Dismiss Notice
You are browsing this site as a guest. It takes 2 minutes to CREATE AN ACCOUNT and less than 1 minute to LOGIN

Tujifunze namna ya Kutumia Mtandao wa kompyuta Kwa Lugha ya Kiswahili

Discussion in 'Tech, Gadgets & Science Forum' started by MziziMkavu, Oct 18, 2010.

  1. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #1
    Oct 18, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Mtandao wa kompyuta ni kikundi cha kompyuta ambazo zimeunganishwa kwa madhumuni ya mawasiliano. Mitandao yaweza kupangwa kulingana na sifa mbalimbali Makala haya yanatoa maelezo ya ujumla ya baadhi ya aina na vikundi vya mtandao. Pia inatoa msingi wa vipengele vya mtandao.


    Utangulizi

    Mtandao wa kompyuta huruhusu mawasiliano baina ya kompyuta na kompyuta zingine nyingi tofauti na kuwezesha ushirikiano wa rasilimali na habari baina ya kompyuta. Advanced Research Projects Agency (ARPA) ilifadhili mpango wa "Advanced Research Projects Agency Network" (ARPANET) inayotumika na Idara ya Ulinzi huko Marekani. Ulikuwa mtandao wa kompyuta wa kwanza kutumika duniani. Kuundwa kwa mtandao kulianza mwaka 1969, kwa kuzingatia miundo iliyoanzwa katika miaka ya 1960.




    Uainishaji wa Mtandao

    Orodha ifuatayo yatoa makundi yanayotumika kwa uainishaji wa mitandao.
    Mbinu ya uunganishaji

    Mitandao ya kompyuta pia yaweza kuainishwa kulingana na vifaa vya programu kiteknolojia ambayo hutumiwa kwa kuunganisha vifaa katika mtandao, kama nyaya za optiki, Ethernet, LAN isiyotumia nyaya, HomePNA, Nyaya za nguvu ya mawasiliano au G.hn. Ethernet hutumia nyaya kuunganisha vifaa. Vifaa vinavyotumika mara kwa mara ni pamoja na mahabu, swichi, madaraja na / au ruta.


    Teknolojia ya LAN inayotumia nyaya imeundwa kwa kuunganisha vifaa bila kuweka nyaya. Vifaa hivi hutumia mawimbi ya redio au miale ya Infrared kama njia ya kuwasilisha ujumbe.
    Teknolojia ya ITU-T G.hn inatumia nyaya zilizowekwa nyumbani (Waya wa Koaxial , nyaya za simu na [[]]nyaya za nguvu za umeme kuunda mtandao wa kieneo wenye kasi (karibu 1 Gigabits/s).

    Teknolojia ya Kutumia Nyaya.
    Waya jozi uliopindwa - Hii ndiyo njia inayotumika sana kwa mawasiliano. Waya jozi uliopidwa ni nyaya za kawaida za simu ambazo zinahusisha nyaya mbili za shaba zilizopindwa na ambazo zimewekwa kizuizi na hutumika kwa upeperushaji wa sauti na data



    pamoja. Matumizi ya nyaya mbili zilizopindwa pamoja husaidia kupunguza madhara yasiyofaa na uharibifu utokanao na nguvu za usumakumeme. Kasi ya upeperushi huwa kutoka biti milioni 2 kwa sekunde moja hadi biti milioni 100 kwa sekunde moja.
    Waya wa Koaxial - Hizi ni nyaya zinazotumika sana kwa televisheni za mfumo wa waya,



    majengo ya ofisi, na makao mengine ya kazi ya mitandao ya kieneo. Nyaya hizi zimeundwa kwa shaba au alumini na kufungwa pamoja kwa tabaka la kifaa kinama na ambacho kina uwezo mkubwa wa kidielekitiki. Kizuizi cha tabaka husaidia kupunguza kuingiliwa na kuvurugwa.Kasi ya Upeperushi huwa kutoka milioni 200 na zaidi ya biti milioni 500 kwa sekunde moja.

    Nyaya za Optiki - Nyaya hizi huundwa kwa uzi au nyuzi nyepesi sana za nyuzi za kioo ambazo zimefungwa katika tabaka la kinga. Hupeperusha mwangaza ambao unaweza kusafiri umbali mrefu na wa upana mkubwa. Nyuzi za optiki haziathiriwi na miale ya mnururisho wa usmakumeme. Kasi ya upeperushaji yaweza kwenda hadi biti zaidi ya trilioni kwa sekunde moja. Kasi ya nyuzi za optiki huwa mara mia zaidi kuliko nyaya za Koaxial na mara zaidi ya elfu kwa kasi, kuliko waya-jozi uliopindwa.

    Teknolojia isiyotumia nyaya

    Mawimbi madogo ya Nchi kavu - Mawimbi madogo ya nchi kavu hutumia vifaa vya upeperushaji na upokeaji vilivyo duniani. Vifaa hivi hufanana na sahani za satelaiti. Mawimbi madogo ya Nchi kavu hutumia vitengo vya gigahertz za chini ambazo hufupisha mawasiliano kuwa kwenye upeo wa macho. Njia za kati za vituo vya upeperushaji huwa zimeachana kwa maili 30 kati yake. Antena za mawimbi madogo kawaida huwekwa juu ya majengo, minara, vijilima, na vilele vya milima.

    Mawasiliano ya Satelaiti - Satelaiti hutumia mawimbi madogo ya redio kama njia yake ya mawasiliano ambayo hayapindwi na anga ya dunia. Satelaiti huwekwa katika anga, karibu maili 22,000 juu ya ikweta. Mifumo hii inayozunguka-Dunia huwa na uwezo wa kupokea na kupeperusha sauti, data, na siginali za TV.

    Mifumo ya Cellular na PCS - Hutumia teknolojia ya mawasiliano kadhaa ya redio. Mifumo hii imegawanyika kwa maeneo tofauti ya kijiografia. Kila eneo lina kipeperushi cha nguvu ya chini au mlingoti wa upokezi wa redio ambao hupokea na kupokeza simu kutoka kwa eneo moja hadi lingine.

    LAN zisizotumia nyaya - mtandao wa kieneo usiotumia nyaya hutumia teknolojia ya redio yenye masafa ya juu ufananao na cellular ya digitali na teknolojia ya redio ya masafa ya chini. LAN zisizotumia nyaya hutumia teknolojia ya spectrum kuwezesha mawasiliano kati ya vifaa vingi katika eneo dogo. Mfano wa teknolojia ya wawimbi ya redio na isiyotumia



    nyaya na iliyo na uwazi wa wastani ni IEEE 802.11b.
    Bluetooth - Hii ni teknologia ya umbali wa karibu. Hufanya kazi kwa karibu 1Mbps na kitengo cha mita 10-100. Bluetooth ni mtandao wa itifaki zilizowazi na zinazotumia waya, unaotumika kwa kubadilishana data kwenye umbali mfupi.
    Wavuti isiyotumia nyaya - wavuti isiyotumia nyaya inahusu matumizi ya wavuti kupitia kwa vifaa kama simu za cellular, pagers, PDAs, na vifaa vingine vya mawasiliano vinavyobebwa. Huduma ya wavuti isiyotumia nyaya hutolewa na kuunganisha watu wakati wowote / mahali popote.
    Kipimo

    Mitandao mara nyingi huainishwa kama Mtandao wa Tarafa, (Local Area Network )(LAN), Wa Eneo Kubwa ,(Wide Area Network) (Wan),Eneo la Mjini, (Metropolitan Area Network) (MAN), Mtandao wa Eneo la Kibinafsi,( Personal Area Network )(PAN), Mtandao wa Kifaragha, (Virtual Private Network) (VPN), Mtandao wa Eneo la Chuo, (Campus Area



