Mi naona we ndo "mpumbavu." Mada imeeleza vizuri jinsi kamati kuu za vyama zinavyoimpose wagonbea hata wale wasiokubalika kwa raia. Hebu angalia mtu kama Trump kungekuwa na ujinga wa kamati kuu angepita? Lakini mwamba kapita kwa kura za wanachama (wao wanaita primaries).Essay la maneno 7,0000 yasiyo na maana yoyote zaidi ya kutaguta kuhalaisha UPUMBAVU.
Unajaribu ku-sound upumbavu, utafikiri masuala ya uchaguzi wa viongozi ni masuala miliki ya wanansiasa, na kwasababu wanasiasa kupitia vyama vyao wana shida, basi na wananchi hawatakiwi kuchagua watu wao.
Jinga kabisa.
Demokasia ni kwaajili ya watu, wewe JUHA.Mi naona we ndo "mpumbavu." Mada imeeleza vizuri jinsi kamati kuu za vyama zinavyoimpose wagonbea hata wale wasiokubalika kwa raia. Hebu angalia mtu kama Trump kungekuwa na ujinga wa kamati kuu angepita? Lakini mwamba kapita kwa kura za wanachama (wao wanaita primaries).
Hao wananchi wana option? Ikiwa mgombea huru ni marufuku? Tumia kichwa kufikiriDemokasia ni kwaajili ya watu, wewe JUHA.
Achia chama kisimamishwms ZUZU, halafu wananchi wakimchagua huyo zuzu, wao ndio wenye SHIDA.
Hoja ya msingi ni mfumo wa wananchi kuamua, siyo CHAMA kimechagua zuzu gani.
Siku hizi inaitwa 'Demokrasia yetu na utamaduni wetu'Kwanza ni muhimu tuelewe maana ya Demokrasia kabla ya kuutaka kujenga mfumo wa utawala ambao unakidhi matumaini yetu badala ya matakwa ya Demokrasia yenyewe.
Kwanza Demokrasia ni nini? Imeelezwa kwa kifupi kama Demokrasia ni mfumo wa Serikali ambapo mamlaka ni ya wananchi, ambao huyatumia moja kwa moja au kupitia wawakilishi waliochaguliwa.
Isitoshe Demokrasia ina misingi yake mikuu minne ambayo ni pamoja na
1. Uchaguzi Huru,
2. Utawala wa Sheria,
3. Usawa na
4. Haki za Binadamu.
Hii ndiyo misingi mikuu katika ujenzi wa Demokrasia halisi na sii vinginevyo.
Hivyo basi pasipo Uchaguzi huru ambao Wananchi wamekabidhiwa mamlaka ya kuchagua viongozi na Wawakilishi wao, dhahiri bila shaka hatuwezi kutegemea Demokrasia itakuwepo katika Serikali iloundwa kwa mfumo wa tamaduni na taratibu za vyama vya Siasa.
Kwa ujumla Tanzania haijawahi kuwa na Demokrasia kabla na baada ya kuwa na vyama vingi kwa sababu kamati za Uongozi wa Chama ndizo huteua wagombea wa nafasi zote za Uwakilishi. Wananchi hupewa nafasi ya kuchagua kile walichopewa hata kama sii mapendekezo yao.
Toka wakati wa Maalimu nadhani wengi watakumbuka kuwa rais mstaafu Jakaya Kikwete ndiye alokuwa chaguo la Wanachama wa CCM kugombea Urais mwaka 1995, lakini CCM iliunda Utamaduni na taratibu zake ili kupata mgombea Urais, Kamati zake ndizo zenye mamlaka ya mwisho kupitisha majina matatu yatakayo pigiwa kura za wazi na wajumbe wa Mkutano kuu.
Kwa utaratibu kama huo, tulishuhudia yalotokea katika vipindi tofauti vya Uchaguzi ndani ya CCM wakati wa Jakaya, Lowassa na hata rais Samia. Upande wa Chadema wakato wa dr.Slaa, Lowassa na Tundu Lissu. NCCR wakati wa.Mrema na Mbatia, CUF ya Maalim Seif na Lipumba (Wateule) majuzi ACT na Mpina!
Matokeo yake vyama vimezaa Makundi ambayo kwa umoja wao hugombea nafasi hizi za Ungozi kwa kupeana badala ya mamlaka hayo kuwa ni ya Wanachama.
Vivyo hivyo kwenye Vyama vingine vyote vya Siasa ngazi ya Udiwani na Ubunge. Uchaguzi wa Madiwani na Wabunge hautokani na Chaguo la Wananchi, bali ni mapendekezo ya viongozi na Kamati za vyama. Sii lazima mgombea anayekubalika au alopata kura nyingi za Wananchi ndiye atasimama kugombea katika Uchaguzi Mkuu.
Kwa hiyo, vyama vyote vya Siasa toka mashinani kwa muda wote wa Uchaguzi wa ndani ama Uchaguzi Mkuu, wamekuwa wakikiuka msingi huu mkuu wa Demokrasia kwa sababu kigezo kikuu ni mapendekezo ya uongozi wa Chama wenye sura ya Kiumla (Chama kina wenyewe)
Hivyo, yanishangaza kuona Wanasiasa, Wanaharakati, Wasomi, wazee na wataalamu wakikaa kujadili tunatokaje hapa kwa kuzingatia wapi tulipoangukia, badala ya wapi tulipojikwaa.
Ni dhahiri, kila tunapo karibia Uchaguzi Mkuu, chaguzi zote ndani ya Vyama vyote vya Siasa toka Udiwani, Ubunge na hata Urais utasikia jina la fulani limekatwa, fulani alishinda kwa kura nyingi za Wanachama lakini amekatwa, amechukuliwa mshindi wa pili au tatu. Utasikia fulani amekatwa kwa sababu hana sifa za Uongozi. Hizo sifa nyingine zinatoka wapi ikiwa katiba imeainisha sifa za mgombea ibarabya 67(1).
Kifupi nimalizie kwa kusema lawama zote tunazoituhumu Tume ya Uchaguzi, ni mambo hayo hayo yanafanyika waziwazi ndani ya Vyama vya Siasa ili kupata wagombea Uchaguzi Mkuu.
Hakuna Chama kinachosimamisha wagombea wake wote kutokana na matokeo ya Uchaguzi wa Wanachama wake. Sasa tunawezaje kudai Demokrasia juu wakati katika huko chini kwenye shina hakuna Demokrasia?
Kama kweli tunataka Utawala wa Demokrasia, basi ni muhimu sasa tuwe na mfumo bora zaidi wa Tume ya Uchaguzi kuhakikisha kila Chama cha Siasa kitasimamisha Mgombea ambaye alipata kura nyingi za Wanachama katika nafasi zote kuanzia Serikali za mitaa, Udiwani, Ubunge hadi Urais.
Hatuwezi kupigania Demokrasia wakati wa Uchaguzi Mkuu pekee wakati rushwa, takrima, kujuana, fitna, majungu vinatumika huko chini kuwapata wagombea na washindi.
Maasalaam.
Kwanza ni muhimu tuelewe maana ya Demokrasia kabla ya kuutaka kujenga mfumo wa utawala ambao unakidhi matumaini yetu badala ya matakwa ya Demokrasia yenyewe.
