Omar Mustafa
New Member
- Jul 17, 2026
- 1
- 0
Demokrasia Haiwezi Kustawi Gizani: Uthubutu wa ACT-Wazalendo Ndio Mustakabali wa Zanzibar na Siasa Mpya ya Uwazi
Na: Omar Juma Mustafa
Mwenyekiti wa Vijana ACT-Wazalendo (Fuoni) & Mjumbe wa Mkutano Mkuu Taifa
"The only thing that preserves democracy is the constant, relentless, and light-filled scrutiny of the public upon those who govern them." — Woodrow Wilson
(Tafsiri: "Kitu pekee kinacholinda demokrasia ni ukaguzi wa mara kwa mara, usiochoka, na wa wazi unaofanywa na umma juu ya wale wanaowaongoza.")
Siasa za karne ya 21 si siasa za siri, vikao vya gizani, wala mikataba ya chini ya kapeti inayowaacha wananchi wakiwa watazamaji wa hatma yao wenyewe. Demokrasia ya kweli ni ushirikishwaji. Ni kwa muktadha huu, tamko la pamoja juu ya ajenda zilizokubaliwa za utekelezaji huko Zanzibar kati ya chama cha ACT-Wazalendo na Chama Cha Mapinduzi (CCM) la tarehe 09 Julai, lilipaswa kuwa kielelezo cha ukomavu wa kisiasa na hatua kubwa mbele kwa visiwa vyetu.
Hata hivyo, hatua ya kijasiri na ya kizalendo ya ACT-Wazalendo kuweka wazi makubaliano haya kwa wananchi imepokelewa kwa hofu, shutuma, na kauli zenye mtazamo wa kizamani kutoka kwa Mwenezi wa CCM Zanzibar, Ndg. Khamis Mbeto. Kulaani uwazi huu na kuuita "kutoa siri za vikao" si tu kwamba ni kupiga vita misingi mikuu ya demokrasia, bali ni dharau ya wazi kwa wananchi wa Zanzibar ambao ndio wenye mamlaka halisi.
Ukomavu wa ACT-Wazalendo: Uamuzi wa Kizalendo Unaolinda Maslahi ya Umma
Chama cha ACT-Wazalendo hakikufanya makosa kuyaweka makubaliano hayo wazi. Kufanya hivyo ni kutekeleza nadharia ya kisiasa ya haki ya umma kujua (The Public's Right to Know). Viongozi wanapokaa na kukubaliana mambo yanayogusa maisha, uchumi, na mustakabali wa kisiasa wa nchi, wananchi hawapaswi kubaki gizani. Kuweka wazi makubaliano haya ni kuimarisha uwajibikaji wa kidemokrasia (Democratic Accountability). Kama alivyowahi kuandika mwanafalsafa na mwanasayansi wa siasa wa Uingereza, John Stuart Mill:
"A democratic government must be completely transparent, for a representative system cannot function if the electors are kept in the dark about the decisions made by their representatives."
(Tafsiri: "Serikali ya kidemokrasia lazima iwe wazi kabisa, kwani mfumo wa uwakilishi hauwezi kufanya kazi ikiwa wapiga kura watawekwa gizani kuhusu maamuzi yanayofanywa na wawakilishi wao.")
ACT-Wazalendo imeonyesha kuwa haina ajenda za siri na wananchi wake. Hiyo ndiyo siasa safi—siasa inayomheshimu mpiga kura na mwanachama, ikiamini kuwa uwazi ndio kinga pekee dhidi ya usaliti wa kisiasa.
Ujasiri na Ukomavu wa Kisiasa wa Mwenyekiti Othman Masoud Othman
Katika dhoruba hii ya kimtazamo, jina la Mwenyekiti wa ACT-Wazalendo, Mheshimiwa Othman Masoud Othman, linang'ara kama mnara wa taa gizani. Othman Masoud amedhihirisha uthubutu usio na mashaka, uzalendo uliotukuka, na ukomavu mkubwa wa kisiasa.
