This is not realistic. If one makes shake deals for survival its not a sin but a sin is to make surplus out of shake deals.
Naamini kumwezesha mwandishi kwa kibahasha cha nauli ya cha 20,000 kila akija kwenye story sio rushwa na sio dhambi ili mradi mwandishi huyo afanye kazi yake kwa objectivity na sio kufagilia kwa ajili ya kile kijibahasha. Bila uwezeshaji hakuna investigative journalism, jee hii nayo ni rushwa?. Jee uweseshaji wa Ikulu kwa local media to cover presidential visits, nayo hii ni rushwa?. Its not.
Mwandishi anayekwenda kwa kiongozi na kusema anayo skendo ya kiongozi huyo na kupanga bei ili asiitoe, hii ni blackmail na rushwa mbaya ambayo ni dhambi.
Ama editor atakayepokea kijibahasha cha 50,000 ili makala zangu za PR za makampuni zitoke, is doing me justice wakati editor huyo huyo akivuta fungu nene ili kuzuia habari fulani isitoke, this is sin.
Hakuna ubishi kuhusu maisha magumu ya mtumishi wa serikali. Wale wenye kuweza kuongeza kipato kihalali kwa safari, vikao, semina, warsha na makongamano, they are doing the right thing. Wale wanaotumia njia zisizo halali kama kwenye deals za zabuni, they are doing the wrong thing.
Amini usiamini Per Diem ya serikali kwa mwaka juzi ilikuwa ni 45,000 kwa ofisa wa juu. Hii ndio per diem ya katibu mkuu, waziri mpaka rais!. Kinachowakomboa ni posho na stahili mbalimbali ikiwemo kulipiwa hoteli full board na mengineyo and its not wrong. Its only wrong kama unatafuta hiyo per diem kwa makaratasi tuu huku safari halisi haipo.
Katika hali kama hii, dhana ya MMKJJ ya kidole kimoja kikielekezwa kwa fisadi na vitatu ukivielekeza kwako ni ya ukweli mtupu. The truth life is a struggle for existance and survival for the fittest. What matters more is 'The End Justify The Means'.