BAKITA: King`amuzi si Kiswahili sanifu

[Elai]

Makamu mweyekiti wa BAKITA ( Omari Kiputiputi), amesema neno "king`amuzi" halijasanifiwa na linatumika kwa makosa katika kifaa cha televisheni. Amesema, "king`amuzi ni kile kitu ambacho huwezi kukiona kwa macho kwa mfano, mashine maalumu ya kugundua mabomu ardhini" Alisema neno sahihi linalotakiwa kutumika kama jina la kifaa hicho ni "kisimbuzi" na si "king`amuzi" kama linavyojulikana.Source: Ngoji .A (2012,machi 23).Bakita:king`amuzi si Kiswahili sanifu. Mwananchi, 057331, 10.

 

[Mzee wa SUP]

Au kisimbwa

 

[Gambaz]

mmmmmmmmh

 

[Mahmoud Shariff Qaasim]

nimepata msamiati mpya KISIMBUZI ama KISS-MBUZI, kisimbwa KISS-MBWA

 

[Dotworld]

Makamu mweyekiti wa BAKITA ( Omari Kiputiputi), amesema neno "king`amuzi" halijasanifiwa na linatumika kwa makosa katika kifaa cha televisheni. Amesema, "king`amuzi ni kile kitu ambacho huwezi kukiona kwa macho kwa mfano, mashine maalumu ya kugundua mabomu ardhini" Alisema neno sahihi linalotakiwa kutumika kama jina la kifaa hicho ni "kisimbuzi" na si "king`amuzi" kama linavyojulikana.Source: Ngoji .A (2012,machi 23).Bakita:king`amuzi si Kiswahili sanifu. Mwananchi, 057331, 10.

.
Sasa kwa nini kisiitwe Kisimbua?! .... Ntaeleza sababu


Neno Decode kwa kiswahili fasaha maana yake ni simbua

Sasa Decoder ambacho ni chombo cha kutafsiria maandishi ya siri - kwa nini kisiitwe Kisimbua?

Sasa kwa nini yeye anasema kisimbizi?

Neno sahihi la king'amuzi ni Kisimbua!

.

 

[KAMJUS]

Duh! Kiswahili nomaa, nimeongeza msamiati.

 

[mzeelapa]

Tutumie yote, KISIMBUA AU KISUMBUZI naona ni sawa tu.

 

[Mahmoud Shariff Qaasim]

Bado tunaendelea kutumia neno KING'AMUZI, kisimbua na kisimbuzi hatuyatumii maneno haya

 

[Capt Nemo]

.
Sasa kwa nini kisiitwe Kisimbua?! .... Ntaeleza sababu


Neno Decode kwa kiswahili fasaha maana yake ni simbua

Sasa Decoder ambacho ni chombo cha kutafsiria maandishi ya siri - kwa nini kisiitwe Kisimbua?

Sasa kwa nini yeye anasema kisimbizi?

Neno sahihi la king'amuzi ni Kisimbua!

.

mara nyingu tunaongeza herufi "zi" (tunaondoa vowel ya mwisho) na "ji" (tukiiacha voweli ya mwisho iendelee kuwapo) kumaanisha mtu/kitu kinacho-

chukulia kukimbia na mkimbiaji
fafanua na mfafanuaji/mfafanuzi
tetea na mtetezi

sasa kama tunakubaliana kuwa to decode ni ku-simbua basi decode yani kifaa kinachosimbua ni "kisimbuzi"

 

[Bisansaba]

.
Sasa kwa nini kisiitwe Kisimbua?! .... Ntaeleza sababu


Neno Decode kwa kiswahili fasaha maana yake ni simbua

Sasa Decoder ambacho ni chombo cha kutafsiria maandishi ya siri - kwa nini kisiitwe Kisimbua?

Sasa kwa nini yeye anasema kisimbizi?

Neno sahihi la king'amuzi ni Kisimbua!

.

Katika uundaji wa maneno ya kiswahili kuna viambishi vinavyotumika kuunda neno jingine. Viambishi hivyo vinapotumika na na kuzalisha neno lenye kategoria tofauti basi hicho kiambishi tunakiita kinyambuo.

Sasa turudi kwenye neno lenyewe 'simbua' hili neno ni kategoria ya kitenzi, sasa tunataka tulinyambue ili litupatie katogoria ya nomino (kifaa chenyewe). Ili kupata jina la kifaa kinachotumika kufanya kazi ya kusimbua, tunaweza kuangalia kazi yake (kusimbua). Sasa katika mchakato huu tunaweza kutumia vinominishi -zi au -ji. Kumbuka kwamba 'ki-' sio kinominishi, hiki ni kiambishi awali cha nomino umoja Ki-,Vi-. Sasa nomino yetu kutokana na kitenzi simbua inaweza kuwa Ki-simbua-ji au Ki-simbu-zi. Kisimbuaji/Kisimbuzi. Lakini kutokana na maana za ndani za vinomonishi -ji na -zi kutofutiana (-ji inamaanisha tendo la mzoea/mara kwa mara; na -zi inamaanisha uchakataji); basi Kisimbuzi​ itakuwa ni istilahi inayofaa zaidi kwa muktadha huu.

 

[Dotworld]

Katika uundaji wa maneno ya kiswahili kuna viambishi vinavyotumika kuunda neno jingine. Viambishi hivyo vinapotumika na na kuzalisha neno lenye kategoria tofauti basi hicho kiambishi tunakiita kinyambuo.

Sasa turudi kwenye neno lenyewe 'simbua' hili neno ni kategoria ya kitenzi, sasa tunataka tulinyambue ili litupatie katogoria ya nomino (kifaa chenyewe). Ili kupata jina la kifaa kinachotumika kufanya kazi ya kusimbua, tunaweza kuangalia kazi yake (kusimbua). Sasa katika mchakato huu tunaweza kutumia vinominishi -zi au -ji. Kumbuka kwamba 'ki-' sio kinominishi, hiki ni kiambishi awali cha nomino umoja Ki-,Vi-. Sasa nomino yetu kutokana na kitenzi simbua inaweza kuwa Ki-simbua-ji au Ki-simbu-zi. Kisimbuaji/Kisimbuzi. Lakini kutokana na maana za ndani za vinomonishi -ji na -zi kutofutiana (-ji inamaanisha tendo la mzoea/mara kwa mara; na -zi inamaanisha uchakataji); basi Kisimbuzi​ itakuwa ni istilahi inayofaa zaidi kwa muktadha huu.

Bisansaba ... KISI-MBUZI!

​

 

[Filipo Lubua]

Tatizo ni kwamba hawa wanaojiita wasanifishaji, wanataka sisi tuzungumze lugha wanayotulazimisha wao. Lugha ni sauti za nasibu: hii inamaanisha kuwa lugha haiamuliwi na baraza la watu, bali ni maneno au sauti ziibukazo kwa bahati tu. Sisi wazungumzaji ndiyo tunaoamua kuwa tuiteje kitu chochote. Wao wasubiri kwanza waone sisi tunaamua nini. Ndio walewale wanalazimisha tuite kompyuta 'tarakilishi'

 

[TUJITEGEMEE]

....
Neno sahihi la king'amuzi ni Kisimbua!

.

Nahisi kama wana hati miliki ya kutueleza neno sahihi, hivyo wasiliana nao neno lako lipite. Watumiaji tupo

 

[Untie]

Wakuu kwani ni nani mwenye dhamana ya kutunga au kuvumbua maneno ya kiswahili.? Na huwa anatumia vigezo gani kwamba hili linafaa au halifai.?