Psiteshio72
JF-Expert Member
- Nov 13, 2016
- 634
- 442
Jifunze kiingereza kwa kiswahili.
Vitendo (verbs) vipo vya maumbo tofauti, kama vile tulivyoona go/ went/ gone/ going/ goes nk.
Ila hapa tutaangalia yale maumbo matatu tuliyosema Jana , umbo mama ( infinitive form), umbo LA wakati uliopita ( past tense form) na umbo timilifu ( past participle form)
Watu wengi hufikiri past participle ni wakati (tense) ila sio mbali ni mojawapo ya maumbo ya vitendo tu, kama vile daladala ni mojawapo ya maumbo ya magari.
Sasa, tunapotaka kubadilisha umbo mama kwenda umbo la wakati uliopita (ili tuweze kulitumia tunapoongelea wakati uliopita), kuna njia mbili kuu ;
1. Kuongeza herufi 'd' au 'ed' au 'ied' kwa kitendo.
Mifano:
Smile + d = smiled
Cook + ed = cooked
Cry + ied ( unatoa hiyo 'y' kwanza) = cried
2. Umbo linabadilika kabisa kiumbile
Mifano:
'Go' inakuwa 'went'
'Eat' inakuwa 'ate'
Kwa vitendo vinavyoongezwa d/ed/ied, huitwa 'regular verbs' na ambavyo havina d/ed/ied huitwa irregular verbs.
Kati ya vitendo zaidi ya laki 3 ni vitendo chini ya mia 5 ambavyo hubadilika, ila hivyo vingine vyote hutumia mfumo wa d/ed/ied
Hivyo unafaa ujue kitendo hubadilika na kuweje katika umbo la wakati uliopita.
Ila kabla hatujaingia kwa umbo la past participle (timilifu) tuangalie kidogo maneno yanayotolewa herufi 'y' mwishoni na kuwekwa 'i' kisha 'ed'
Mifano:
Cry lazima utoe 'y' iwe cried na sio cryed ila play hutoi 'y' mbali unaongeza 'ed' moja kwa moja.
Tunatambuaje kuwa hapa toa 'y' na pengine usitoe?
Hadi hapo tumejifunza ubadulishaji wa vitendo kutoka umbo mama kwenda umbo la wakati uliopita.
Sasa tuangalie umbo timilifu ( past participle) hupatikanaje.
(Tukumbuke tulisema maumbo haya matatu ndiyo ya muhimu kukariri maana hayo mengine yana formula)
Ukiona umbo la wakati uliopita limeishia na d/ed/ied, hata umbo lake timilifu liko hivyo hivyo, yaani linafanana na umbo la wakati uliopita.
Mifano:
Jump Jumped Jumped
Try Tried Tried
Smile smiled smiled
Kwa vitendo irregular, (ambavyo havitumii d/ed/ied mwishoni, hata umbo lake timilifu huwa ni tofauti na umbo la wakati uliopita)
Mifano:
drive drove driven
Go went gone
Sing sang sung nk
Tuishie hapo kwa leo tusiingie sana kwenye verbs. Lengo letu ni kukifunza (tenses) nyakati.
Kwa mahitaji mbalimbali kama kitabu na masomo wasiliana nami 0753093869 (Jumatatu - Ijumaa Saa 3 asubuhi - 11 Jioni).
Vitendo (verbs) vipo vya maumbo tofauti, kama vile tulivyoona go/ went/ gone/ going/ goes nk.
Ila hapa tutaangalia yale maumbo matatu tuliyosema Jana , umbo mama ( infinitive form), umbo LA wakati uliopita ( past tense form) na umbo timilifu ( past participle form)
Watu wengi hufikiri past participle ni wakati (tense) ila sio mbali ni mojawapo ya maumbo ya vitendo tu, kama vile daladala ni mojawapo ya maumbo ya magari.
Sasa, tunapotaka kubadilisha umbo mama kwenda umbo la wakati uliopita (ili tuweze kulitumia tunapoongelea wakati uliopita), kuna njia mbili kuu ;
1. Kuongeza herufi 'd' au 'ed' au 'ied' kwa kitendo.
Mifano:
Smile + d = smiled
Cook + ed = cooked
Cry + ied ( unatoa hiyo 'y' kwanza) = cried
2. Umbo linabadilika kabisa kiumbile
Mifano:
'Go' inakuwa 'went'
'Eat' inakuwa 'ate'
Kwa vitendo vinavyoongezwa d/ed/ied, huitwa 'regular verbs' na ambavyo havina d/ed/ied huitwa irregular verbs.
Kati ya vitendo zaidi ya laki 3 ni vitendo chini ya mia 5 ambavyo hubadilika, ila hivyo vingine vyote hutumia mfumo wa d/ed/ied
Hivyo unafaa ujue kitendo hubadilika na kuweje katika umbo la wakati uliopita.
Ila kabla hatujaingia kwa umbo la past participle (timilifu) tuangalie kidogo maneno yanayotolewa herufi 'y' mwishoni na kuwekwa 'i' kisha 'ed'
Mifano:
Cry lazima utoe 'y' iwe cried na sio cryed ila play hutoi 'y' mbali unaongeza 'ed' moja kwa moja.
Tunatambuaje kuwa hapa toa 'y' na pengine usitoe?
Hadi hapo tumejifunza ubadulishaji wa vitendo kutoka umbo mama kwenda umbo la wakati uliopita.
Sasa tuangalie umbo timilifu ( past participle) hupatikanaje.
(Tukumbuke tulisema maumbo haya matatu ndiyo ya muhimu kukariri maana hayo mengine yana formula)
Ukiona umbo la wakati uliopita limeishia na d/ed/ied, hata umbo lake timilifu liko hivyo hivyo, yaani linafanana na umbo la wakati uliopita.
Mifano:
Jump Jumped Jumped
Try Tried Tried
Smile smiled smiled
Kwa vitendo irregular, (ambavyo havitumii d/ed/ied mwishoni, hata umbo lake timilifu huwa ni tofauti na umbo la wakati uliopita)
Mifano:
drive drove driven
Go went gone
Sing sang sung nk
Tuishie hapo kwa leo tusiingie sana kwenye verbs. Lengo letu ni kukifunza (tenses) nyakati.
Kwa mahitaji mbalimbali kama kitabu na masomo wasiliana nami 0753093869 (Jumatatu - Ijumaa Saa 3 asubuhi - 11 Jioni).