupita pale Gibraltar. Naomba nikupe mifano hai ya hichi nachokisema na udhaifu wa Muingereza: Kipindi cha Vita Baridi, Wasovieti wakifahamu fika juu ya huu uadhaifu, Mwaka 1956-1957 Gamal Abdi Nasser akishauriwa na Wasovieti aliamua kutaifisha mfereji wa Suez Canal. Ulaya nzima walichanganyikiwa kwamba utajiri wao kutoka kwenye makoloni ungetumia njia gani kufika Ulaya hivyo ikabidi Muingereza, Mfaransa na Muisrael wavamie Misri.
Mfano wa pili, mwaka 1942 Mjapani alivyokamata Singapore unadhani lilikuwa ni jambo rahisi kwa mataifa ya Ulaya kama Uingereza na Ufaransa ??? Wote tunafahamu umihimu wa mfereji wa Malacca kibiashara na kiusafiri ukiunganisha Ulaya na Asia. Sasa hizo ndizo hatari za kijiografia kwa nchi ambayo ni A THELASSOCRACY kama Uingereza kutaka kupigana na A CONTIGOUS EMPIRE kama Umoja wa Kisovieti
SURA YA PILI: Kisiasa kuwa na makoloni ni sawa na kuweka mzinga wa nyuki maeneo ya nyumbai, akitokea mtu tu kautingisha lazima hadi wewe mfugaji utang'atwa tu. Adolf Hitler anasema hivi "ningejua ningefanya kama Wasovieti wanavyofanya, nisingetawala watu wa ulimwengu wa tatu bali ningeunga mkono harakati zao za kudai uhuru ili kusambaza hujuma ambazo zingeweza kufanya nchi za Ulaya zianguke"
Haya maneno aliyasema mwaka 1945 siku chache kabla Ujerumani haijasalimu amri na aliyasema kwa majuto mengi. Kama angeunga mkono juhudi za wapigania Uhuru kuanzia miaka ya 1933 basi sidhani kama Muingereza angeweza kupambana na Ujerumani hata kwa mwaka moja. Sasa VITA BARIDI (The Cold War) ilipiganwa na mashirika ya kijasusi ya Kisovieti (INO, COMINTERN na NKVD) kwa sura ya kufadhili harakati za wapigania uhuru.
Marekani nao walifahamu huu udhaifu wa Muingereza ndiyo maana wakaamua kuanza kuunga mkono juhudi za Uhuru chinichini kwenye makoloni yote ya Muingereza. Mwishowe Muingereza alitikishwa kwenye makoloni yote na akaamua kuachia. Ubaya wa hili ni kwamba endapo pale nchi mama (The Metropolitan State) inapokataa kutoa uhuru basi ni lazima usalama wa raia wake na mali zake kwenye kwenye makoloni hayo utakuwa kwenye hatari kubwa kubwa sana.
Naomba nikupe mfano hai wa hili: Mwaka 1946 Wadi uhuru wa Kiyahudi walilipua Hotel Waingereza (King David Hotel) ili kutuma ujumbe kwamba hili eneo ni letu na mtoke. Mwaka huohuo tena kule Vietnam (Indo-China) wapigania Uhuru walianza kupigana na Mfaransa na kusababisha vita kubwa ambayo vilidumu hadi mwaka 1975.
Huu ujanja alikuja kufanyiwa Umoja wa Kisovieti kuanzia miaka ya 1980's na mabepari wakisaidiwa na Kanisa Katoliki chini ya Papa John Paul II. Nchi za Ulaya Mashariki ziliahidiwa kupewa uhuru kama ule wa nchi za Ulaya Magharibi ambazo zilikuwa zimefanikiwa sana kiuchumi. Wasovieti walipotaka kutumia nguvu ndipo wadai uhuru wakaanza kufanya hujuma dhidi yao, mara unasikia The Solidarity Movement, mara hiki, mwisho wa siku kapoof. Sasa kama A Contiguous Empire kama Umoja wa Kisovieti ilifanywa hivi unadhani nchi ambayo iko mbali na makoloni kama Uingereza wangepona kweli kwa kutegemea makoloni ???
Mfano wa mwisho kwenye hii hoja: Mapinduzi ya Haiti (The Haitian Revolution) 1791-1804 yalifanyika kipindi Ulaya nzima inapigana vita na Mfalme Napoleon wa Ufaransa. Haiti ilikuwa ni moja ya koloni tajiri na muhumu sana kwa Ufaransa. Sasa ili kuiumiza Ufaransa Waingereza na Wahispania chini kwa chini waliwaunga mkono watu weusi na kumshawishi sana Toussaint Louverture kuua mamia ya walowezi wa kifaransa kule Haiti na kujitangazia uhuru ili Wafaransa wapate hasara. Kweli wafaransa walipata hasara kubwa sana maana koloni halikutawalika tena kwasababu watu washaonja uhuru. (Mfaransa naye alifanya hivihivi kwa Muingereza kipindi Marekani anadai uhuru wake kwa mtutu wa bunduki)
SURA YA TATU: Hoja yarasilimali za kwenye makoloni haziwezi kukusaidia sana kwasababu mwisho wa siku makoloni hata uyawekee pesa nyingi ni lazima yatakuwa huru tu. Ndiyo maana Waziri Mkuu wa Ujerumani Otto Von Bismarck alikuwa hayapendi sana, akisema kwamba unapowekeza sana kwenye makoloni jua kwamba kuna siku yatakuwa huru tu. Hili ndilo ukichanganya na sababu ya pili, ni njia tosha kabisa kufanya usitegemee rasilimali za makoloni, hasahasa pale kipindi cha vita kubwa kama zile za dunia.
Ina maana adui yako akikamata makoloni basi na uchumi wako ni lazima uyumbe pakubwa tu. Pia Muingereza na Mfaransa wasingeweza kutumia zile rasilimali za kinyonyaji kwa wingi bila kusababisha hasara kwa wazawa wa kwenye makoloni. Mfano Mzuri ni njaa ya Bengal ilivyoua mamilioni ya watu: Lakini ukiangalia unaweza kusema Muingereza anasifiwa kwamba yeye ndiyo alikuwa kitovu cha kuzalisha wakati wa vita ya pili ya dunia, ukweli ni kwamba alikuwa kwenye hali mbaya sana ambayo hakuweza kusimama hata baada ya vita kuisha.
RASILIMALI ZA MAKOLONI SIYO ZA KUTEGEMEA HATA KIDOGO, HAKUNA TAIFA AMBALO HAZIJAWAHI KUWATOKEA PUANI...........