    Network) (CAN), Mtandao wa Eneo la kuhifadhi Bidhaa, (Storage Area Network )(SAN), nk. kutegemea na kiwango chake, upeo na kusudi. Matumizi, uaminifu na haki za upatikanaji mara nyingi hutofautiana kati ya aina hizi za mtandao - kwa mfano, LAN



    yaelekea huundwa kwa ajili ya matumizi ya ndani kwa ndani, wa mifumo ya ndani ya shirika na wafanyakazi katika maeneo ya makazi yao binafsi {kama vile jengo), wakati, WANs inaweza kuunganisha pamoja sehemu zilizo tofauti za shirika moja, na pengine pia kuunganisha vikundi vinginevyo vya tabaka la tatu.
    Uhusiano wa utendaji ( usanifu wa mtandao}

    Mitandao ya kompyuta inaweza kuainishwa kulingana na uhusiano wa utendaji uliopo miongoni mwa vifaa vya mtandao, mfano, Shughuli za mtandao (Active Networking), huduma-kwa mtumiaji (Client-server) na usanifu wa rika kwa rika (Peer-to-peer) (kundi la utendaji kazi).
    Topolojia ya Mtandao

    Mitandao ya kompyuta inaweza kuainishwa kulingana na topolojia ya mtandao ambayo huwa msingi wa mtandao, kama mtandao wa bus, , mtandao wa Kinyota, mtandao wa pete, mtandao wa meshi, na mtandao wa kinyota-bus, mti au mtandao wa topolojia ya moja kwa moja. Aina ya Mtandao inaashiria njia ambayo vifaa katika mtandao hupata



    mantiki katika mpangilio wa uhusiano wa kimoja kwa kingine. Matumizi ya neno "mantiki" hapa ni muhimu. Kwamba aina ya mtandao haitegemei mpangilio halisi wa mtandao. Hata kama kompyuta zilizounganishwa kwa mtandao zimewekwa mkabala kwa safu, kama zimeunganishwa na kupitia habu, huo mtandao una aina ya Kinyota, badala ya aina ya



    basi. Kwa njia hii,sifa zinazoonekana na zile za kiutenda kazi za mtandao ni bainifu; aina ya mantiki ya mtandao si muhimu kwa namna moja katika mpangilio halisi. Mitandao inaweza kuainishwa kuzingatia utaratibu wa data unaotumiwa kuwasilisha data, hizi ni pamoja na mtandao wa Digitali na Analogi.
    Aina za mitandao

    Chini ni orodha ya aina ya mitandao ya kompyuta inayotumika sana iliyopangwa kulingana na ukumbwa.
    Mtandao wa kieneo wa kibinafsi

    A Mtandao wa kieneo wa kibinafsi (PAN) ni mtandao wa kompyuta unaotumiwa kwa mawasiliano kati ya vifaa vya kompyuta vilivyo karibu na mtu mmoja. Baadhi ya mifano ya vifaa ambavyo hutumika katika PAN ni kompyuta binafsi, machine ya kuchapisha, mashine ya faksi, simu, PDAs, skana, na hata michezo ya video. PAN kama hii yaweza kuhusisha unganisho la nyaya au lisilotumia nyaya kati ya vifaa. PAN ina upeo wa angalau futi 20-30 (karibu mita 6-9), lakini hii inatarajiwa kuongezeka kwa maboresho ya teknolojia.
    Mtandao wa eneo la karibu

    Mtandao wa eneo la karibu (LAN) ni mtandao wa kompyuta unaovusha katika eneo ndogo, kama vile nyumba, ofisi, au kikundi kidogo cha majengo, kama vile shule, au uwanja wa ndege. LAN zinazotumia nyaya kwa sasa huwa zimeundwa kwa teknolojia ya Ethernet, ingawa viwango mpya kama ITU-T G.hn pia hutoa njia ya kuunda LAN zinazotumia nyaya zikitumia nyaya zilizo nyumbani (nyaya za Koaxial , nyaya za simu na nyaya za umeme) [1]


    Kwa mfano, maktaba yaweza kuwa na LAN inayotumia au isiyotumia nyaya kwa kuunganisha vifaa vilivyo karibu (kama, mitambo ya kupiga chapa na seva) na kuunganisha na mtandao. . Katika LAN itumiayo nyaya, KompyutaPC kwenye maktaba kawaida huunganishwa na kikundi cha jamii ya waya cha 5 (Cat5), ikitumia itifaki ya 802.3 IEEE katika mfumo wa vifaa vilvyounganishwa pamoja na hatimaye kuunganishwa



    kwenye mtandao. Nyaya za seva kawaida huwa kutoka kwa kikundi cha nyaya zilizoongezwa nguvu za 5e, ambazo hutumia IEEE 802.3 katika 1 Gbit / s. LAN isiyotumia nyaya yaweza kutumia itifaki tofauti ya IEEE i, 802.11b, 802.11g au pengine 802.11n. Kompyuta za wafanyikazi (angavu kwa kijani kibichi katika mchoro) zaweza kutumia



    mtambo wa kuchapisha (printa) kwa rangi tofauti, itazame rekodi, na mtandao wa kiakademia na wavuti. Kompyuta za watumiaji zaweza kupata wavuti na orodha ya kadi. Kila kundi la ufanyikazi laweza kufikia machine yao ya kuchapisha- printa ya eneo lao. Zingatia kuwa machine ya kuchapisha haiwezi kutumika na kikundi kilicho nje ya kundi lao la ufanyikazi wake.
    [​IMG] [​IMG]
    Maktaba ya kawaida ya mtandao, katika topolojia ya matawi na udhibiti wa kupata rasilimali


    Vifaa vyote vilivyounganishwa lazima vielewe tabaka la mtandao (tabaka la 3), kwa sababu zinashughulikia vitanzu vingi (rangi tofauti). Wale walio ndani ya maktaba, iliyo na uunganisho la Ethernet la 10/100 Mbit / s tu na kuunganishwa na vifaa vya mtumiaji na



    uunganisho la Ethernet Gigabit kwa ruta kuu, wanaweza kuitwa " Swichi za safu ya 3" kwa sababu wana kusano la Ethernet tu na lazima ielewe IP. Itakuwa sahihi zaidi kuwaita ruta za uunganisho, ambapo ruta sasa ipo juu ya usambazaji wa wavuti na mitandao ya kielimu' ruta za kuunganisha wateja.


    Sifa bainifu za LAN, tofauti zake WANs(Mitando ya maeno pana), ni pamoja na kupeleka data kwa kasi ya juu sana, eneo ndogo la kijiografia, na ukosefu wa haja ya mawasiliano ya nyaya zilizokodishwa. Kwa sasa Ethernet au LAN za teknolojia ya 802.3 IEEE hufanya kazi kwa kazi ya hadi 10 Gbit / s. Hiki ndicho kiwango cha kupeleka data. IEEE ina miradi ya uchunguzi ya kuweka kitengo cha 40 na 100 Gbit / s. [ [2]
    Mtandao wa eneo la bewa

    Mtandao wa eneo la bewa (CAN) ni mtandao wa kompyuta unaoundwa kwa kuunganisha mitandao ya maeneo ya karibu (LANs) kwenye eneo ndogo la kijiografia. Unaweza kuchukuliwa kama aina mojawapo ya mitandao ya eneo la mijini, hususani kwa mpangilio wa kitaaluma.


    Katika mandhari ya chuo kikuu, mtandao wa bewa uliojikita katika mtandao wa eneo la bewa, unauwezekano wa kuunganisha majengo ya bewa yakiwemo; Idara za kitaaluma , maktaba ya chuo kikuu na nyumba za maakazi za wanafunzi. Mtandao wa eneo la bewa ni mkubwa kuliko mtandao wa eneo la karibu lakini ni mdogo kuliko mtandao wa eneo pana (WAN) (katika baadhi ya mandhari).


    Lengo kuu la mtandao wa eneo la bewa ni kuwawezesha wanafunzi wa chuo kikuu kupata wavuti na rasilimali za chuo kikuu. Huu ni mtandao unaounganisha LAN mbili au zaidi pamoja lakini iliyo tu kwa eneo maalum la kijiografia kama bewa la chuo, ukumbi wa viwanda, jengo la ofisi, au kambi ya kijeshi. A CAN inaweza kuonekana kama aina ya MAN (mtandao wa eneo la mji mkuu), lakini kwa ujumla inahusisha eneo ndogo kuliko MAN.