Kwanza Demokrasia ni nini? Imeelezwa kwa kifupi kama Demokrasia ni mfumo wa Serikali ambapo mamlaka ni ya wananchi, ambao huyatumia moja kwa moja au kupitia wawakilishi waliochaguliwa.
Isitoshe Demokrasia ina misingi yake mikuu minne ambayo ni pamoja na
1. Uchaguzi Huru,
2. Utawala wa Sheria,
3. Usawa na
4. Haki za Binadamu.
Hii ndiyo misingi mikuu katika ujenzi wa Demokrasia halisi na sii vinginevyo.
Hivyo basi pasipo Uchaguzi huru ambao Wananchi wamekabidhiwa mamlaka ya kuchagua viongozi na Wawakilishi wao, dhahiri bila shaka hatuwezi kutegemea Demokrasia itakuwepo katika Serikali iloundwa kwa mfumo wa tamaduni na taratibu za vyama vya Siasa.
Kwa ujumla Tanzania haijawahi kuwa na Demokrasia kabla na baada ya kuwa na vyama vingi kwa sababu kamati za Uongozi wa Chama ndizo huteua wagombea wa nafasi zote za Uwakilishi. Wananchi hupewa nafasi ya kuchagua kile walichopewa hata kama sii mapendekezo yao.
Toka wakati wa Maalimu nadhani wengi watakumbuka kuwa rais mstaafu Jakaya Kikwete ndiye alokuwa chaguo la Wanachama wa CCM kugombea Urais mwaka 1995, lakini CCM iliunda Utamaduni na taratibu zake ili kupata mgombea Urais, Kamati zake ndizo zenye mamlaka ya mwisho kupitisha majina matatu yatakayo pigiwa kura za wazi na wajumbe wa Mkutano kuu.
Kwa utaratibu kama huo, tulishuhudia yalotokea katika vipindi tofauti vya Uchaguzi ndani ya CCM wakati wa Jakaya, Lowassa na hata rais Samia. Upande wa Chadema wakato wa dr.Slaa, Lowassa na Tundu Lissu. NCCR wakati wa.Mrema na Mbatia, CUF ya Maalim Seif na Lipumba (Wateule) majuzi ACT na Mpina!
Matokeo yake vyama vimezaa Makundi ambayo kwa umoja wao hugombea nafasi hizi za Ungozi kwa kupeana badala ya mamlaka hayo kuwa ni ya Wanachama.
Vivyo hivyo kwenye Vyama vingine vyote vya Siasa ngazi ya Udiwani na Ubunge. Uchaguzi wa Madiwani na Wabunge hautokani na Chaguo la Wananchi, bali ni mapendekezo ya viongozi na Kamati za vyama. Sii lazima mgombea anayekubalika au alopata kura nyingi za Wananchi ndiye atasimama kugombea katika Uchaguzi Mkuu.
Kwa hiyo, vyama vyote vya Siasa toka mashinani kwa muda wote wa Uchaguzi wa ndani ama Uchaguzi Mkuu, wamekuwa wakikiuka msingi huu mkuu wa Demokrasia kwa sababu kigezo kikuu ni mapendekezo ya uongozi wa Chama wenye sura ya Kiumla (Chama kina wenyewe)
Hivyo, yanishangaza kuona Wanasiasa, Wanaharakati, Wasomi, wazee na wataalamu wakikaa kujadili tunatokaje hapa kwa kuzingatia wapi tulipoangukia, badala ya wapi tulipojikwaa.
Ni dhahiri, kila tunapo karibia Uchaguzi Mkuu, chaguzi zote ndani ya Vyama vyote vya Siasa toka Udiwani, Ubunge na hata Urais utasikia jina la fulani limekatwa, fulani alishinda kwa kura nyingi za Wanachama lakini amekatwa, amechukuliwa mshindi wa pili au tatu. Utasikia fulani amekatwa kwa sababu hana sifa za Uongozi. Hizo sifa nyingine zinatoka wapi ikiwa katiba imeainisha sifa za mgombea ibarabya 67(1).
Kifupi nimalizie kwa kusema lawama zote tunazoituhumu Tume ya Uchaguzi, ni mambo hayo hayo yanafanyika waziwazi ndani ya Vyama vya Siasa ili kupata wagombea Uchaguzi Mkuu.
Hakuna Chama kinachosimamisha wagombea wake wote kutokana na matokeo ya Uchaguzi wa Wanachama wake. Sasa tunawezaje kudai Demokrasia juu wakati katika huko chini kwenye shina hakuna Demokrasia?
Kama kweli tunataka Utawala wa Demokrasia, basi ni muhimu sasa tuwe na mfumo bora zaidi wa Tume ya Uchaguzi kuhakikisha kila Chama cha Siasa kitasimamisha Mgombea ambaye alipata kura nyingi za Wanachama katika nafasi zote kuanzia Serikali za mitaa, Udiwani, Ubunge hadi Urais.
Hatuwezi kupigania Demokrasia wakati wa Uchaguzi Mkuu pekee wakati rushwa, takrima, kujuana, fitna, majungu vinatumika huko chini kuwapata wagombea na washindi.
Maasalaam.
Ndio maana katiba ya nchi ilishindwa kumlinda yule jamaa asiliwe kichwa na chama, japo kwa katiba ya nchi alikuwa na kinga.Tanzania ni serikali ya chama
Ilichaguliwa na chama
Inayoongoza na chama
Kwa manufaa ya chama
Naamini sio wanachama wote wa Chama Dola wanapenda huo unyama...tatizo la siasa za Tanzania ni unyama [ utekaji, utesaji, mauaji ]unaofanywa na vyombo vya dola dhidi ya wanasiasa wa vyama vya upinzani.
..hatuwezi kuwa na ligi ya mpira wa miguu halafu timu moja kubwa inaingia uwanjani bisibisi na kuwachoma wapinzani halafu tukasema tuna ligi iliyo na usawa ambayo matokeo yake ni halali.
..kuna watu wameuwawa, wametekwa, wameteswa, na inasemekana kuna mpaka ufiraji, na yote hayo yanafanywa kuwawezesha Ccm, halafu wewe unasema tusishughilike na hayo mpaka kwanza tuwe na demokrasia ya kweli ndani Tlp, Tadea, Udp,..?
Ndio maana hoja ya msingi, ni mfumo wa kuwapata hao viongozi wa watu.Hao wananchi wana option? Ikiwa mgombea huru ni marufuku? Tumia kichwa kufikiri
Naamini sio wanachama wote wa Chama Dola wanapenda huo unyama.
Kwa picha ya nje, Chama kinanufaika na huo uhuni Ili kulinda madaraka, lakini kiuhalisia ni kundi dogo sana la wahuni ndani ya chama ndio wanufaika wa huo uovu.
Huu ndio mimi nauita ujinga mkuu kuliko ujinga mwingine wowote ndani ya katiba yetu, ile mamlaka kuu ya wananchi kwenye katiba yetu, imekasimiwa kwa chama cha siasa, as a result chama ndio kikubwa kuliko katiba ya nchi!.Ndio maana katiba ya nchi ilishindwa kumlinda yule jamaa asiliwe kichwa na chama, japo kwa katiba ya nchi alikuwa na kinga.
