Mene, mene, tekeli, na peresi: Somo kali kwa siasa za Tanzania

Katika historia ya Tanzania, uongozi umejengwa juu ya misingi ya amani, umoja wa kitaifa, na heshima ya mamlaka ya dola. Hata hivyo, kama ilivyo kwa mataifa mengine, kauli ya “Mene, Mene, Tekeli, na Peresi” (Danieli 5) inabaki kuwa kioo cha kutafakari mwenendo wa siasa zetu. Ni ujumbe wa tahadhari unaowakumbusha watawala na watawaliwa kuwa hakuna mamlaka yasiyopimwa.

Mene: Tanzania Inahesabu​

Mene katika muktadha wa Tanzania ni sauti ya wananchi. Wananchi wanahesabu:

✓Miaka ya ahadi za maendeleo ya maisha ya kawaida

✓Uwiano kati ya ukuaji wa uchumi na hali halisi ya maisha ya watu

✓Uwajibikaji wa viongozi katika matumizi ya rasilimali za umma

✓Katika enzi ya taarifa na mitandao ya kijamii, hata yale yanayofanywa kimya kimya yanawekwa hadharani. Historia ya nchi inaonyesha kuwa wananchi wana kumbukumbu ndefu.

Tekeli: Kupimwa kwa Mizani ya Katiba na Haki​

Tekeli ni kipimo cha haki na uhalali. Siasa za Tanzania hupimwa kwa:

✓Heshima ya Katiba na utawala wa sheria

✓Uhuru wa taasisi za dola

✓Nafasi ya sauti tofauti katika mjadala wa kitaifa

✓Uongozi unaotegemea hofu badala ya ridhaa ya wananchi, huonekana kuwa dhaifu unapopimwa kwa mizani ya haki.

Peresi: Onyo la Mabadiliko​

Peresi si lazima iwe vurugu. Mara nyingi huja kama:

✓Mabadiliko ya mtazamo wa wananchi

Kupungua kwa imani ya umma

✓Msukumo wa marekebisho ya kisera au kikatiba

✓Historia ya Afrika inaonyesha kuwa mamlaka yanapokosa kujisahihisha, mazingira hulazimisha mabadiliko.

Makala hii si shutuma bali ni wito wa busara. Uongozi unaojikita katika uwazi, kusikiliza wananchi, na kuimarisha taasisi, huongeza uzito wake katika mizani ya Tekeli.

Mene, Mene, Tekeli, na Peresi ni ujumbe unaoishi hata katika Tanzania ya leo. Ni ukumbusho kwamba nguvu ya dola hupimwa si kwa sauti ya amri, bali kwa haki, matokeo, na uaminifu wa wananchi.

Swali la kihistoria linabaki: tutarekebisha kabla ya kupimwa au tutasubiri hukumu ya mazingira?