    Neno hili mara nyingi hutumika kujadili utekelezaji wa mitandao kwa eneo la mpaka mmoja. Hili halipaswi kukanganywa na Mtandao wa Eneo la udhibiti. LAN huunganisha vifaa vya mtandao kwa umbali mfupi. Jengo la ofisi, shule, au nyumba zenye mtandao kwa kawaida huwa na LAN moja, ingawa wakati mwingine jengo laweza kuwa na LAN chache ndogo(labda moja kwa kila chumba), na mara kwa mara LAN itafuturi kwa kundi la majengo ya karibu.
    Mtandao wa eneo la mji mkuu

    Mtandao wa eneo la mji mkuu (MAN) ni mtandao unaounganisha mitandao miwili au zaidi ya eneo la karibu au mitandao ya eneo la kampasi pamoja lakini haina upana nje ya mipaka ya mji/jiji. Ruta, Swichi au habu huunganishwa ili kuunda mtandao wa eneo la mji mkuu.
    Mtandao wa eneo Pana

    Mtandao wa eneo pana (Wan) ni mtandao wa kompyuta unaotanda kwa eneo pana (yaani mtandao wowote wa viungo vya mawasiliano vinavyopita jiji kuu, kikanda, au mipaka ya kitaifa [1]). Kwa njia isiyo rasmi WAN ni mtandao unaotumia ruta na viungo



    vya mawasiliano ya umma. Tofauti na mitandao wa kieneo ya kibinafsi (Pans),mitandao ya eneo la karibu (LANs),mitandao ya eneo la kampasi (CANs), au mitandao ya eneo la Jiji kuu (Mans), ambayo kwa kawaida ina ukadirifu wa chumba, jengo, kampasi au eneo maalum (mfano, mji) kwa mpangilio huo. Mfano wa WAN unaojulikana kwa wengi na kwa



    ukubwa ni wavuti. Wan ni mtandao wa mawasiliano wa data uliotanda kwa eneo pana la kijiografia (yaani mji mmoja hadi mwingine na nchi moja kwenda nchi nyingine) na ya kwamba mara nyingi hutumia vifaa vya upokezi vinavyotolewa na vifaa vya uchukuzi vya kawaida, kama kampuni za simu. Teknolojia ya Wan kwa ujumla hufanya kazi katika tabaka tatu za chini za Kielelezo cha kumbukumbu cha OSI: tabaka la mahali halisia, tabaka la kiungo cha data na tabaka la mtandao.
    Mtandao wa eneo la kimataifa

    Ainisho bainifu la mitandao ya ulimwengu (GAN) (angalia pia IEEE 802,20) lipo katika harakati za ujenzi na vikundi kadhaa, na hakuna ufasili wa aina moja . Kwa ujumla, hata hivyo, GAN ni muundo wa kusaidia mawasiliano ya sabili katika LAN zisizotumia nyaya, maeneo yaliyogubikwa na satelaiti, nk.Changamoto muhimu katika mawasiliano ya sabili ni "kupokeza" mawasiliano ya mtumiaji kutoka eneo moja hadi lifuatalo . Katika Mradi wa IEEE 802, hii inahusisha mfululizo wa mitandao ya maeneo ya karibu isiyotumia nyaya (WLAN) ya nchi kavu .[3]
    Mtandao dhahania wa kibinafsi

    Mtandao dhahania wa kibinafsi (VPN) ni mtandao wa kompyuta ambao baadhi ya viungo katikati mwa vitengo hubebwa kwa unganisho lililowazi au mzungusho wa dhahania katika baadhi ya mitandao mikubwa (kwa mfano, wavuti) badala ya nyaya halisi. Itifaki za tabaka la kiungo cha data cha mtandao dhahania zinasemekana kupitishwa kwa mtandao mkubwa zikiwa katika mandhari haya. Mojawapo ya utendaji ni mawasiliano yaliyo salama



    kupitia kwa mtandao wa umma, lakini hamna haja VPN kuwa na vipengele vya usalama , kama vile uthibitishaji au usimbaji fiche wa maudhui. VPN, kwa mfano, inaweza kutumika kutofautisha mfuatano wa watumiaji wa jamii tofauti juu ya msingi wa mtandao na vipengele vya usalama.

    VPN yaweza kuwa na utendaji wa juhudi-bora, au yaweza kuwa na kiwango maalumu cha huduma cha mkataba wa (SLA) kati ya mteja wa VPN na mtoa huduma wa VPN. Kwa jumla, VPN ina topolojia kubwa zaidi kuliko ncha-kwa-ncha.

    VPN inaruhusu watumiaji wa kompyuta kuonekana kuhakiki kutoka kwa eneo la anwani ya IP mbali na ile halisi waliounganishwa nayo kwa mtandao.
    Muungano wa Mitandao

    Muungano wa mitandao ni unganisho la mitandao miwili ya kompuyta au zaidi tofauti au sehemu za mtandao kwa kutumia teknolojia ya kawaida ya uelekezaji (kwa kutumia ruta). Matokeo yanaitwa muungano wa mitandao (mara nyingi hujulikana kama mtandao).



    Mitandao miwili au zaidi au sehemu za mtandao huunganishwa kwa kutumia vifaa vinavyo fanya kazi katika tabaka ya 3 (tabaka la 'mtandao' ) ambayo ni kielelezo cha kumbukumbu cha OSI , kama vile ruta. Unganisho lolote kati au baina ya umma, kibinafsi, biashara, viwandani, au mitandao ya kiserikali pia inaweza kuelezewa kama muungano wa mitandao.
    Katika mazoezi ya kisasa, mitandao iliyounganishwa hutumia Itifaki za Wavuti. Kuna angalau aina tatu tofauti za muungano wa mitandao,kulingana na wanaoisimamia na ambao wanashiriki katika mitandao hii:

    • wavuti wa ndani
    • wavuti wa nje
    • mtandao
    Wavuti za ndani na wavuti za nje zinaweza au zisiweze kuwa na uhusiano na Mtandao. Ikiwa zimeunganishwa na mtandao, wavuti za ndani na wavuti za nje kwa kawaida hupewa ulinzi dhidi ya kutumiwa kutoka kwa wavuti bila ruhusa ifaayo. Mtandao hauchukuliwi kuwa sehemu ya wavuti wa ndani na wavuti wa nje, ingawa inaweza kutumika kama vipengele vya kutumia sehemu za wavuti za nje.
    Wavuti wa ndani

    wavuti wa ndani ni kundi la mitandao,inayotumia Itifaki za wavuti na zana za msingi za IP kama vile vivinjari na proglamu za uhamisho wa faili, amabazo zimo chini ya udhibiti wa utawala mmoja. Uti huu wa kiutawala hufunga wavuti wa ndani kwa wote isipokuwa tu kwa, watumiaji maalumu. Kwa kawaida,wavuti wa ndani ni mtandao wa ndani wa shirika. wavuti wa ndani kubwa kawaida angalau utakuwa na seva ya wavuti ili kutoa taarifa za shirika kwa watumiaji.
    Wavuti wa nje

    Wavuti wa nje ni mtandao au muugano wa mitandao ambao una upeo mdogo wa shirika moja au kitengo fulani lakini ambao pia una uhusiano mdogo na mtandao moja au mingine, lakini siyo lazima, ya mashirika yanayoaminika au kitengo fulani (mfano, wateja wa kampuni wanaweza kuwa wamepewa uwezo wa kupata baadhi ya wavuti wa ndani ya kampuni hii hivyo kwa njia hii kuunda wavuti wa nje, lakini wakati uo huo wateja



    wanaweza kutochukuliwa kama 'wanaoaminika' kutoka kwa upande wa usalama). Kitaalam, wavuti wa nje unaweza pia kujumuishwa kama CAN, MAN, WAN, au aina nyingine ya mtandao, ingawa, kwa ufafanuzi, wavuti wa nje hauwezi kuwa na LAN moja; ni lazima angalau uwe na uunganisho na mtandao wa nje.
    Wavuti

    Wavuti unahusu unganisho la ulimwengu la mitandao ya kiserikali, kitaaluma, umma, na kibinafsi juu ya teknolojia ya Mkusanyo wa Itifaki za Mtandao. Ni mwandamizi wa Advanced Research Projects Agency Network (ARPANET) iliyotengenezwa na DARPA wa Idara ya Ulinzi ya Marekani. Mtandao pia ni uti wa mgongo wa mawasiliano ya World Wide Web (WWW). 'Internet' kwa kawaida huaandikwa na kutajwa kwa herufi kubwa 'I' kama nomino sahihi, kwa sababu za kihistoria na kuitofautisha na muungano wa mitandao ya aina nyingine.


