Burundi ilipata uhuru wake mnamo Julai 1, 1962, ikiwa chini ya utawala wa kifalme kabla ya kuwa jamhuri mwaka 1966. Tangu uhuru, nchi hiyo imekumbwa na changamoto za uongozi, ikiwa ni pamoja na mapinduzi, mauaji, na mihula fupi ya marais. Hapa kuna muhtasari wa historia ya marais wa Burundi tangu uhuru, ikiwa ni :
1.Mwami Mwambutsa IV (1962–1966): Kabla ya Burundi kuwa jamhuri, iliongozwa na Mwami (Mfalme) Mwambutsa IV chini ya utawala wa kifalme tangu uhuru 1962. Alipinduliwa mwaka 1966 na mwanawe, Ntare V, baada ya migogoro ya kisiasa na kikabila.
2.Mwami Ntare (1966): Alichukua ufalme kwa muda mfupi mwaka 1966, lakini utawala wake ulidumu miezi michache tu kabla ya kupinduliwa na Waziri Mkuu wa wakati huo, Michel Micombero, ambaye alifuta utawala wa kifalme na kuanzisha jamhuri.
3.Rais Michel Micombero (1966–1976): Aliongoza Burundi baada ya kupindua utawala wa kifalme mwaka 1966. Utawala wake ulikumbwa na mzozo wa kikabila, hasa mauaji ya kimbari ya Wahutu mwaka 1972, ambayo yalisababisha vifo vya maelfu. Alipinduliwa mwaka 1976 na Jean-Baptiste Bagaza.
4.Rais Jean-Baptiste Bagaza (1976–1987): Alichukua madaraka kupitia mapinduzi ya kijeshi. Utawala wake ulijaribu kuleta mageuzi ya kiuchumi, lakini ulikabiliwa na shutma za ukandamizaji wa kisiasa. Alipinduliwa mwaka 1987 na Pierre Buyoya.
5.Rais Pierre Buyoya (1987–1993, na tena 1996–2003): Buyoya alichukua madaraka mara ya kwanza kupitia mapinduzi ya kijeshi mwaka 1987. Aliongoza hadi 1993 aliposhindwa katika uchaguzi wa kidemokrasia na Melchior Ndadaye. Alirejea madarakani mwaka 1996 baada ya mapinduzi mengine na kuongoza hadi 2003, akijaribu kuleta amani wakati wa vita vya wenyewe kwa wenyewe (1993–2005).
6.Rais Melchior Ndadaye (1993): Aliingia madarakani Julai 1993 kama rais wa kwanza wa kidemokrasia wa Burundi na wa kwanza kutoka jamii ya Wahutu. Aliongoza kwa siku 100 tu kabla ya kuuawa Oktoba 1993 katika mapinduzi ya kijeshi, jambo lililozusha vita vya wenyewe kwa wenyewe.
7.Rais François Nzojibwami (1993): Aliteuliwa kama rais wa mpito baada ya mauaji ya Ndadaye, lakini aliongoza kwa siku chache tu kabla ya kuachia madaraka kutokana na mgogoro wa kisiasa. Sylvie Kinigi alichukua nafasi ya uongozi wa mpito kama Waziri Mkuu.
8.Sylvie Kinigi (1993–1994): Aliteuliwa kuwa Waziri Mkuu wa mpito mwaka 1993 na kuongoza kwa siku 133, akiwa mwanamke wa kwanza kushikilia wadhifa wa juu wa uongozi nchini Burundi. Alikabili changamoto za machafuko na ukosefu wa msaada, na hatimaye akaachia madaraka.
9.Rais Cyprien Ntaryamira (1994): Alichukua madaraka Februari 1994 lakini akaongoza kwa miezi miwili pekee. Alikufa Aprili 1994 katika ajali ya ndege pamoja na Rais wa Rwanda, Juvenal Habyarimana, jambo lililochochea zaidi mzozo wa kikabila katika eneo la Maziwa Makuu.
10.Rais Sylvestre Ntibantunganya (1994–1996): Alichukua madaraka baada ya kifo cha Ntaryamira. Aliongoza katika kipindi cha vita vya wenyewe kwa wenyewe, lakini alipinduliwa Julai 1996 na Pierre Buyoya baada ya miezi 21 madarakani.
11. Rais Domitien Ndayizeye (2003–2005): Alichukua madaraka baada ya Buyoya kulingana na makubaliano ya amani ya Arusha. Aliongoza hadi 2005, akisaidia kusimamia mpito wa amani hadi uchaguzi wa 2005.
12.Rais Pierre Nkurunziza (2005–2020): Ndiye rais pekee aliyemaliza mihula yake ya uongozi (2005–2020) bila kupinduliwa au kuuawa. Aliongoza chini ya chama cha CNDD-FDD, lakini uongozi wake ulikabiliwa na shutma za ukandamizaji, hasa baada ya kugombea muhula wa tatu mwaka 2015, ambao ulizua mgogoro wa kisiasa. Alikufa Juni 2020.
13.Rais Évariste Ndayishimiye (2020–sasa): Alichukua madaraka baada ya kifo cha Nkurunziza. Anaendelea kuongoza chini ya chama cha CNDD-FDD, akilenga kurekebisha uchumi na kuleta umoja wa kitaifa, ingawa anakabili changamoto za kisiasa na kiuchumi.
Vyama vya Siasa:
CNDD-FDD: Chama tawala kilichoshika madaraka tangu 2005.
FRODEBU: Chama cha upinzani kilichokuwa na ushawishi mkubwa wakati wa uongozi wa Ndadaye.
UPRONA: Chama cha kihistoria kilichohusika na harakati za uhuru na kilichokuwa na ushawishi mkubwa katika siasa za Burundi.
Hitimisho: Tangu uhuru, uongozi wa Burundi umekumbwa na mapinduzi, mauaji, na vita vya wenyewe kwa wenyewe (1993–2005), hasa kutokana na migogoro ya kikabila kati ya Wahutu na Watutsi. Isipokuwa Nkurunziza na Ndayishimiye, marais wengi wamekabili mihula fupi au hatima ngumu