Kiongozi huyu thabiti amekataa kuendekeza siasa za "kuficha mambo" ambazo kwa miaka mingi zimekuwa zikiidunisha Zanzibar. Kwa kusimamia misingi ya uwazi, Mhe. Othman Masoud anafuata nyayo za viongozi wakubwa wa kidemokrasia duniani kama Nelson Mandela, ambaye daima aliamini katika nguvu ya makubaliano ya wazi akisema:
"True leaders do not sign agreements in the shadows. To build lasting peace and progress, the people must be part of every step, and nothing should be hidden from them."
(Tafsiri: "Viongozi wa kweli hawasaini makubaliano kivulini. Ili kujenga amani na maendeleo ya kudumu, wananchi lazima wawe sehemu ya kila hatua, na kusiwe na jambo linalofichwa mbali nao.")
Uthubutu wa Mhe. Othman unaonyesha kuwa yeye si kiongozi wa kusaka madaraka kwa ghiliba; yeye ni kiongozi wa taasisi anayeamini katika nguvu ya umma na utawala wa sheria. Amekataa kulifanya azimio hili kuwa mali ya vikundi vya siri vya kisiasa, na badala yake amelirudisha kwa wenyewe—Wazanzibari.
Kuporomoka kwa Falsafa ya CCM: Majibu ya Mbeto na Siasa za Kizamani
Kauli ya Mwenezi wa CCM Zanzibar, Ndg. Mbeto, ya kulaani uwazi huu na kudai "siri za vikao zimevuja" ni kielelezo cha siasa zilizopitwa na wakati za karne iliyopita. Ni kauli inayorudisha nyuma ukuaji wa demokrasia tulioipigania kwa jasho na damu.
Kwanini makubaliano ya kisheria na kimaendeleo yanayogusa maslahi ya nchi yafanywe kuwa siri? Je, CCM inataka kuficha nini kwa wananchi?
Kihistoria, viongozi wanaogopa uwazi mara nyingi huwa na hofu ya kushindwa kutekeleza wajibu wao au wanataka kubakiza mwanya wa kukiuka makubaliano bila wananchi kujua. Mwanasiasa na mwanafalsafa wa Ufaransa, Montesquieu, aliwahi kuonya:
"When secrecy is preferred over transparency in the affairs of the state, liberty is lost, for the citizens are ruled by fear of the unknown rather than the certainty of the law."
(Tafsiri: "Wakati usiri unapopendelewa kuliko uwazi katika mambo ya nchi, uhuru unapotea, kwani wananchi wanatawaliwa na hofu ya yasiyojulikana badala ya uhakika wa sheria.")
Mbeto anapaswa kuelewa kuwa dhana ya "siri za vikao" haitumiki pale ambapo maamuzi yanayofikiwa yana athari za moja kwa moja kwa mustakabali wa umma na demokrasia ya vyama vingi. Kujaribu kuufanya ushirikiano huu kuwa siri ni dharau kwa akili za Wazanzibari, na ni muendelezo wa siasa za hadaa ambazo ACT-Wazalendo imedhamiria kuzimaliza.
Hitimisho: Njia ya Uwazi Ndio Ushindi wa Zanzibar
Sisi kama vijana wa ACT-Wazalendo, tukiwa chini ya uongozi mahiri na thabiti wa Mwenyekiti wetu Mhe. Othman Masoud Othman, tunasimama kidete kutetea uamuzi huu wa uwazi. Hatutarudi nyuma, wala hatutanyamazishwa na vitisho vya kale vinavyojificha nyuma ya kichaka cha "siri".
Tunaiambia CCM na Mwenezi wao: Demokrasia haiwezi kupumua kwenye chumba kisicho na madirisha. Kama makubaliano mliyofanya na ACT-Wazalendo yana nia njema kwa Zanzibar, kwanini muyaogope kuwekwa hadharani?
Uzalendo wa kweli ni kuweka maslahi ya taifa mbele ya maslahi ya vyama vyetu. ACT-Wazalendo imefungua ukurasa mpya wa siasa za ukomavu, uwazi, na ushirikishwaji wa kisayansi. Huu ndio mwelekeo wetu, na huu ndio mustakabali wa Zanzibar mpya tunayoijenga!