    Washiriki katika mitandao hutumia mbinu mbalimbali za safu ya kumbukumbu za mamia kadhaa, na mara nyingi,itifaki maalum zilizo sambamba na Mkusanyo wa Itifaki wa Mtandao (Internet Protocol Suit) na mfumo wa kutambulisha ( Anwani za IP ) unasimamiwa na Internet Assigned Numbers Authority na regista za anwani. Watoa huduma na mashirika makubwa hubadilishana habari kuhusu upatikanaji wa nafasi ya anwani zao kupitia kwaBorder Gateway Protocol (BGP), na kutengeneza matandao wa njia za upokezi.
    Sehemu msingi za tijara ngumu

    Mitandao yote inaundwa kwa msingi matofali ya ujenzi ili kuunganisha kwa vipengelevya mtandao kama vile Kadi za kuunganisha na mtandao (NICs), Madaraja, Habu, Swichi, na Ruta. Aidha, mbinu ya kusaidia kuunganisha vipengele hivi inahitajika, kawaida katika mfumo wa waya wa galvani (kwa kawaida waya wa kundi la 5 ). Njia zisizotumika sana ni pamoja na viungo vya wawimbi madogo (kama katika IEEE 802,12) au waya wa optiki( " nyuzinyuzi za optiki"). Kadi ya Ethernet yaweza pia kuhitajika.
    Kadi za kuunganisha mtandao

    Kadi ya mtandao , kibadili mtandao , au NIC (kadi ya kuunganisha mtandao) ni kipande cha tijara ngumu ya kompyuta iliyoundwa ili kuruhusu kompyuta kuwasiliana kwenye mtandao wa kompyuta. Hutoa utumizi halisia wa kiungo cha kati cha mitandao na mara nyingi hutoa ngazi ya chini ya mfumo wa utambulishi kwa kutumia anwani za MAC.
    Vipaazi

    Kipaazi ni kifaa cha eletroniki kinachopokea wawimbi na kuyapokeza na nguvu ya ngazi ya juu, au kwa upande mwingine wa kizuizi, ili wawimbi yaweze kufunika umbali mrefu bila ya uharibifu. Katika mipangilio mingi ya Ethernet ya nyaya jozi zilizopindwa, vipaazi vinahitajika kwa waya ambao unatamba zaidi ya mita 100.
    Habu

    Habu ya mtandao ina mashimo mengi. Wakati pakiti inafika kwenye shimo moja,huwa inaigwa kwa mashimo yote bila kubadilishwa kwa ajili ya kupokezwa. Anwani ya inakoenda katika fremu huwa haibadilishwi hadi kuwa anwani ya kutangaza. [4]


    Madaraja

    Daraja la mtandao huunganisha Vijisehemu vya mitandaomingi katika tabaka la kiungo data (tabaka la 2) cha kielelezo cha OSI . Madaraja huwa hayaigi kiholela trafiki yote kwa mashimo yote, kama habu zinavyofanya, lakini husoma ni anwani ipi ya MAC ambayo inaweza kufikiwa kwa shimo fulani. Mara baada ya daraja kuhusisha shimo na anwani fulani, litakuwa likituma trafiki kwa anwani hiyo tu kwa hilo shimo. Madaraja huwa yanatuma habari za utangazaji kwa mashimo yote isipokuwa tu kwa shimo ambamo habari zilipokelewa.


    Madaraja hujifunza uhusiano wa mashimo na anwani kwa kuchunguza anwani ya mwanzo ya fremu ambazo inaona kwa mashimo mbalimbali. Mara fremu zinapofika kwa kupitia shimo, anwani ya ilipotoka inahifadhiwa na daraja inadhania kwamba anwani hii ya MAC inahusishwa na shimo hili. Mara ya kwanza ambapo anwani shabaha ambayo haikuwa ikijulikana hapo awali inaonekana, daraja litawasilisha fremu hii kwa mashimo yote isipokuwa lile ambalo fremu iliwasili.
    Madaraja huwa katika aina tatu:

    1. Madaraja ya kienyeji: Huuunganisha mitandao ya eneo la karibu (LANs) moja kwa moja
    2. Madaraja ya mbali: Hutumiwa kujenga kiungo cha mtandao wa eneo pana (WAN) kati ya LAN nyingi. Madaraja ya mbali, ambapo viungo vya kuunganisha vina kasi ndogo kuliko mitandao ya mwisho, kwa kiasi kikubwa yamekuwa yakibadilishwa kwa ruta.
    3. Madaraja yasiyotumia nyaya: Hutumika kuunganisha LAN au kuunganisha vituo vya mbali kwenye LAN
    Swichi

    Swichi ya mtandao ni kifaa ambacho hupokeza na kuchunga datagramu za tabaka la 2 la OSI (vijisehemu vya mawasiliano ya data) kati ya mashimo (nyaya zilizounganishwa) yenye msingi wa anwani za MAC kwenye pakiti. [5] Hii inaitofautisha kutoka kwa habu kwa vile hupokeza pakiti kwa mashimo yale tu yanayohusika katika mawasiliano kuliko mashimo yote yaliyounganishwa. Kwa kihalisia, swichi haina uwezo wa kuendesha trafiki kwa kutumia misingi ya anwani za IP(tabaka la 3 la OSI )ambalo ni muhimu kwa mawasiliano kati ya vijisehemu vya mtandao au ndani ya LAN kubwa. Baadhi ya swichi



    zina uwezo wa kuendesha kwa misingi ya anwani za IP lakini bado zinaitwa Swichi kama jina la kisoko. Swichi kwa kawaida huwa na mashimo mengi, kwa nia kuwa mitandao mingi au yote imeunganishwa moja kwa moja kwenye swichi, au kwa swichi ambayo kisha inaunganishwa kwa swichi nyingine. [6]
    Swichi ni jina la kisoko ambalo linahusisha ruta na madaraja, na vile vile vifaa vyovyote



    ambavyo vinaweza kusambaza trafiki inapohitahika au kama maudhui ya mifumo (mfano, kitambulisho cha URL ya wavuti). Swichi zinazaweza kufanya kazi katika tabaka moja au zaidi kwenye kielelezo cha OSI, likiwemo tabaka la kmahali halisia,kiungo data, mtandao, au usari (yaani mwisho-kwa-mwisho). Kifaa kinachofanya kazi wakati huo huo kwenye tabaka zaidi ya moja huitwa swichi la tabaka nyingi.
    Kutilia maanani sana kwa ufafanuzi usiofaa wa neno "swichi" mara nyingi hupelekea kuchanganyikiwa wakati wa kwanza wa kujaribu kuelewa mitandao iliyoungaishwa. Wengi



    wa waundaji wa mitandao wenye uzoefu mkubwa na waendeshi hupendekeza kuanza kwa umantiki wa vifaa vinavyoshughulika na itifaki za ngazi moja tu, si zote ambazo zipo kwenye OSI. Kifaa cha tabaka tofauti ni mada ya juu ambayo inaweza kupelekea uchaguzi wa matumizi fulani, lakini dhana ya swichi za tabaka nyingi tofauti si muundo unaowezekana ulimwenguni.
    Ruta

    Ruta ni kifaa cha mtandao ambacho hupokeza pakiti kati ya mitandao kwa kutumia habari iliyopo kwenye vichwa vya itifaki na katika jendwali la upokezi kuamua ruta ifuatayo ya kila pakiti. Ruta hufanya kazi katika Tabaka la Mtandao la kielelezo cha OSI na Tabaka la Mtandao la Tabaka la Mtandao la TCP / IP.
    Angalia pia




