El Nino ni nini?

[Bujibuji Simba Nyamaume]

El Niño ni hali ya asili ya mabadiliko ya mfumo wa hali ya hewa na bahari ambayo hutokea wakati halijoto ya uso wa bahari inapopanda juu ya wastani katika eneo la kati na mashariki la kitropiki katika Bahari ya Pasifiki.

Maana na Asili ya Jina

• • Neno la Kihispania: Jina El Niño linamaanisha "mtoto" au "mtoto wa kiume".
  • Chanzo: Mabaharia wa Pembezoni mwa Peru waligundua joto hili kubwa la maji likitokea karibu na kipindi cha Krismasi (kuzaliwa kwa Yesu mtoto), hivyo wakalibatiza jina hilo.
  • Sehemu ya ENSO: El Niño ni sehemu moja ya mzunguko mkubwa unaoitwa El Niño Southern Oscillation (ENSO), ambao una pande mbili zinazokinzana: El Niño (joto) na La Niña (baridi).

Jinsi Inavyofanya Kazi

• • Kwa kawaida, upepo wa biashara (trade winds) husukuma maji ya joto kwenda magharibi mwa Pasifiki.
  • Wakati wa El Niño, upepo huu hudhoofika au kugeuka nyuma, na kusababisha maji ya joto kutangaa na kukaa upande wa mashariki karibu na Amerika Kusini na kuathiri angahewa duniani kote.
  • Tukio hili hutokea kila baada ya miaka 2 hadi 7.

Athari Zake

• • Mvua Kubwa na Mafuriko: Maeneo mengi, ikiwemo Afrika Mashariki (kupitia taarifa za Mamlaka ya Hali ya Hewa Tanzania - TMA), hupata mvua zisizo za kawaida zinazoweza kusababisha mafuriko.
  • Ukame: Maeneo mengine kama Australia, Asia Kusini-Magharibi na sehemu za kusini mwa Afrika huweza kukumbwa na ukame mkali.
  • Kilimo na Uchumi: Mabadiliko haya ya ghafla huathiri uzalishaji wa mazao, usafiri, afya na upatikanaji wa chakula.