Mpuuzi wewecalm down plz,
i'm sorry
Nimekusoma vema ila kuna sehemu pengine hukunielewa Katiba haiwezi kusema Kuhusu Siasa yetu na Upinzani wake bali historia na mazingira ya nchi ndio hujenga Vyama vya Upinzani sio kwa sababu tu vipo duniani basi na sisi tuvitumie. Hata nchi za Ulaya walianza na tawala zao wakatokea Wapinzani wa utawala huo ambao hawakukubaliana na mwelekeo wa Chama tawala wakaunda hizi Itikadi pinzani dhidi ya Chama.Mkuu Mkandara, ahsante kwa kuzipitia Ibara hizo na kwa uwazi wa maoni yako. Naomba nikubaliane na wewe kwenye mambo mawili ya msingi kabla sijaeleza kwa nini rasimu imesimama pale ilipo, kisha nijibu pendekezo lako la Tume moja yenye mamlaka yote, kwa mantiki hilo ndilo linalobeba uzito mkubwa zaidi wa kiuundo.
Kwanza, kuhusu urefu na marudio, uko sahihi kabisa. Rasimu hii ina Sura kumi na nne na Ibara mia tatu ishirini na moja, (14/321) na ni ndefu kwa kiwango ambacho hakiwezi kubishaniwa. Marudio unayoyaona si udanganyifu wa uandishi, ni matokeo ya uamuzi wa kimakusudi kwamba kila Ibara imeandikwa iwe na uwezo wa kusomeka na kueleweka bila kumlazimisha msomaji kurudi mara kwa mara kwenye Ibara nyingine ili kuipata maana kamili. Hii ni gharama ya urefu badala ya gharama ya utata. Nakubaliana na wewe kwamba hii inaifanya isiwe rahisi kusomwa mfululizo na mtu wa kawaida, na hilo ni jambo ambalo Muongozo na Uchambuzi tunaouandaa kwa lengo la kuisaidia jamii kuisoma sehemu kwa sehemu unajaribu kulishughulikia, ingawa sikatai kwamba rasimu kamili yenyewe inabaki nzito kwa msomaji wa mara ya kwanza, labda aisome zaidi ya mala moja Ndo utaiona Nyepesi Sana zaidi ya Kuisoma mala moja Tu.
Pili, kuhusu Ujamaa na idadi ya vyama, nako uko sahihi. Rasimu hii haijatamka Ujamaa wala itikadi nyingine yoyote kama msingi wa uchumi au siasa ya Taifa, wala haijaweka ukomo wa idadi ya vyama. Hili si pengo la bahati mbaya, ni uamuzi wa kifalsafa wa makusudi, na naomba nijitetee kwa uwazi kuhusu hilo. Ibara ya 104(6) inatamka waziwazi kwamba hakuna mtu anayeweza kulazimishwa kujiunga na chama fulani au itikadi fulani, wala chama hakiwezi kukataliwa kusajiliwa kwa kigezo cha itikadi yake, Hivyo Basi Kama rasimu ingeweka Ujamaa au itikadi nyingine yoyote kama msingi rasmi wa Taifa, au ingefunga idadi ya vyama view vitatu au vinne, Katiba yenyewe ingekuwa imeshachagua upande mmoja wa mjadala wa kiitikadi kabla mjadala huo haujaanza. Pia Wazo lako la chama cha Ujamaa chenye kumuenzi Mwalimu ni zuri na lina nafasi kamili ndani ya muundo huu, kwa mantiki hakuna kinachokizuia kuanzishwa na kushindana kihalali, Tofauti ni kwamba rasimu haitaki kukilazimisha wala kukikataza, inataka kubaki mahali ambapo kila itikadi, ikiwemo Ujamaa, inaweza kusimama sawa mbele ya wapiga kura.
(Kwa Nyoongeza yangu Rasimu hiyo kwenye Ibara ya 273(5)(a) na (b) Zimetamka Kuhusu Tunu ya Heshima na zimetamka Ofisi mbili za kuwaenzi waasisi wa Taifa, Yaani Karume na JK Nyerere, hii inaweza Kutoa Majibu ya Maswali yako Kuhusu kuwakumbuka waasisi wa Taifa Letu.)
Sasa naomba niende kwenye pendekezo lako zito zaidi, ambalo ni kuipa Tume Huru ya Uchaguzi mamlaka ya juu kabisa juu ya chaguzi zote, kuanzia za ndani ya vyama hadi Uchaguzi Mkuu, badala ya kuunda muhimili mpya wa usimamizi. Hoja yako ina mantiki ya vitendo, kwa mantiki chombo kimoja chenye kumbukumbu zote kingerahisisha ushahidi mahakamani. Lakini hapa ndipo naona hatari ya kimuundo ambayo naomba unipe nafasi ya kuieleza.
Ukiipa Tume moja mamlaka ya kusimamia uendeshaji wa kiufundi wa Uchaguzi Mkuu, wakati huohuo ikawa ndiyo inayosimamia demokrasia ya ndani ya vyama, na ikawa tena ndiyo yenye mamlaka ya juu kabisa isiyofungamana na chombo kingine chochote, umeweka mizigo mitatu tofauti kabisa kimaumbile juu ya bega moja.
1. Usimamizi wa kiufundi wa upigaji kura ni taaluma ya uendeshaji na Utendaji wa Tume huru ya uchaguzi.
2. Uamuzi wa haki kati ya mwanachama na Kamati Kuu ya chama ni taaluma ya kimahakama.
3. Usimamizi wa Misingi ya Demokrasia ni swala la Baraza la Usimamizi wa Taifa. (Naomba nikufafanulie hapa, Baraza la Usimamizi wa Taifa Kazi yake ni Kusimamia Misingi yote ya taifa, Yaani Misingi yote inayolifanya Taifa liwepo, Hivyo Basi miongoni mwa Misingi ya Demokrasia ni Uchaguzi ulio Huru, kweli na Haki na hapa ndipo Baraza linaingia kutoa Tathimini yake, au muongozo lakini alijihusishi wala kuingilia Utendaji wa Kila siku wa Tume. Pia naomba niendelee kufafanua kwamba Baraza linasimamia Misingi ya Demokrasia sio Utendaji wa Tume Huru ya Uchaguzi, lakini pia Haki ya mwanachama wa chama cha Siasa Husika inapatikana Mahakamani hasa Mahakama ya Katiba kama Rasimu yenyewe ilivyowekwa. Kwa kuongezea hapa ni kwamba "Baraza hilo lina kazi zaidi ya moja na kusimamia misingi ya demokrasia ni sehemu ya kazi zake si Kazi pekee iliyowekwa na katiba", )
NAOMBA KUENDELEA KIDOGO HAPA.
Ukiviunganisha vyote vitatu kwenye chombo kimoja, na kikaishiwa kufungamana na mtu yeyote, tatizo halipotei, linahama tu.
Embu jiulize What if.! Tume hiyo moja itatekwa siku moja, na Chama Fulani cha Siasa, kikundi cha Maslahi Binafsi au vyovyote, na hakuna mahali pa kukimbilia, kwa mantiki umeondoa uwiano wa kuangaliana uliokuwepo hapo awali.
Ndiyo maana rasimu imeamua kugawa mizigo hii mitatu kwa vyombo vitatu tofauti vinavyoangaliana.