    Kigezo:Wikiversity

    Chanzo: Mtandao wa kompyuta - Wikipedia, kamusi elezo huru
     
  2. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #2
    Oct 18, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Data



    Data inamaanisha makundi ya habari ambayo inawakilisha sifa qualitative au quantitative za variable au seti ya variables. Data (wingi wa jina "Datum", ambayo kutumika nadra) kwa kawaida ni matokeo ya vipimo na inaweza kuwa msingi wa graph, picha, au uchunguzi wa seti ya variables. Mara nyingi Data huchukuliwa kama kiwango cha chini kabisa kwa ujumla ambapo habari na maarifa yaweza kutolewa
    Yaliyomo



    Asili ya Jina

    Neno data ni wingi wa neno la Kilatini, Datum, ambayo inamaanisha "kutoa", kwa hivyo inaweza kumaanisha "kitu kutolewa". Participle ya "kutoa" imetumiwa kwa muda wa milenia, kama taarifa iliyokubaliwa katika fn, Data. Katika mijadala ya matatizo katika geometri, hisabati, uhandisi, na kadhalika,maneno givens na data hutumika yakibadilishana.Pia, data huwakilisha fact, takwimu, na wazo. Matumizi kama haya ndiyo asili ya data kama dhana katika sayansi ya tarakilishi au kompyuta ukipenda: data ni idadi, maneno, picha, nk, haya yote yanakubaliwa kama data.

    Matumizi ya Kiingereza


    Katika Kiingereza, neno Datum bado linatumika kwa ujumla kama "kupewa kitu". Katika masomo ya kutengeneza ramani Jiografia, ‘nuclear magnetic resonance’ na kuchora kiufundi mara nyingi hutumika kurejea datum moja maalum ambalo umbali wa data nyinginezo hupimwa. Kipimo chochote au matokeo yoyote ni Datum, lakini data point hujulikana sana, ingawa hujirudiarudia. Datum zote mbili (angalia matumizi katika makala ya Datum) na wingi wa neno la kiasili la Kilatini, data, hutumika kama wingi wa neno Datum katika Kiingereza, lakini data kwa kawaida hutumika kama jina la umoja na hutumika pamoja na kitenzi katika fomu ya umoja, hasa katika matumizi ya siku baada ya siku. Kwa mfano, Hii ni data yote kutoka kwa majaribio . Utumizi huu ni si thabiti kutokana na kanuni za sarufi za Kilatini na mila ya Kiingereza (Haya yote ni data kutoka katika majaribio).

    Baadhi ya mifumo ya Uingereza na ya kimataifa ya kielimu, kisayansi na kitaalamu [8] zinahitaji kwamba waandishi watumie data kama wingi wa jina. Mashirika mengine ya kimataifa, kama vile IEEE Computer Society, huruhusu utumizi wake kama jina la umoja au wingi, msingi wake ukiwa mapendeleo ya mwandishi. Air Force Flight Test Center upande wake, husema kuwa neno data daima lipo katika hali ya wingi, kamwe haipo katika hali ya umoja.

    Data kwa sasa mara nyingi hutumiwa kama jina la umoja katika matumizi rasmi, lakini matumizi katika machapisho ya kisayansi yaonyesha mgawanyiko kati ya Marekani na Uingereza. Marekani, neno data wakati mwingine hutumika katika umoja, ingawa wanasayansi na waandishi wa sayansi mara nyingi hutumia neno hilo kama wingi kama

    ilivyotumiwa jadi. Baadhi ya magazeti makubwa kama vile New York Times hutumia neno hilo katika hali ya umoja au wingi. Katika New York Times ya misemo "data za utafiti bado zinachambuliwa" na "mwaka wa kwanza ambao data inapatikana" imeonekana siku hiyo hiyo. Katika sayansi ya kuandika data mara nyingi hutumika kama wingi, kama kwamba data hizi hazisaidi wakati wakuhitimisha, lakini watu wengi sasa hufikiria data kuwa katika

    hali umoja kama taarifa na hutumia hali ya umoja kwa ujumla angalau katika matumizi ambao si ya kisayansi. Matumizi ya Uingereza sasa inakubali sana utumizi wa neno data katika hali ya umoja katika kiwango cha Kiingereza, zikiwemo utumizi wa kila siku wa magazeti angalau katika matumizi yasiyo ya kisayansi. Uchapishaji wa kisayansi wa Uingereza bado hutumia neno data katika hali ya wingi. Baadhi ya mifumo ya vyuo vikuu vya Uingereza vinapendekeza utumizi wa neno data katika hali ya umoja na wingi na baadhi hupendekeza utumizi wake katika hali ya umoja likihusishwa na kompyuta au tarakilishi.

    Raw data
    kwa lugha ya kimombo ni mkusanyiko wa idadi, picha au matokeo mengine kutoka kwa vifaa ili kuvibadilisha kuwa ishara, ambazo bado hazijasindikwa. Data hizo kwa kawaida hupitia usindikaji zaidi kwa binadamu au huingizwa katika kompyuta, huhifadhiwa na hupitia usindikaji huko, au hupelekwa (matokeo) kwa binadamu mwingine au kompyuta nyingine (kutumia waya). Raw data ni jina ambalo hubadilika; usindikaji wa data kwa

    kawaida hutokea hatua kwa hatua, na "data iliyosindikwa" kutoka hatua moja inaweza kuonekana kama "data ambayo haijasindikwa"(raw data) katika hatua ijayo.
    Vifaa vya tarakilishi vya muwasho vimewekwa katika vikundi kulingana na njia ambazo zinawakilisha data. Tarakilishi ya aina ya "Analog" inawakilisha Datum kama umbali or pozishoni. Tarakilishi ya aina ya "Digital" inawakilisha Datum kama mlolongo wa ishara

    inayotolewa kutoka alfabeti isiyobadiliki. Tarakilishi za aina ya "Digital" zinazotumika sanasana hutumia alfabeti ya "binary", ambazo kwa kawaida ni idadi "0" na "1". Aina tofauti za uwakilishaji zinazojulikana sana , kama vile idadi au alfabeti, vinajengwa kutoka kwa alfabeti ya "binary".

    Baadhi ya fomu maalum ya data huwa ni tofauti. Programu ya kompyuta ni mkusanyijo wa data, ambayo inaweza kufasiriwa kama maelekezo. Baadhi ya lugha za kompyuta hubainisha kati ya program ya kompyuta na data nyinginezo ambazo huendesha programu za kompyuta, lakini katika baadhi ya lugha za kompyuta, hasa Lisp na lugha zinazofanana,

    programu haziwezi kutofautishwa kimsingi kutoka data nyinginezo. Ni muhimu pia kutofautisha metadata, ambayo ni maelezo ya data nyinginezo. Jina lenye maana sawa na metadata lakini la kitambo ni "ancillary data". Mfano wa metadata ni maktaba ya katalogi, ambayo ni maelezo ya yaliyomo vitabuni.

    Data ya majaribio inahusu data iliyotengenezwa katika muktadha wa uchunguzi wa kisayansi kupitia kutazama au kuchunguza na kurekodi.

    Maana ya data, taarifa na maarifa


    Maneno taarifa na maarifa mara nyingi hutumika katika dhana zinazobadilika. Tofauti kuu ni katika kiwango cha ujumla inayozingatiwa. Data iko katika ngazi ya chini, taarifa ni ngazi ya pili, na hatimaye, maarifa ni ngazi ya juu kati ya zote tatu. Data, kibinafsi haina maana yoyote. Ili data ibadilishwa kuwa taarifa, ni lazima data ifasiriwe na kupatiwa maana. Kwa mfano, urefu wa Mlima Everest kwa ujumla inachukuliwa kama "data", kitabu kuhusu sifa za Mlima Everest zinaweza kuonekana kama “taarifa” na ripoti yenye taarifa kuhusu njia bora ya kufikia kilele cha Mlima Everest inaweza kuchukuliwa kama "maarifa".

