PostGE2025 Taswira ya Siasa Tanzania chini ya kivuli cha matukio yasiyo na Uwajibikaji

[DodomaTZ]

Miaka ya karibuni, Siasa za Tanzania zimekuwa zikikumbwa na mabadiliko makubwa ya kimtazamo kutokana na mfululizo wa matukio ambayo hayakupata uwajibikaji wa wazi.

Tukio moja baada ya jingine limekuwa likiacha maswali mazito kuhusu uthabiti wa taasisi, usalama wa raia na mustakabali wa demokrasia. Mambo haya yamejenga taswira mpya ambayo imeendelea kuongeza sintofahamu na kuibua wakosoaji wengi ndani na nje ya nchi.

1. Matukio ya Utekaji, Kuteswa na Kupotea kwa Raia
Utekaji na kupotea kwa wanaharakati, wanasiasa na raia wa kawaida hasa wale wanaoonekana kuwa wakosoaji wa Serikali, hili ni ambalo limeitikisa nchi.

Kutokuwapo kwa majibu ya wazi kuhusu watuhumiwa na kutokufikishwa kwao Mahakamani kumeongeza hisia kuwa mfumo wa ulinzi na haki kwa raia una dosari. Hali hii imeonekana kupunguza imani ya wananchi kwa kauli za uongozi na kuzidi kuashiria pengo kubwa la uwajibikaji katika usimamizi wa usalama.

2. Kuwekwa Ndani kwa Tundu Lissu
Kumfungulia mashitaka ya uhaini Mwenyekiti wa CHADEMA, Tundu Lissu, kumekuwa suala linalozua mjadala mkubwa. Wadau wengi wakiwemo viongozi wa dini wanazuoni na mashirika ya kiraia wamekuwa wakitoa wito wa kuachiwa kwake ili kupunguza joto la kisiasa.

Hata hivyo, kutokutekelezwa kwa mapendekezo haya kumeongeza hisia za mgawanyiko na kuonekana kana kwamba uwajibikaji wa kitaasisi bado haujapata nguvu stahiki.

3. Kufungwa kwa Makanisa ya Ufufuo na Uzima
Kufungwa kwa makanisa ya Ufufuo na Uzima (Kanisa la Askofu Gwajima) kumeibua mjadala mkubwa kutokana na athari zake kwa waumini na jamii kwa ujumla. Suala hili lilihitaji uwazi, majadiliano jumuishi na utaratibu utakaoheshimu hisia za watu wa imani mbalimbali.

Kukosekana kwa maelezo ya kina na hatua za usuluhishi kumezua hisia kuwa suala hilo halikushughulikiwa kwa uwajibikaji unaohitajika katika masuala ya kidini.

Picha: Ericky Boniphase/DW​

4. Kauli Tata za Viongozi: Vitisho na Kejeli
Baadhi ya viongozi wamekuwa wakitoa kauli kwa mtindo wa vitisho na kejeli ambazo zimewachochea wananchi kuhisi kutoheshimiwa. Kauli hizi zimeathiri majadiliano ya kitaifa, zikachochea migawanyiko na kupunguza matumaini ya uongozi wa kuunganisha taifa. Wananchi wanatarajia hekima, uvumilivu na busara kutoka kwa viongozi, lakini kauli tata zimeonekana kuzorotesha taswira hiyo.

5. Kupuuzwa kwa Ushauri wa Viongozi wa Kiraia
Mashirika ya kiraia kama LHRC, THRDC, TLS pamoja na viongozi wa dini, yamekuwa yakitoa ushauri wa kitaalamu kuhusu maboresho ya Utawala Bora na Haki za Binadamu. Hata hivyo, kutokutiliwa maanani kwa maoni yao kumechangia kupanda kwa joto la kisiasa na kuibua hisia kuwa mfumo wa ushirikishwaji na uwajibikaji haupewi uzito unaostahili.

6. Misukosuko ya CHADEMA
Chama cha CHADEMA kimeendelea kukabiliwa na mlolongo wa kesi na masharti ya kisheria ambayo baadhi ya wadau na Wananchi wanaona kama kikwazo kwa ushindani wa kisiasa. Kuzuia chama hicho kufanya siasa kwa uhuru kumeonekana kudhoofisha misingi ya demokrasia na kuongeza maswali kuhusu ulinganifu wa uwajibikaji kwa vyama vya siasa.

7. Wimbi la Rushwa na Ukwasi wa Viongozi
Ufisadi na tuhuma za viongozi kujilimbikizia mali wakati kundi kubwa la vijana linakosa ajira ni jambo linaloumiza jamii na kuibua mijadala. Kutokuchukuliwa hatua za wazi dhidi ya tuhuma hizo kumewafanya wananchi kuhisi kuwa sheria haitumiki kwa usawa. Hili limechangia kupungua kwa imani ya wananchi katika uadilifu wa viongozi wao.

8. Vyombo vya Habari na Wimbi la “Uchawa”
Wananchi wakati wanatarajia vyombo vya habari huru, vyenye uwajibikaji na vinavyojenga jamii kupitia habari zisizopendelea upande wowote.

Hata hivyo, tuhuma za vyombo vya habari kupoteza uhuru wake na kuibuka kwa kundi la “Uchawa” zinaelezwa kuchangia kupotosha mijadala muhimu ya kitaifa. Hali hii imetafsiriwa kama ishara ya kupungua kwa uwajibikaji katika usambazaji wa taarifa.

Picha: Jamhuri Media​

Kwa ujumla, mfululizo wa matukio haya bila uwajibikaji wa wazi umeathiri taswira ya siasa nchini Tanzania. Umepunguza imani ya wananchi, umeongeza sintofahamu na kuibua kikosi kikubwa cha wakosoaji wanaotaka mabadiliko. Hata hivyo, bado kuna nafasi ya kurejesha matumaini kupitia uwazi, ushirikishwaji wa kweli na uimarishaji wa taasisi zinazolinda demokrasia.