1. Tume Huru ya Uchaguzi inabaki na jukumu lake la kiufundi la kuendesha Uchaguzi Mkuu.
2. Mahakama ya Katiba, kupitia Ibara ya 176(2)(b)(II), inabaki na jukumu la kuamua haki kati ya mwanachama aliyepokonywa ushindi na Kamati Kuu ya chama chake.
3. Baraza la usimamizi wa taifa kwa kupitia kwa Kamati ya Malezi ya Vyama vya Siasa, iliyoko ndani ya Ofisi ya Haki, Miiko na Udhibiti wa Demokrasia chini ya Baraza, inabaki na jukumu la kufuatilia afya ya kidemokrasia ya vyama kwa muda wote, si wakati wa uchaguzi pekee. Yaani Haki za kidemokrasia, maadili ya taifa, miiko na udhiti hili siasa isitumike kuathili usalama wa taifa au kuchota tamaduni za njee zisizo njema kwa taifa letu.
Kwenye Muundo Huu Kila chombo kina mamlaka finyu (Separation of power), lakini vyote vitatu vinasimama kwenye Mipaka yake na vinakuwa bora, hivyo Basi kutekwa kwa Chombo kimoja hakuvunji mfumo mzima, Bali itasaidia Kutambua Kwa Haraka shida hipo wapi.
Kuhusu mlinganisho wako wa mwisho, kati ya Katiba na vitabu vya dini, naomba nikupe mtazamo mwingine wa kuuangalia.
Vitabu vya dini vinaongoza dhamiri ya mtu binafsi, na uvunjaji wake huwa kati ya mtu na imani yake, Yaani Leo Mimi nikitenda dhambi ya uzinifu ni Mimi na Mungu wangu, na wala Jamii yangu haiwezi kuathilika na dhambi niliyofanya.
Lakini Katiba ina kazi tofauti kabisa, yaani Mwenye Madaraka anapokula Mali ya Umma unaoathilika ni Umma wote sio yeye Binafsi, au Mtu mmoja, hivyo Basi kazi ya Katiba si Tu Kutoa muongozo wa mambo mbali mbali ya Taifa lakini pia kwenye mada hii ni kumfunga mwenye madaraka hata pale asipokuwa na dhamiri njema.
NAOMBA NIKWAMBIA HAYA KWA UZITO MKUBWA KWAMBA.
Mfumo unaotegemea uzalendo wa watu peke yake, bila muundo wa kuwabana wale wenye tabia mbaya, ni bahati nasibu, si mpango wa kudumu.
Mimi Kwa Maoni yangu sikubaliani kwamba tatizo ni sisi wenyewe pekee bila muundo kuhusika, kwa mantiki hata watu wema wanahitaji mfumo unaowazuia Ili wabaki wema wakati wote, na ndipo thamani ya urefu wa Ibara hizi mia tatu ishirini na moja 321 inapoonekana, japo naelewa kabisa unavyoona uzito wake.
OMBI LANGU KWAKO MKUU NI HILI.
Binafsi nimeona wewe si tu msomaji wa kawaida wa Mada hii Bali Unatafuta kitu kilicho bora zaidi, Mimi sitaki kukuaminisha kwamba Rasimu hii ni Bora moja kwa moja Bali ninachoitaji ni kukuongoza sehemu za kusoma Hili kuamua kurudi hapa na kusema kwamba Rasimu hiyo ni Bora Basi usome Kwa Moyo Wako wote, si kukuaminisha kabra ujasoma wewe mwenyewe.
Kwanza kabisa na Kwa ukweli kwamba Rasimu hiyo ni ndefu Sana nakuomba nikupe muongozo wa wapi pa kuanza kusoma Hili Kuisoma mala moja Tu Uweze kuielewa Haraka zaidi.
Anza Ibara ya 286(1) Mwanzo kabisa kuna mambo yaliyowekwa Kuhusu Namna Katiba hiyo ilivyoandikwa, Yaani "Ibara, Ibara ndogo, Aya, kipengere na Aya ndogo. Pia kuna kitu kama vile kikao cha Ufafanuzi maana yake ni nini...? Na kinakaa wapi.? kwenye Rasimu kinaonekana ndani ya maneno yaliyowekewa Kati Kati ya [+......].
Kisha Ibara Hiyo hiyo, Yaani 286(2) kuna muongozo wa Katiba yote, Mipaka ya Jumla na Ufafanuzi wa Jumla wa Katiba.
All in all Ibara ya 286 ni Ibara ya Ufafanuzi wa Katiba yote, Yaani maneno yaliyotumika, na Nyoongeza nyingine kama vile bodi ya Kikatiba n.k
Ukishasoma Ibara Hizo pia soma Ibara ya 98 mbaka 116 Kuhusu Baraza la Usimamizi wa Taifa maana ndicho kitu kigeni zaidi kwenye Katiba hii na Kiukweli Ndio Muhimili wa Nne Wenyewe, hivyo umeelezewa kiundani kabisa kwenye Ibara Hizo Hapo Tajwa.
Baada ya hapo sasa kuanza Mwanzo Ibara ya 1 mbaka ya 321 unapata picha Kamili na kuelewa ubora wa Rasimu Hiyo ya Katiba.
Naomba niendelee kusema kwamba Rasimu hii ni ndefu hasa wingi wa Ibara zake lakini Naona ni muhimu kuwa Hivyo Kwa sababu pia Baraza Ndio Mamlaka ya Kimuungano Kati ya Tanganyika na Zanzibar hivyo Rasimu hiyo imetoa Majibu ya Maswali ya Muundo wa Muungano, Yaani Serikali Moja, mbili au Tatu. Yaani Rasimu hii imeweka Serikali Moja na kuongeza Muhimili wa Nne ambao Ndio unawakutanisha Tanganyika na Zanzibar kusimamia Misingi yote ya Taifa na hapo ndipo Mihimili mingine iliyobaki inakuwa Mihimili ya Jamhuri ya Muungano na Muungano Kati ya Pande Hizo mbili unapewa Mamlaka ya kusimamia Misingi yote.
Hivyo basi Rasimu hiyo ina mihimili minne ya kitaifa, yaani.
1. Baraza l usimamizi wa Taifa.
2. Serikali ya jamhuri ya muungano wa tanzania.
3. Bunge la jamhuri ya muungano wa tanzania.
4. Mahakama ya jamhuri ya muungano wa tanzania.
Mihimili yote minne imetamkwa kwenye SURA YA NNE ya Rasimu hiyo ya katiba kwa kuanzia na Baraza na kuendelea mihimili mingineyo.
Nilisema Misingi yote ya Taifa maana yake ni Misingi yote ya Demokrasia, Misingi ya Muungano wetu, Misingi ya Ukuu wa Katiba, Misingi ya utawala wa Sheria, Misingi ya Maendeleo na Mengineyo mengi, kwaiyo baraza la usimamizi wa misingi ya taifa kazi yake ni kuhakikisha misingi hiyo inaendelea kuwepo na isiweze kudhoofishwa kwa maslahi ya chama cha siasa, kikundi cha maslahi binafsi au mtu mmoja.