    Taarifa kama dhana huleta maana tofauti, kutoka kwa matumizi ya kila siku hadi mipangilio za kiufundi. Tukizungumza kwa ujumla, dhana ya taarifa inahusiana kwa karibu na wazo za vikwazo, mawasiliano, kudhibiti, data, umbo, mafundisho, maarifa, maana, kichocheo cha kiakili, muundo, mtazamo, na uwakilishi.

    Beynon-Davies hutumia dhana ya ishara kutofautisha kati ya data na taarifa; data ni ishara ilhali taarifa hutokea wakati ishara zinatumiwa kumaanisha kitu fulani. [1] [2]

    Ni watu na kompyuta ambao hukusanya data na kulazimisha ruwaza kwa data. Ruwaza hizi ni huonekana kama taarifa ambayo inaweza kutumika kuongeza maarifa. Ruwaza hizi zinaweza kufasiriwa kama ukweli, na zina mamlaka kama estetiska na vigezo vya kimaadili. Matukio ambayo huacha nyuma mabaki yanaweza kufikiwa data. Alama hazifikiriwi tena kama data mara tu kiungo kinachounganisha alama na mtazamo kinavunjwa. Hii inamaanisha kuwa, wakati tukio linawacha alama za khabari, alama hizo zinapata hadhi ya data. [3]
    Angalia Pia


    Wikamusi ya Kiswahili ina maelezo na tafsiri ya maana ya neno: data



    • Data ya kibiologia
    • Ununuzi wa data
    • Uchambuzi wa data
    • Waya ya data
    • Data domain
    • Data element
    • Data Farming
    • Utawala wa data
    • Uadilifu wa data
    • Matengenezo ya data
    • Usimamizi wa data
    • Data mining
    • Data Modeling
    • Usindikaji wa data ya kompyuta
    • Ahueni wa data
    • Data remanence
    • Seti ya Data
    • Data warehouse
    • Database
    • Datasheet
    • Environmental data rescue
    • Metadata
    • Scientific data archiving
    • Takwimu
    • Datastructur
     
  3. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #3
    Oct 18, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Baobonye (keyboard)

    [​IMG] [​IMG]
    Baobonye ya kawaida kwa mfumo wa Marekani

    Baobonye (keyboard) ni kifaa muhimu kinachowemzesha mtu kuweka maandishi na namba kwa tarakishi (kompyuta).
    Kwa tarakishi nyingi ni kifaa kikuu cha kuingiza habari mashineni.
    Kuna mifumo mbalimbali za baobonye kulingana na lugha.
    Muundo wa kawaida kwa lugha zinazotumia alfabeti ya Kilatini ni QWERTY (hizi ni herufi 6 za kwanza).
    Muundo huu unaweza kuchosha mikono na vidole. Ulianzishwa zamani za mashine za kutaipu na mfumo wa herufi ulilenga kutovurugisha mikono ya taipu. Siku hizi hkuna taipu tena lakini watu wlaizoe muundo umebaki vile
     
  4. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #4
    Oct 18, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    [​IMG]
    A Bodimama (Motherboard)


    A Bodimama (Motherboard) ni kati printed circuit board (PCB) katika mengi ya kisasa ya kompyuta s na anashikilia wengi wa vipengele muhimu ya mfumo, wakati connectors kutoa peripherals mengine. Ya Motherboard mengine ni wakati mwingine hujulikana kama bodi kuu, mfumo wa bodi, au, tarehe Apple kompyuta, bodi ya mantiki. Pia ni wakati mwingine casually walioteuliwa na mobo.
    Yaliyomo



    Historia

    Kabla ya ujio wa Microprocessor, kompyuta mara kawaida kujengwa katika kadi-ngome kesi au vipengele mainframe na kushikamana na backplane likijumuisha seti ya inafaa wenyewe inayoendana na waya; katika miundo ya zamani sana waya walikuwa Diskret connections kati kadi kontakt pins, lakini printed circuit haraka bodi akawa standard mazoezi. The Central Processing Unit, kumbukumbu na peripherals walikuwa housed tarehe printed circuit binafsi ambayo bodi plugged ndani ya backplane.

    Katika miaka ya 1980 na mwishoni mwa miaka ya 1990, na ikawa kiuchumi kuhamia kuongezeka kwa idadi ya utendaji pembeni kwenye Motherboard (tazama chini). Mwishoni mwa miaka ya 1980, alianza pamoja motherboards enda ICS (iitwayo Super I / O chips) na uwezo wa kusaidia seti ya chini-speed peripherals: keyboard, panya, floppy disk drive, Serial bandari, na sambamba bandari. Machaguo ya miaka ya 1990, wengi binafsi mkono motherboards kompyuta mbalimbali kamili audio, video, uhifadhi, na mitandao kazi bila ya haja yoyote ya upanuzi kadi wakati wote; juu-mwisho mifumo ya kompyuta 3D Gaming na kubakia kawaida graphics tu kadi kama sehemu tofauti.
    Mapema waanzilishi wa viwanda Motherboard walikuwa Micronics, Mylex, ami, DTK, Hauppauge, Orchid Technology, Elitegroup, DFI, na idadi ya Taiwan makao tillverkare.
    Popular binafsi kama kompyuta Apple II na IBM PC alikuwa iliyochapishwa schematic diagrams na nyaraka nyingine ambayo inaruhusiwa haraka reverse-uhandisi na tatu replacement motherboards. Kawaida imekusudiwa kujenga kompyuta mpya compatible na exemplars, wengi inapatikana ziada motherboards utendaji au makala nyingine na walikuwa kutumika kuboresha na mtengenezaji wa vifaa vya asili.
    Mainboard ni muda archaically kutumiwa kwa vifaa na bodi moja na hakuna nyongeza expansions au uwezo. Katika masharti ya kisasa hii itakuwa ni pamoja na kudhibiti mifumo inbyggda bodi katika televisions, kuosha mashine, nk Motherboard Inamaanisha hasa printed circuit na uwezo wa kuongeza / kupanua utendaji na uwezo wake na

    Muhtasari


    Motherboards kompyuta wengi zinazozalishwa leo zimeundwa kwa ajili IBM-kompatibel kompyuta, ambayo kwa sasa akaunti kwa karibu 90% ya mauzo PC kimataifa. A Motherboard, kama backplane, hutoa umeme ambayo connections komponenter mengine ya mfumo wa kuwasiliana, lakini tofauti ya backplane, pia majeshi usindikaji kuu kitengo, subsystems nyingine, na vifaa.
    Motherboards inayotumika pia mengine mengi kama vile vifaa elektronik Enye muziki, kuacha-watches, Clocks, na vifaa vingine elektroniska ndogo.
    A typical desktop kompyuta ina Microprocessor, kumbukumbu kuu, na nyingine muhimu ya Motherboard komponenter. Komponenter nyingine kama vile nje lagring, display controllers kwa video na sauti, na vifaa pembeni inaweza masharti kama ya Motherboard plug-in kadi au via cables, ingawa katika kompyuta ya kisasa ya kawaida inazidi kuunganisha baadhi ya hizi peripherals ndani ya Motherboard yenyewe.
    Sehemu muhimu ya Motherboard ni Microprocessor's kusaidia chipset, ambayo inatoa kusaidia interfaces kati ya CPU na mabasi mbalimbali na nje komponenter. Hii inaonyesha chipset, katika kiwango, ya vipengele na uwezo wa Motherboard.
    Motherboards kisasa pamoja, katika kiwango cha chini:
    Socket s (au inafaa) ambayo moja au zaidi ni Microprocessor s installed waliosalia ndani ambayo mfumo wa kumbukumbu kuu ni installed (vanligtvis katika fomu ya DRAM containing DIMM modules chips) a chipset ambayo hutengeneza an interface kati ya CPU's mbele-upande basi, kumbukumbu kuu, na pembeni basi es kumbukumbu zisizo tete chips (kawaida Kiwango cha kisasa ROM katika motherboards) zenye mfumo's firmware au Bios a clock generator ambayo inazalisha mfumo clock signal kwa synchronize vipengele mbalimbali inafaa kwa ajili ya upanuzi cards (interface haya kwa mfumo wa via mabasi mkono na chipset) nguvu connectors ambayo kupokea katika nguvu umeme kompyuta ugavi na kusambaza madaraka yake kwa CPU, chipset, kumbukumbu kuu, na upanuzi cards.