Zanzibar Kwanza, Uwazi Daima!
Na: Omar Juma Mustafa
Mwenyekiti wa Vijana ACT-Wazalendo (Fuoni) & Mjumbe wa Mkutano Mkuu Taifa
"The only thing that preserves democracy is the constant, relentless, and light-filled scrutiny of the public upon those who govern them." — Woodrow Wilson
(Tafsiri: "Kitu pekee kinacholinda demokrasia ni ukaguzi wa mara kwa mara, usiochoka, na wa wazi unaofanywa na umma juu ya wale wanaowaongoza.")
Siasa za karne ya 21 si siasa za siri, vikao vya gizani, wala mikataba ya chini ya kapeti inayowaacha wananchi wakiwa watazamaji wa hatma yao wenyewe. Demokrasia ya kweli ni ushirikishwaji. Ni kwa muktadha huu, tamko la pamoja juu ya ajenda zilizokubaliwa za utekelezaji huko Zanzibar kati ya chama cha ACT-Wazalendo na Chama Cha Mapinduzi (CCM) la tarehe 09 Julai, lilipaswa kuwa kielelezo cha ukomavu wa kisiasa na hatua kubwa mbele kwa visiwa vyetu.
Hata hivyo, hatua ya kijasiri na ya kizalendo ya ACT-Wazalendo kuweka wazi makubaliano haya kwa wananchi imepokelewa kwa hofu, shutuma, na kauli zenye mtazamo wa kizamani kutoka kwa Mwenezi wa CCM Zanzibar, Ndg. Khamis Mbeto. Kulaani uwazi huu na kuuita "kutoa siri za vikao" si tu kwamba ni kupiga vita misingi mikuu ya demokrasia, bali ni dharau ya wazi kwa wananchi wa Zanzibar ambao ndio wenye mamlaka halisi.
Ukomavu wa ACT-Wazalendo: Uamuzi wa Kizalendo Unaolinda Maslahi ya Umma
Chama cha ACT-Wazalendo hakikufanya makosa kuyaweka makubaliano hayo wazi. Kufanya hivyo ni kutekeleza nadharia ya kisiasa ya haki ya umma kujua (The Public's Right to Know). Viongozi wanapokaa na kukubaliana mambo yanayogusa maisha, uchumi, na mustakabali wa kisiasa wa nchi, wananchi hawapaswi kubaki gizani. Kuweka wazi makubaliano haya ni kuimarisha uwajibikaji wa kidemokrasia (Democratic Accountability). Kama alivyowahi kuandika mwanafalsafa na mwanasayansi wa siasa wa Uingereza, John Stuart Mill:
"A democratic government must be completely transparent, for a representative system cannot function if the electors are kept in the dark about the decisions made by their representatives."
(Tafsiri: "Serikali ya kidemokrasia lazima iwe wazi kabisa, kwani mfumo wa uwakilishi hauwezi kufanya kazi ikiwa wapiga kura watawekwa gizani kuhusu maamuzi yanayofanywa na wawakilishi wao.")
ACT-Wazalendo imeonyesha kuwa haina ajenda za siri na wananchi wake. Hiyo ndiyo siasa safi—siasa inayomheshimu mpiga kura na mwanachama, ikiamini kuwa uwazi ndio kinga pekee dhidi ya usaliti wa kisiasa.
Ujasiri na Ukomavu wa Kisiasa wa Mwenyekiti Othman Masoud Othman
Katika dhoruba hii ya kimtazamo, jina la Mwenyekiti wa ACT-Wazalendo, Mheshimiwa Othman Masoud Othman, linang'ara kama mnara wa taa gizani. Othman Masoud amedhihirisha uthubutu usio na mashaka, uzalendo uliotukuka, na ukomavu mkubwa wa kisiasa.