Rasimu Kamili ya Katiba Hipo kwenye Tovuti ya www.katibampya.com
Katika hilo mimi nadhani kosa sio Katiba bali sisi wenyewe Mazwazwa. Haiwekzekani Viongozi wanakiuka Katiba wazi kabisa tunabakia kulalamikia mitandaoni kutafuta followers!Huu ndio mimi nauita ujinga mkuu kuliko ujinga mwingine wowote ndani ya katiba yetu, ile mamlaka kuu ya wananchi kwenye katiba yetu, imekasimiwa kwa chama cha siasa, as a result chama ndio kikubwa kuliko katiba ya nchi!.
View attachment 3674062
Je, Wajua Japo Tanzania Ilipaswa Kutawaliwa na Ukuu wa Katiba, Lakini Inatawaliwa na Ukuu wa Chama?. Mbele ya Chama, Katiba si Lolote, si Chochote!
P
Naunga mkono hoja, hili la sisi ni mazwazwa nami nimelisema ila mimi sijatumia mazwazwa, mimmi nimetumia neno mazuzu, sisi Watanzania ni mazuzu!,Katika hilo mimi nadhani kosa sio Katiba bali sisi wenyewe Mazwazwa. Haiwekzekani Viongozi wanakiuka Katiba wazi kabisa tunabakia kulalamikia mitandaoni kutafuta followers!
Hii ni hoja ya msingi sana, niliwahi kuizungumzia enzi za kilichotokea Uchaguzi wa Zanzibar, Jecha kupindua meza, Zanzibar Issue: Kwanini watu wanapiga kelele tu bila kuchukua hatua zozote, pia enzi za ule udikiteta wa yule Blaza wangu, kwenye mkutano fulani wa JF, nilimuuliza Zitto na Wapinzani,Sheria zipo, mahakama zipo basi watokee hao Wapinzani, wanaharakati wapeleke mashtaka mahakamani. Kina Mtikila wakonwapi siku hizi? Iweje Kiongozi akiuke Katiba halafu anatamba kuwa juu ya Sheria tunashindwa ku challenge legally?
Hivi ndivyo Watanzania tulivyo, kazi yetu ni kulalamika tuu bila kuchukua hatua Watanzania ni watu wa maneno maneno, kupiga kelele na kulialia tuu, Tukija kwenye Vitendo ni sifuri, 0, zero, nil, hamna kitu!. Je Tutabadilika?Kwa nini kila kosa la Ukiukaji wa Katiba tunalalanika mitandaoni na vijiwe vya waandishi wa habari utadhani ni ya Yanga na Simba!
Hakuna tofauti!, ila kwa vile haya yote yamesabibishwa na katiba mbovu yenye imperial president, tukipata katiba mpya tutapunguza madaraka ya rais, Je, wajua kuwa Rais wa JMT ndie Serikali, Bunge na Mahakama? Yuko juu ya Mihimili yote 3. Je, kuna uwezekano Rais wa JMT pia yuko juu Katiba? na hatutaruhusu ujinga huu kwenye katiba mpya Je, Wajua Japo Tanzania Ilipaswa Kutawaliwa na Ukuu wa Katiba, Lakini Inatawaliwa na Ukuu wa Chama?. Mbele ya Chama, Katiba si Lolote, si Chochote!Kwa mujibu wa Katiba hii mbovu, watu wanaivunja wakidai ni Kitabu halafu tunabaki kuhadithiana kama kwamba Katiba sio Sheria. Sasa hiyo Katiba Mpya nani atailinda kama sio sisi. Laa ni upuuzi kudai Katiba Mpya wakati hii mbovu inavunjwa na hakuna hatua zozote zinazochukuliwa.
Ndio maana Viongozi wanajiona wao wakonjuu ya Wananchi na wananchi wanakubali wale ni Waheshimiwa! Kuna tofauti gani na Utawala wa Kiumla?
Ok.🐒Mpuuzi wewe
Hivi niulize kitu - Tunataka kupunguza madaraka ya rais kama yapi? Maana lazima kuwepo na mtu au Watu waliokabidhiwa hayo madaraka!Naunga mkono hoja, hili la sisi ni mazwazwa nami nimelisema ila mimi sijatumia mazwazwa, mimmi nimetumia neno mazuzu, sisi Watanzania ni mazuzu!,
The Voices From Within: Japo Wamenyamaza Kama Mazuzu, na Hawaulizi Kitu, Ila wana Macho na Masikio,Wanatamani Wawe Wanaelezwa Ukweli, No Matter What!
Hii ni hoja ya msingi sana, niliwahi kuizungumzia enzi za kilichotokea Uchaguzi wa Zanzibar, Jecha kupindua meza, Zanzibar Issue: Kwanini watu wanapiga kelele tu bila kuchukua hatua zozote, pia enzi za ule udikiteta wa yule Blaza wangu, kwenye mkutano fulani wa JF, nilimuuliza Zitto na Wapinzani,
View: https://youtu.be/A_YPEHtM9WM?si=Cu_55vUpUCptb-HZ, Zitto Kabwe na wapinzani wote, kwanini mnapiga tu kelele kuhusu udikteta bila kuchukua hatua zozote? Isn't it a nuisance? Je, 2020 ni CCM pekee? na hata school mate wangu Tundu Lissu, na Chadema walipoasisi UKAWA wakapanga kufanya maandamano nchi nzima kuupinga udikiteta, niliwashauri Hoja ya Udikteta wa Magufuli: Tundu Lissu isn't Right. Haupingwi kwa kupaza sauti kupiga tu Kelele!
Hivi ndivyo Watanzania tulivyo, kazi yetu ni kulalamika tuu bila kuchukua hatua Watanzania ni watu wa maneno maneno, kupiga kelele na kulialia tuu, Tukija kwenye Vitendo ni sifuri, 0, zero, nil, hamna kitu!. Je Tutabadilika?
Ila pia kwenye hili, tusiwalaumu Watanzania wa kawaida, lawama pia zielekezwe kwa sisi mhimili wa 4, hatutimizi wajibu wetu kikamilifu,
Je Wajua Taifa Bila Mhimili wa 4 Huru na Imara ni Taifa Mfu?. Je Watanzania ni Mazuzu?. Gazeti la M/halisi Lisamehewe Kuandika Ukweli au ni Zuzu Tuu?
Hakuna tofauti!, ila kwa vile haya yote yamesabibishwa na katiba mbovu yenye imperial president, tukipata katiba mpya tutapunguza madaraka ya rais, Je, wajua kuwa Rais wa JMT ndie Serikali, Bunge na Mahakama? Yuko juu ya Mihimili yote 3. Je, kuna uwezekano Rais wa JMT pia yuko juu Katiba? na hatutaruhusu ujinga huu kwenye katiba mpya Je, Wajua Japo Tanzania Ilipaswa Kutawaliwa na Ukuu wa Katiba, Lakini Inatawaliwa na Ukuu wa Chama?. Mbele ya Chama, Katiba si Lolote, si Chochote!
Mzee Pasco.
Dah!... inasikitisha sana.Hivi niulize kitu - Tunataka kupunguza madaraka ya rais kama yapi? Maana lazima kuwepo na mtu au Watu waliokabidhiwa hayo madaraka!