    Kuongezea, karibu wote ni pamoja motherboards mantiki na kusaidia connectors kawaida-kutumiwa input vifaa, kama PS / 2 kontakt s kwa panya na keyboard. Kompyuta s mapema binafsi kama Apple II au IBM PC included ndogo tu pembeni msaada juu ya Motherboard. Occasionally video interface vifaa pia alikuwa integrerat Motherboard; kwa mfano, juu ya Apple II na mara chache juu ya IBM-kompatibel kompyuta kama vile IBM PC Jr. Additional disk peripherals kama mtawala s na Serial bandari s vilitolewa kama upanuzi cards.
    Kutokana high Thermal design nguvu ya kompyuta high-speed CPUs na vipengele, daima karibu motherboards ya kisasa ni pamoja na joto sänker s montering pointi kwa mashabiki na ziada dissipate joto.

    CPU sockets


    A CPU Socket au yanayopangwa ni sehemu ambayo inaona umeme kwa mzunguko printed ubao (PCB) na umebuniwa nyumba ya CPU (pia inaitwa Microprocessor). Ni aina maalumu ya jumuishi mzunguko Socket iliyoundwa kwa siri sana makosa. A CPU Socket hutoa kazi nyingi, pamoja na muundo kimwili kusaidia CPU, msaada kwa joto sänker, kuwezesha uingizwaji (kama vile kupunguza gharama), na muhimu, kutoa interface wawili wa umeme na CPU na PCB. CPU sockets unaweza kupatikana mara nyingi katika desktop wengi na server kompyuta (bärbar matumizi ya kawaida uso mlima CPUs), hasa wale kuzingatia usanifu x86 Intel ya Motherboard. A CPU Socket aina na Motherboard chipset lazima mkono CPU mfululizo na kasi. Ujumla, kwa karibu zaidi AMD Microprocessor, unahitaji kuchagua tu Motherboard kwamba inasaidia CPU na si kuwa na wasiwasi na chipset.

    Integrated peripherals


    Na kupungua kwa kasi gharama na ukubwa wa jumuishi mzunguko s, ni sasa inawezekana ni pamoja na msaada kwa wengi juu ya peripherals Motherboard. By kuchanganya utendaji mmoja wengi PCB, kawaida ya kimwili na jumla ya gharama ya mfumo inaweza kupunguzwa; sana-jumuishi motherboards ni maarufu hivyo hasa katika kipengele fomu ndogo na bajeti ya kompyuta.
    Exempelvis ECS RS485M-N, typical Motherboard bajeti ya kisasa kwa msingi kompyuta AMD wasindikaji, ina on-board msaada kwa kubwa sana peripherals rad:

    • disk controllers kwa floppy disk drive, hadi 2 PATA drivanordningar, na hadi 6 SATA driver (pamoja uvamizi 0 / 1 msaada)
    • jumuishi Ati Radeon graphics mtawala kusaidia 2D na 3D graphics, pamoja na TV pato VGA
    • jumuishi sound kadi kusaidia 8-channel (7,1) redio na S / PDIF pato
    • Fast Ethernet mtandao 10/100 Mbit mtawala kwa mitandao
    • USB 2.0 mtawala kusaidia hadi 12 USB bandari
    • IrDA mtawala kwa data Infraröd mawasiliano (km pamoja na ubadilishaji hewa wa seli IrDA-enabled simu au printer)
    • joto, mottagning, na fan-speed sensorer kwamba programu kuruhusu kufuatilia afya ya kompyuta komponenter
    Upanuzi kadi kusaidia utendaji yote haya ingekuwa gharama ya dola hata mamia ya muongo mmoja uliopita, hata hivyo, kama sana-jumuishi motherboards zinapatikana kwa kidogo kama $ 30 huko Marekani.

    Pembeni kadi inafaa


    A typical Motherboard wa 2009 atakuwa na idadi tofauti kutegemea na connections zake standard.
    A standard Atx Motherboard kommer kawaida wana 1x PCI-E 16x uhusiano kwa graphics kadi, 2x PCI inafaa kwa kadi upanuzi mbalimbali, na 1x PCI-E 1x (ambayo hatimaye supersede PCI). A standarden EATX Motherboard watapata 1x PCI-E 16x uhusiano kwa graphics kadi, na idadi ya PCI tofauti na PCI-E 1x inafaa. Pengine pia inaweza kuwa PCI-E 4x yanayopangwa. (Hii inatofautiana kati ya mienge na mifano.)
    Baadhi motherboards kuwa 2x PCI-E 16x waliosalia, kuruhusu zaidi ya 2 wachunguzi bila vifaa maalum, au kutumia teknolojia iitwayo graphics maalum SLI (kwa NVIDIA) na crossfire (kwa Ati). 2 hawa kuruhusu graphics kadi kuunganishwa pamoja, ili kuruhusu utendaji bora katika kompyuta graphical intensive kazi, kama vile Gaming na video editing.
    Kama wa 2007, karibu wote motherboards kuja na angalau USB 4x bandari ya bakre, pamoja na uchache 2 connections kwenye ubao wa ndani kwa ajili ya wiring ya ziada mbele kwamba ni kujengwa bandari katika kesi ya kompyuta. Ethernet pia ni pamoja sasa. Hii ni mitandao standard kabel kwa kuunganisha kompyuta na mtandao au Modem. A sound Chip daima ni pamoja juu ya Motherboard, ili kuruhusu sound pato bila ya haja yoyote ya ziada komponenter. Hii inaruhusu kompyuta kuwa mbali zaidi kuliko makao multimedia kabla. Sasa mashine rahisi mara nyingi graphics yao Chip kujengwa ndani ya Motherboard kuliko tofauti kadi.

    Joto na kuegemea


    Motherboards ujumla hewa ni baridi na joto ed sänker s mara nyingi lililotoka tarehe chips kubwa, kama vile Northbridge, katika motherboards kisasa. Kama siyo kilichopozwa Motherboard vizuri, inaweza kusababisha kompyuta ili crash. Passiv kylning, au fan moja lililotoka tarehe nguvu ugavi, alikuwa kutosha kwa ajili ya wengi kompyuta desktop CPUs mpaka mwishoni mwa miaka ya 1990; tangu wakati huo, wengi wana required CPU fan s lililotoka sinks joto yao, kutokana na kupanda kwa kasi na nguvu bredbandshastigheter matumizi. Motherboards wengi wana kesi ya ziada connectors kwa mashabiki pia. Newer motherboards kuwa jumuishi kujiwasha sensorer kuchunguza CPU Motherboard na joto, na kontrollerbara fan connectors ambayo Bios au mfumo wa uendeshaji wanaweza kutumia reglera fan kasi. Baadhi ya juu-powered kompyuta (ambayo kwa kawaida kuwa na high-utendaji microprocessors, kiasi kubwa ya RAM, na utendaji video high-cards) kutumia mfumo wa maji-kylning badala ya mashabiki wengi.
    Baadhi ya fomu ndogo kipengele kompyuta na nyumbani theater PC s iliyoundwa kwa utulivu na operesheni energieffektiv kujivunia fan-chini miundo. Hii kawaida kunahitaji matumizi ya nguvu chini CPU, vilevile makini layout ya Motherboard na vipengele vingine kuruhusu sänker Kuwekwa kwa joto.
    A 2003 utafiti iligundua kuwa baadhi ya kompyuta spurious shambulio na jumla ya masuala ya kuegemea, kuanzia screen image snedvridningar ya I / O kusoma / kuandika makosa, inaweza kuhusishwa si kwa programu au vifaa lakini pembeni åldrande capacitors tarehe PC motherboards. Hatimaye huu alionyeshwa kuwa matokeo ya ubunifu elektrolyt faulty.
    Kwa taarifa zaidi juu ya kushindwa mapema capacitor PC motherboards, se capacitor tauni.
    Motherboards matumizi electrolytic capacitor s kwa chujio nguvu ya DC kusambazwa kote bodi. Capacitors haya umri tegemezi joto-kima, kama makao yao ya maji elektrolyt s polepole evaporate. Hii inaweza kusababisha hasara ya capacitance na baadaye Motherboard malfunctions kutokana mottagning instabilities. Wakati wengi capacitors ni lilipimwa kwa masaa 2000 ya operesheni ifikapo 105 ° C, [17] design maisha yao inatarajiwa mellan DOUBLES kwa kila 10 ° C chini ya hili. Ifikapo 45 ° C maisha ya miaka 15 inaweza kuwa ilivyotarajiwa. Hii inaonekana kwa sababu Motherboard kompyuta. Hata hivyo, wengi tillverkare infriar undermåliga capacitors, [18] ambayo kwa kiasi kikubwa kupunguza kuishi. Utambuzi kesi kylning muinuko joto kwa urahisi na kusababisha tatizo hili. Inawezekana, lakini muda tedious na kuteketeza, kupata na kuibadilisha alishindwa capacitors tarehe PC motherboards, ni ghali kidogo kununua Motherboard mpya kuliko kulipia kama kukarabati.