Kiongozi huyu thabiti amekataa kuendekeza siasa za "kuficha mambo" ambazo kwa miaka mingi zimekuwa zikiidunisha Zanzibar. Kwa kusimamia misingi ya uwazi, Mhe. Othman Masoud anafuata nyayo za viongozi wakubwa wa kidemokrasia duniani kama Nelson Mandela, ambaye daima aliamini katika nguvu ya makubaliano ya wazi akisema:
"True leaders do not sign agreements in the shadows. To build lasting peace and progress, the people must be part of every step, and nothing should be hidden from them."
(Tafsiri: "Viongozi wa kweli hawasaini makubaliano kivulini. Ili kujenga amani na maendeleo ya kudumu, wananchi lazima wawe sehemu ya kila hatua, na kusiwe na jambo linalofichwa mbali nao.")
Uthubutu wa Mhe. Othman unaonyesha kuwa yeye si kiongozi wa kusaka madaraka kwa ghiliba; yeye ni kiongozi wa taasisi anayeamini katika nguvu ya umma na utawala wa sheria. Amekataa kulifanya azimio hili kuwa mali ya vikundi vya siri vya kisiasa, na badala yake amelirudisha kwa wenyewe—Wazanzibari.
Kuporomoka kwa Falsafa ya CCM: Majibu ya Mbeto na Siasa za Kizamani
Kauli ya Mwenezi wa CCM Zanzibar, Ndg. Mbeto, ya kulaani uwazi huu na kudai "siri za vikao zimevuja" ni kielelezo cha siasa zilizopitwa na wakati za karne iliyopita. Ni kauli inayorudisha nyuma ukuaji wa demokrasia tulioipigania kwa jasho na damu.
Kwanini makubaliano ya kisheria na kimaendeleo yanayogusa maslahi ya nchi yafanywe kuwa siri? Je, CCM inataka kuficha nini kwa wananchi?
Kihistoria, viongozi wanaogopa uwazi mara nyingi huwa na hofu ya kushindwa kutekeleza wajibu wao au wanataka kubakiza mwanya wa kukiuka makubaliano bila wananchi kujua. Mwanasiasa na mwanafalsafa wa Ufaransa, Montesquieu, aliwahi kuonya:
"When secrecy is preferred over transparency in the affairs of the state, liberty is lost, for the citizens are ruled by fear of the unknown rather than the certainty of the law."
(Tafsiri: "Wakati usiri unapopendelewa kuliko uwazi katika mambo ya nchi, uhuru unapotea, kwani wananchi wanatawaliwa na hofu ya yasiyojulikana badala ya uhakika wa sheria.")
Mbeto anapaswa kuelewa kuwa dhana ya "siri za vikao" haitumiki pale ambapo maamuzi yanayofikiwa yana athari za moja kwa moja kwa mustakabali wa umma na demokrasia ya vyama vingi. Kujaribu kuufanya ushirikiano huu kuwa siri ni dharau kwa akili za Wazanzibari, na ni muendelezo wa siasa za hadaa ambazo ACT-Wazalendo imedhamiria kuzimaliza.
Hitimisho: Njia ya Uwazi Ndio Ushindi wa Zanzibar
Sisi kama vijana wa ACT-Wazalendo, tukiwa chini ya uongozi mahiri na thabiti wa Mwenyekiti wetu Mhe. Othman Masoud Othman, tunasimama kidete kutetea uamuzi huu wa uwazi. Hatutarudi nyuma, wala hatutanyamazishwa na vitisho vya kale vinavyojificha nyuma ya kichaka cha "siri".
Tunaiambia CCM na Mwenezi wao: Demokrasia haiwezi kupumua kwenye chumba kisicho na madirisha. Kama makubaliano mliyofanya na ACT-Wazalendo yana nia njema kwa Zanzibar, kwanini muyaogope kuwekwa hadharani?
Uzalendo wa kweli ni kuweka maslahi ya taifa mbele ya maslahi ya vyama vyetu. ACT-Wazalendo imefungua ukurasa mpya wa siasa za ukomavu, uwazi, na ushirikishwaji wa kisayansi. Huu ndio mwelekeo wetu, na huu ndio mustakabali wa Zanzibar mpya tunayoijenga!
Zanzibar Kwanza, Uwazi Daima!