Je huyu mtu au hao Watu wakiyatumia vibaya itakuwaje? Ujue sisi Waafrika tukipata Cheo kikubwa au Utajiri huwa tunabadilika kabisa, ni hulkanya watu wote maakini wakipata makalio hulia mbwata! Mtu wako kabisa akipaya utashangaa kama ndiye yule ulokuwa unamjua. Sisi wote tunajua hulka zetu na ndio kama ndoto, ukipata watakukoma!
Kwa hiyo kama tunamuondolea madaraka rais ya Kuchagua viongozi wa mihimili au taasisi nyingine, hao viongozi wa huko watakuwa answerable kwa nani kama hawawajibiki kwa rais, Watawajibisha na nani?
Maanake ikiwa leo hata Mkuu wa Wilaya, Mkoa au Waziri anadiriki kuvunja Katiba, Je siku waru hama hawa tukiwapa mamlaka alokuwa nayo rais atakuwaje hata kama hataitwa Wwziri au Mkuu wa Mkoa maana mtu ni yule yule kapewa mamlaka.makubwa zaidi.
Mimi nadhani tunatakiwa sisi kubadilika na Sheria iwe kali kwa yeyote mwenye Mamlaka kukiuka Sheria hata kama yanabaki kwa rais ni lazima Sheria ya nchi imuongoze.
Chukulia mikataba! Kwa mujibu wa Katiba hii mbovu, viongozi wamekuwa wakiingia mikataba mikubwa nje au mahotelini ya Uwekezaji bila Kufikishwa Bungeni ama Wananchi kuafiki uwekezaji huo.
Na Sheria inasema lazima Mikataba ya aina hii ipitishwe na Bunge lakini unashangaa kusikia inaenda Bungeni baada ya kusainiwa! Tunaanza kubishana nanwengine kuiwekea kinga Yanaishia japo hapo.
Sheria inasema asikamatwe mtu na kuwekwa kizuizini kwa zaidi ya masaa 48 lakini wanakaa wiki hadi mwezi, tunalalamika mitandaoni!
Kwa nini mtuhumiwa anakamatwa na kufungwa jela wakati Upelelezi bado haujakamilika ilihali Sheria inataka mtuhumiwa akamatwe baada ya Ushahidi kukusanywa? Masaa 24 apelekwe mahakamani!. .
Kutuhumu mtu kwa makosa ya jinai anaweza kuhojiwa, akikutwa hana hatia ama ahusiki aachiwe! Haifantiki mpaka utoe kitu! Na yule anayekatwa na kufungwa jela inatakiwa Upelelezi tayari umeshakamilika -Haifanyiki, tatizo ni nini?
Haya kuna uvamiaji wa Polisi majumbani wakijitambulisha kama wao ni Askari, wanapekua nyumba, Search warrant hawana, wanamkamata mtu hawana arrest order basi hata kumsomea mashtaka kabla hawajamtia pingu hakuna!
Hawa Wasiojulikana wametokea wapi? Je, ni yale makundi ya Ulinzi ya Vyama vya Siasa? Tutawezaje kuwakabiri kwa mujibu wa Katiba! Nini kinazuia utekelezaji kwa mujibu wa Sheria nchini? Sidhani kama ni mamlaka makubwa ya rais bali kuna kasumba fulani ya viongozi kujiona wapo juu ya Sheria. Utawezaje kubadilisha kasumba hii?
Nazungumzia huku Chini mtaani kwa mamilioni ya Wananchi wala hakuhusiani na mamlaka alokuwa nayo rais. Wananchi wanahofia zaidi maisha yao mtaani pengine.hata rais hajui wala hajali. Hii Kumpunguzia Mamlaka rais itaondoaje Adha hizi wanazopata Wananchi wengi kila siku mtaani?
Nimalizie kwa kuuliza. Polepole kapotea mpaka leo hajulikani alipo, ni muendelezo wa mengi yalitokea nyuma. Katiba hii Mpya itawalindaje Wananchi mtaani dhidi ya vikundi hivi vya Wasiojulikana?
Nawakilisha hoja yangu..
Mkuu Mkandara, kabla ya kuendelea na hoja ya itikadi, naomba niguse jambo moja ulilolisema ambalo naona limejenga msingi wa upinzani wako mzima dhidi ya rasimu hii, kwa mantiki nadhani kuna mkanganyiko wa kiukweli hapo unaostahili kunyooshwa.Nimekusoma vema ila kuna sehemu pengine hukunielewa Katiba haiwezi kusema Kuhusu Siasa yetu na Upinzani wake bali historia na mazingira ya nchi ndio hujenga Vyama vya Upinzani sio kwa sababu tu vipo duniani basi na sisi tuvitumie. Hata nchi za Ulaya walianza na tawala zao wakatokea Wapinzani wa utawala huo ambao hawakukubaliana na mwelekeo wa Chama tawala wakaunda hizi Itikadi pinzani dhidi ya Chama.
Upinzani huo ndio ukapewa majina ya itikadi na sera zao zikaweza kuleta baadhi ya mabadiliko ya Katiba na Sheria. Hivyo, Upinzani ni maono tofauti ya Utawala kudai Haki za Wananchi, pamoja na mwelekeo wa maendeleo.yao
Niliposema Ujamaa sii kwa maana uandikwe ndani ya Katiba na muundo wetu wa Kitaifa - Hapana. Hivyo ndivyo tulivyokuwa kabla ya vyama vingi Katiba yetu ya 1977 ilisema tunajenga nchi ya " Ujamaa na Kujitegemea" Itikadi moja ya Azimuo. La Arusha, hivyo tunapounda Vyama vingi vya Upinzani viwe na sababu ya msingi ya kupingana na Itikadi hiyo badala ya kila Chama kujiandikisha wakiwa na Itikadi sawa. Na tulipoanza kuandikisha vya vingi nadhani Chadema walikuwa na sababu kutetea ya watu binafsi kumiliki ardhi na rasilimali (Ubepari) NCCR wakiwa na kati Kiitikadi kisha CUF kutetea maslahi ya Zanzibar.
Mpaka hapo ilitosha maana hakuna Itikadi nyingine inayoakisi Watanzania zaidi ya labda niseme mila, tamaduni na mazingira. Ukitqzama vyama vingine vyote vilivyobakia vinarudia yale yale yaloshikwa na hivi vyama vinne isipokuwa huko nafasi za Uongozi chache hivyo wanaunda vyama vyao. Kati ya vyama 15 vingi vina mrengo wa CCM au Chadema! Zanzibar vile vile ni aidha CUF na ACT kwa kufuata viongozi sio Itikadi wala Sera!
Na Popote Duniani Itikadi na sera zote za Upinzani zimetokana na kutofungamana na malengo ya Itikadi mama na ndio kukaibuka wa Liberali pinzani na mfumo, Demokrasia ikajengwa kwa misingi hii ilinkuwapa Wananchi mamlakanya kuchagua. Wananchi ndio wahanga wa Utawala mbaya, Usawa unapokosekana na Ukiukaji wa haki za binadamu kwa hiyo ni jukumu la.Wananchi Kuchagua Uongozi ambao maono yake (Vision) yamezingatia vipaumbele vyao.
