Hali ya Upweke
Ni hali inayoathiri namna mtu anavyofikiria kuhisi na hata anayotenda matendo yake. Mtu aliyeathiriwa na hali hii huwa na shida ya kutambua mambo ya kufikileko tu na yale ya maisha halisi. Huenda hata wasiitike wakiituwa na wana shida kusema namna wanavyohisi katika hafla za kufangamana.
Hali hii si nafsi moja au nyingi. Watu wengi wakiwa na hali hii huwa si wabaya wa kujiumiza au kuuwuza wengine. Haisababishwi hali aliyoipitia katika utoto, malezi mabaya na kukosa moyo wa kufanya mambo sababu haijajulikana haswa. Sababu inaweza kuwa ya kuuzithishwa katika familia, hali ya kizinaa na shida za kukosa kinga.
Kila mtu huwa na dalili zake za kipekee. Zinaweza kujitokeza polepole kwa muda wa miezi ama miaka ama hata itokee tu ghafula bila kutarajiwa. Ugonjwa huu huweza kuenda na kurudi.
Ni nini baadhi ya dalili zake?
Kusikia ama kuona vitu ambavyo haliko
Kuhisi kuwa unaangaliwa kila mara
Kuongea ama kusema vitu ambavyo havina maana. (Havieleweki)
Kutojishughulisha na mambo ambayo ni ya umuhimu sana
Kudidimia kimasomo au namna unavyofanya kazi
Kutojishughulisha na unadhifu au hata namana unavyofanana
Kutoonekana kabisa mahali ambapo watu wametengana
Maamuzi yasiyofaa, hasira, ama kuonyesha hisia za kuogopa wale unaowapenda
Kushindwa kulala au kizingatia kufanya jambo
Tabia zisizokubalika au za kiajabuajabu
Kushikilia sana dini au mambo yaliyokia kawaida
Imani ya uwongo kuhusu uwezo na nguvu zako au umuhimu wako
Imani kuwa mengine wanathibiti matendo yako
Unatibuje hali hii?
Wewe au mtu yeyote unayemjua aliye na dalili hizi kwa zaidi ya majuma mawili unaweza kupata msaada mara moja. Mpigie simu daktari, piga kwa hospitali ama kwenye kituo cha kutibu wenda wazimu matibabu ya mapema huashiria matokeo mazuri ya baadaye.
Hapana matinanu lakini mtu akipata tiba ibayostahili anaweza kuishi vizuri kama mtu wa kawaida. Hali hii hutibiwa kwa dawa na kufanyishwa mazoezi, pamoja kupewa nasaha bora, vijihusisha na vikundi vya kujisaidia na vituo vya kukusaidia pia.