Lusomya uko sahihi kabisa, kuna jambo haliko sawa (Limefichwa hapa na mamlala) kwenye utungaji, ufanyaji wa mitihani na hadi usahihisaji wa mitihani hii ya four four mwaka 2022. Nivema Wizara ya Elimu na Baraza la Mitihani wakawa wakweli tu na kutupa sababu za msingi za maamuzi waliyoyafanya kwa mwaka huu kutokutangaza shule zilizoongoza kufanya vizuri (top 10) na majina ya wanafunzi waliofanya vizuri (top 10).
Kwasababu ukifanya tathmini hii independently utaelewa kwanini waliona wafiche ukweli kwavile utaweza kuona ni shule nyingi sana zimepata alama zinazofanana na sio shule tu, hadi darasa zima linapata maksi sawa tena A's. Hii haiwezi kuwa sahihi, unawezaje kuwa na wanafunzi zaidi ya 50 kwamfano na wote wakawa nauelewa sawa na kujibu mtihani sasa.
Kwa tathmini ya haraka unaweza kupata hakuna top 10 tena ila kuna top 20 au 30 au zaidi kwa waliofaulu vizuri na vivyohivyo kwa walio feli mitihani hiyo. Nadhani waliona wakitanganza kama ilivyo kawaida, itaonyesha mapungufu makubwa sana katika process nzima ya mitihani hiyo kanzia utungwaji wa maswali, jinsi wanafunzi walivyojibu mitihani na hata na usahihishaji had wake.
Kwavile katika kusahihisa mapungufu haya yalipaswa kuonekana wazi na hatua kuchukuliwa na sio kutoa sababu ambazo hazina mashiko na kutotangaza kama ilivyokawaida.
Ushauri wangu ni kuwa, dawa ya jipu ni kulipasua na sio kuficha madhaifu haya, kwasababu madhara yake kwa Taifa ni makubwa zaidi huko baadae, kuliko faida ya muda mfupi wanayodhani wameipata sasa kwa kuficha ukweli. Pengine iundwe tume huru ya uchunguzi ili ukweli ujulikane na tupate mapendekezo ya tume hii ya hatua zinazostahili zichukuliwe kurekebisha mapungufu hayo kwa taasisi zote zilizohusika kwa namna moja au nyingine, hata ikibidi mtihani wote kurudiwa, ni heri tukaingia gharama sasa na kurekebisha kuliko kujidanganya kwa matokeo haya.