Niliposema Ujamaa ni sababu Ulikuwa mwelekeo wetu wa awali. Azimio la Arusha ndio Siasa mama tuloanza nazo baada ya Uhuru na Muungano, tukavunja vyama vingi vya Siasa na bila shaka Wapinzani wa Siasa ya Ujamaa walijaribu mara kadhaa kufanya Mapinduzi kwa sababu hawakuwa na jukwaa la Kisiasa kupingana na CCM.
Maadam leo tuna vyama vingi basi iwe kwa utaratibu unaokubalika yaani vyama pinzani viwe na Itikadi ambayo wananchi wanaelewa wanapingana Ujamaa (Itikadi na Sera) badala ya kuwa wanapingana na rais!
Upinzani ndio hushinikiza Sheria bora zaidi shidi ya tulokuwa nazo, utasimamia Serikali pale kuna Uongozi mbaya, hakuna Usawa n.k.
Haya yote ni maswala ya mfumo wa vyama.vya Siasa Kiikadi na sera sio Katiba. Bali Katiba itatambua uwepo vyama vya Siasa na tofauti zake sio tofauti za Viongozi wanaogombania kwenda Ikulu.
Viongozi wa aina hiu ndio huzaa Chama kina wenyewe ilihali Vyama. Vina mwelekeo wake. Kiongozi yeyote akienda kinyume cha itikadi na sera za Chama.(Mwelekeo) anakataliwa na hata Wanachama wenzake.
Hii Katiba Pendekezwa au Rasimu ya Katiba sijaisoma yote kwa sababu binafsi sio Muumini wa Serikali 3. Siamini katika Uzanzibar na Utanganyika kutokana na WATU wenyewe, sisi ni wabaguzi kwa jadi.
Vijana wengi wanaongea vitu hawaijui Tanganyika na Zanzibar ya miaka ya 50 na 60 kurudi nyuma ilkuwaje hadi TANU na ASP sikafikia muafaka wa kuunganisha vyama vyote kuwa kimoja na kuunda nchi moja ya Watanzania. Hii haijawahi tokea nchi yeyote ya Afrika na tumu ya pekee tulowahi fanikiwa.
Vita ya kwanza kabisa mwalimu alopambana nayo ni kutuunganisha sote akaondoa Ukabila na Udini na Ujamaa haswa ulilenga kulijenga Taifa kama jamii moja ya Watanzania.
Leo tukichukua Serikali 3 amini maneno yangu Muungano utakufa tena wakati mbaya sana ambao leo hii kila.nchi duniani inakataa Wahamiaji wala sii haramu tu hata walokuwa na Sheria wamekuwa targeted.
Sihofii zaidi Zanzibar bali Bara ambako hata Paramagamba alizungumzia! Ogopa sana Watanganyika watakapo dai nchi yao! Bila shaka anajua kitachofuata ni kibaya kuliko haya yanayotokea Zanzibar leo.
Maasalaam
Nitakujibu baadae hoja hii lakini nikikuongoza moja kwa moja kwenye rasimu yetu ya katiba iliyopo kwenye tovuti ya www.katibampya.com hasa kwenye swala la Muundo wa polisi Tanzania. Ibara ya 213 na 187 zimeweka muungozo wa kujibu maswali yako kalibia yote uliyoouliza hapa. Na nitarudi na uchambuzi wa kina kabisa kwa kila swali lako.Hivi niulize kitu - Tunataka kupunguza madaraka ya rais kama yapi? Maana lazima kuwepo na mtu au Watu waliokabidhiwa hayo madaraka!
Je huyu mtu au hao Watu wakiyatumia vibaya itakuwaje? Ujue sisi Waafrika tukipata Cheo kikubwa au Utajiri huwa tunabadilika kabisa, ni hulkanya watu wote maakini wakipata makalio hulia mbwata! Mtu wako kabisa akipaya utashangaa kama ndiye yule ulokuwa unamjua. Sisi wote tunajua hulka zetu na ndio kama ndoto, ukipata watakukoma!
Kwa hiyo kama tunamuondolea madaraka rais ya Kuchagua viongozi wa mihimili au taasisi nyingine, hao viongozi wa huko watakuwa answerable kwa nani kama hawawajibiki kwa rais, Watawajibisha na nani?
Maanake ikiwa leo hata Mkuu wa Wilaya, Mkoa au Waziri anadiriki kuvunja Katiba, Je siku waru hama hawa tukiwapa mamlaka alokuwa nayo rais atakuwaje hata kama hataitwa Wwziri au Mkuu wa Mkoa maana mtu ni yule yule kapewa mamlaka.makubwa zaidi.
Mimi nadhani tunatakiwa sisi kubadilika na Sheria iwe kali kwa yeyote mwenye Mamlaka kukiuka Sheria hata kama yanabaki kwa rais ni lazima Sheria ya nchi imuongoze.
Chukulia mikataba! Kwa mujibu wa Katiba hii mbovu, viongozi wamekuwa wakiingia mikataba mikubwa nje au mahotelini ya Uwekezaji bila Kufikishwa Bungeni ama Wananchi kuafiki uwekezaji huo.
Na Sheria inasema lazima Mikataba ya aina hii ipitishwe na Bunge lakini unashangaa kusikia inaenda Bungeni baada ya kusainiwa! Tunaanza kubishana nanwengine kuiwekea kinga Yanaishia japo hapo.
Sheria inasema asikamatwe mtu na kuwekwa kizuizini kwa zaidi ya masaa 48 lakini wanakaa wiki hadi mwezi, tunalalamika mitandaoni!
Kwa nini mtuhumiwa anakamatwa na kufungwa jela wakati Upelelezi bado haujakamilika ilihali Sheria inataka mtuhumiwa akamatwe baada ya Ushahidi kukusanywa? Masaa 24 apelekwe mahakamani!. .
Kutuhumu mtu kwa makosa ya jinai anaweza kuhojiwa, akikutwa hana hatia ama ahusiki aachiwe! Haifantiki mpaka utoe kitu! Na yule anayekatwa na kufungwa jela inatakiwa Upelelezi tayari umeshakamilika -Haifanyiki, tatizo ni nini?
Haya kuna uvamiaji wa Polisi majumbani wakijitambulisha kama wao ni Askari, wanapekua nyumba, Search warrant hawana, wanamkamata mtu hawana arrest order basi hata kumsomea mashtaka kabla hawajamtia pingu hakuna!
Hawa Wasiojulikana wametokea wapi? Je, ni yale makundi ya Ulinzi ya Vyama vya Siasa? Tutawezaje kuwakabiri kwa mujibu wa Katiba! Nini kinazuia utekelezaji kwa mujibu wa Sheria nchini? Sidhani kama ni mamlaka makubwa ya rais bali kuna kasumba fulani ya viongozi kujiona wapo juu ya Sheria. Utawezaje kubadilisha kasumba hii?
Nazungumzia huku Chini mtaani kwa mamilioni ya Wananchi wala hakuhusiani na mamlaka alokuwa nayo rais. Wananchi wanahofia zaidi maisha yao mtaani pengine.hata rais hajui wala hajali. Hii Kumpunguzia Mamlaka rais itaondoaje Adha hizi wanazopata Wananchi wengi kila siku mtaani?
Nimalizie kwa kuuliza. Polepole kapotea mpaka leo hajulikani alipo, ni muendelezo wa mengi yalitokea nyuma. Katiba hii Mpya itawalindaje Wananchi mtaani dhidi ya vikundi hivi vya Wasiojulikana?
Nawakilisha hoja yangu..
Swali moja - Unaweza nambia kwa nini Kiutawala tunahitaji Vyama vingi vya Siasa?Mkuu Mkandara, kabla ya kuendelea na hoja ya itikadi, naomba niguse jambo moja ulilolisema ambalo naona limejenga msingi wa upinzani wako mzima dhidi ya rasimu hii, kwa mantiki nadhani kuna mkanganyiko wa kiukweli hapo unaostahili kunyooshwa.
Umesema hujaisoma rasimu kwa ukamilifu kwa sababu si muumini wa Serikali Tatu, na kwamba huamini katika Uzanzibar na Utanganyika kutokana na tabia zetu za kibaguzi.
Naomba nikuhakikishie kwa uwazi kabisa:
Rasimu hii SIYO Serikali Tatu, Ni Serikali Moja, yenye Mihimili minne, ambapo Serikali, Bunge na Mahakama ni vyombo vya Jamhuri ya Muungano kwa ujumla wake, bila kugawanywa kati ya Tanganyika na Zanzibar kisha Muhimili wa nne, Baraza la Usimamizi wa Taifa, ndio pekee wenye uwakilishi wa pande mbili, kupitia Marais wawili wa Baraza, lakini hii si kwa lengo la kuunda serikali tatu, ni kwa lengo la kuhakikisha usimamizi wa misingi ya Taifa unabaki na usawa wa pande zote mbili bila upande mmoja kumeza mwingine.
Kwa hiyo hofu yako ya kuuvunja Muungano kwa muundo wa serikali tatu, ambayo naiona ni hofu ya kweli na yenye uzito, haihusiani na rasimu hii, kwa mantiki inashughulikia tatizo tofauti kabisa. Naomba ukisome kwa jicho hilo jipya, ikiwezekana ukianzia Sura ya Nne, ndipo utaona kwamba badala ya kuigawa Tanzania kuwa nchi tatu, rasimu inaimarisha Taifa moja huku ikilinda hofu yako ile ile ya ubaguzi kwa kuweka usimamizi wa usawa katikati.
Sasa naomba nirudi kwenye hoja yako ya itikadi, ambayo umeieleza kwa ufasaha wa hali ya juu.
Umenifundisha kitu kizuri:
kwamba upinzani wa kweli huzaliwa kutokana na historia na mazingira ya Taifa, siyo kwa kuiga mifumo ya nje bila sababu. Naafiki msimamo wako kwamba vyama vingi vilivyopo leo vimekuwa vikundi vya watu badala ya vikundi vya itikadi, na kwamba hili ni tatizo la kweli la afya ya demokrasia yetu.
Lakini naomba nieleze kwa nini rasimu bado inasimama pale ilipo hata baada ya kukubaliana na uchunguzi wako. Wewe unatamani vyama vipangwe kiitikadi, na hilo ni tamanio jema.
Lakini swali la kikatiba ni tofauti kidogo:
Je Katiba ndiyo yenye jukumu la kuvipanga vyama kiitikadi, au ni jukumu la wanachama wenyewe.?
Mimi naona ni la wanachama kwasababu kuna Watanzania wanaamini kwenye itikadi za ujamaa, wengine Demokrasia, wengine Uwajibikaji wa Pamoja, wengine chakula (wazee wa ubwabwa "CHAUMA") na wengine Biashara na Viwanda.
Mfano mzuri ni kwamba Kama wewe na wenzako mkiamua leo kuunda chama chenye itikadi safi ya Ujamaa kinachopingana waziwazi na mielekeo mingine, hakuna kizuizi cha kikatiba kinachowazuia, kwasababu Katiba haijasema itikadi Fulani Ndio Msingi Mkuu wa itikadi Bali umesema kwamba itikadi zote zitakubalika Endapo Tu hazitoenda njee ya Masharti haya, ambayo kwenye Katiba hiyo ni kama vile.
1. Chama cha Siasa kisiwe na itikadi ya kuanzisha vita na Mataifa rafiki au Wenyewe Kwa Wenyewe.
2. Kuzalau na Kudumisha udini, Ukabira na vitendo vya Uvunjifu wamaadili ya Taifa.
3. Vitendo vyote viovu Kwa mujibu wa Katiba na Sheria.
Haya niliyoyaweka Hapo ni Baadhi ya Masharti ya Chama cha Siasa hakitosajiriwa ikiwa inajinathibisha moja kwa moja na hayo lakini si Masharti Pekee yapo zaidi ya Hayo. Masharti kama haya pia yamewekwa kwenye ibara ya 11 ya katiba hiyo.
Kwaiyo hapa ni kwamba Kila itikadi ya Chama cha Siasa itapewa kipaumbe isipokuwa Kwa mujibu wa Masharti na wala Katiba haijasema wala kushinikiza kwamba itikati Fulani itakuwa na kipaumbele kupita nyinginezo.
Jambo lingine ambalo ni Tatizo halisi ulilolibainisha ni kwamba vyama vinavyofanana na kutofautiana kwa majina ya viongozi tu. Jibu langu ni kwamba Hilo ni tatizo la soko la kisiasa, siyo la Katiba.
Hivyo Basi kuna Baadhi ya Vyama vinaamini kwenye fikra za Kiongozi wao, mfano "Fikra za Mwalimu zidumu", watu waliitikia "zidumu", N.B nadhani unakumbuka kauli Hizo Kipindi Kile cha Nyerere. Sasa hakitokea Mtu mwengine hakisema itikadi za kumtukuza Mtu kama Mungu sio sahihi yeye atakuwa na itikadi yake ambayo Wananchi wataamua Wenyewe kwenye Uchaguzi Mkuu na kuwapigia Kura na kuunga mkono hiyo itikadi.
Katiba inaweza kuweka mazingira ya haki, kama Ibara ya 176 tuliyoijadili, lakini haiwezi kulazimisha wananchi kuchagua itikadi badala ya utu wa kiongozi, kwa mantiki hilo lingekuwa jukumu la wananchi wenyewe kuchagua vitu vilivyokuwa vizuri.
Naomba niendelee kukusoma kwa makini kadri unavyoendelea kuchangia, kwa mantiki hoja zako zinaonyesha mtu aliyeifikiria sana nchi hii.
Ninakuomba tu, kwa heshima kubwa, uipe rasimu hii nafasi ya pili ukiwa na uelewa mpya kwamba si Serikali Tatu ni Serikali Moja isipokuwa kuna Muhimili Mpya wa Nne "Baraza la Usimamizi wa Taifa", ambalo ndilo Lenye Wawakilishi wa Pande zote za Muungano na Kazi Yao ni kuhakikisha Usawa kwenye jamhuri ya Muungano, (nikikazia hoja yangu hapa ni Hivi, Mihimili mitatu yaani Serikali, Bunge na Mahakama ni Mihimili ya pamoja inayosmamiwa na Muhimili wa Nne Baraza Hili kusiwepo na ubaguzi wa upande wowote wa Muungano).
Naombanimalize kwa kusema kwa mantiki naamini utaikuta ikijibu baadhi ya hofu zako, hata kama hautakubaliana na kila neno lake.
Rasimu kamili hipo kwenye tovuti ya www.katibampya.com