    Fomu kipengele


    Motherboards hutayarishwa katika mbalimbali storlekar na kuundeni inayoitwa fomu kompyuta faktor baadhi ambavyo specifika enskilda kompyuta tillverkare. Hata hivyo, motherboards kutumika katika IBM-kompatibel bidhaa kompyuta s wamekuwa standardized kwa ukubwa fit kesi mbalimbali. wengi motherboards matumizi ya kompyuta desktop moja ya fomu hizi standard vipengele-hata wale hupatikana katika Macintosh na Sun kompyuta, ambayo si jadi imekuwa kujengwa kutoka bidhaa komponenter. Wa sasa wa fomu desktop PC sababu ya chaguo ni Atx. A kesi's, Motherboard's na PSU's fomu sababu lazima kila mechi, ingawa baadhi ya fomu vidogo kipengele motherboards wa familia moja itakuwa kubwa fit fall. Kwa mfano, kesi Atx kawaida accommodate a microATX Motherboard.
    Laptop datorer matumizi ujumla mycket integrerade, miniaturized na customized motherboards. Hii ni moja ya sababu ya kuwa mbali kompyuta ni vigumu na ghali upgrade kukarabati. Mara nyingi kushindwa sehemu moja Laptop inahitaji uingizwaji wa Motherboard nzima, ambayo kawaida ni ghali zaidi kuliko desktop Motherboard kutokana na idadi kubwa ya jumuishi komponenter.

    NVIDIA SLI na Ati crossfire


    NVIDIA SLI na teknolojia crossfire Ati inaruhusu mbili au zaidi ya kadi graphics mfululizo huo kuunganishwa pamoja kuruhusu kasi graphics-usindikaji uwezo. Karibu yote kati-to high-mwisho NVIDIA kadi na wengi high-mwisho Ati kadi kusaidia teknolojia.
    Wote wawili zinahitaji compatible motherboards. Kuna haja ya 2x dhahiri PCI-E 16x inafaa kuruhusu kuwa na kadi mbili amekiingiza katika kompyuta. Kazi sawa inaweza kupatikana katika 650i motherboards kwa NVIDIA, pamoja na jozi ya x8 inafaa. Ursprungligen, Tri mafanikio-crossfire mara ifikapo 8x bredbandshastigheter 16x mbili 8x inafaa na mmoja yanayopangwa; angalau katika polepole kasi. Ati alifungua Intel teknolojia hadi mwaka 2006, na wote Intel mpya sasa msaada chipsets crossfire.
    SLI ni zaidi kidogo skyddad katika mahitaji yake. Inahitaji Motherboard na NVIDIA NForce mwenyewe chipset kuruhusu mfululizo kwa kukimbia (ukiondoa: teua Intel X58 na P55 chipset makao motherboards).
    Ni muhimu kukumbuka kwamba SLI na crossfire si kawaida wadogo ili 2x utendaji wa moja kwa kutumia kadi wakati dubbla setup. Pia si mara mbili ya kiasi ufanisi VRAM au kumbukumbu Bandwidth.

    Bootstrapping kutumia Bios


    Motherboards vyenye baadhi zisizo tete initialize kumbukumbu kwa mfumo na shehena ya mfumo wa uendeshaji kutoka kwa baadhi ya nje kifaa pembeni. Microcomputers kama vile Apple II na IBM PC kutumika ROM chips, lililotoka katika sockets juu ya Motherboard. Saa nguvu-up, processor kuu ingekuwa mzigo counter mpango wake na anwani ya Boot ROM na kuanza utekelezaji ROM maelekezo, displaying mfumo wa taarifa juu ya screen na kumbukumbu mbio kontroller, ambayo kwa upande upakiaji kumbukumbu kuanza kutoka nje au kifaa pembeni (disk drive). Kama hakuna inapatikana, basi kompyuta anaweza kufanya kazi kutoka maduka kumbukumbu nyingine au display an error message, kutegemea mtindo na muundo wa kompyuta na toleo la Bios.
    Wengi wa kisasa miundo Motherboard kutumia Bios, kuhifadhiwa katika EEPROM Chip soldered kwa Motherboard, ili bootstrap ya Motherboard. (Socketed Bios chips ni vanligt, pia.) By booting ya Motherboard, kumbukumbu, circuitry, na peripherals ni kupimwa na configured. Utaratibu huu hujulikana kama kompyuta Power-On Self Test (POST) na huweza kujumuisha kupima baadhi ya vifaa zifuatazo:

    • floppy drive
    • mtandao mtawala
    • CD-ROM drive
    • DVD-ROM drive
    • SCSI ngumu kuendesha
    • IDE, Eide, au SATA hard disk
    • USB nje kuhifadhi kumbukumbu kifaa
    Yoyote juu ya vifaa zinaweza kuhifadhiwa kwa mashine code maelekezo shehena mfumo wa uendeshaji au mpango.


    Angalia Pia


    Bodimama - Wikipedia, kamusi elezo huru
     
  5. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #5
    Oct 18, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Bongo kuu (kompyuta)


    [​IMG] [​IMG]
    CPU ya Intel


    Bongo kuu (pia: CPU, kifupi cha Kiingereza "central processing unit") ni sehemu muhimu ndani ya tarakilishi.
    Ni kweli bongo la mashine kwa sababu kila sehemu ya tarakilishi inahitaji CPU kwa njia fulani ikitekeleza shughuli zake.
    Ina sehemu tatu ambazo ni muhimu kwa utenda kazi wake. Nazo ni:

    1. Arithmetic Logic Unit (ALU)
    2. Control Unit
    3. Main Memory
    Yaliyomo



    Arithmetic Logic Unit (ALU)

    Hii ni sehemu muhimu ya Bongo Kuu inayoandaa taarifa zote za kihisabati. Taarifa hizi zaweza kuwa hesabu za kujumlisha au kutoa.

    Control Unit


    Sehemu hii ya Bongo Kuu inaratibu vifaa vyote vinavyoingiza na kutoa taarifa mbalimbali katika kompyuta. Vifaa hivi vyaweza kuhusisha scrini, bao bonye, puku au kipanya, machine ya kutoa nakala, mashine ya kuingiza nakala ya taarifa kwenye kompyutya na nyinginezo nyingi.

    Main Memory


    Kwa kawaida Bongo kuu huhitaji kiasi fulani cha kumbukumbu ambayo hurahisisha uhifadhi wa taarifa mbalimbali mara zinaposubiri nafasi ya kuweza kuwekwa katika hali ya mchakato kuziwezesha taarifa hizo kutoa matokeo yaliyokusudiwa. Sehemu hii ni ya muhimu zaidi kwani hurahisisha kazi ya bongo kuu na kuiwezesha kutoa matokeo yaliyokusudiwa kwa muda mfupi kwa kupunguza umbali na muda wa kuzihusisha taarifa mbalimbali wakati wa mchakato

    Utengenezwaji


    Bongo kuu ni kifaa muhimu na chenye gharama kubwa hivyo utenenezwaji wake ni wa gharama kubwa. Sio kila mtu anauwezo wa kuzitengeneza hivyo basi ni makampuni machache yenye uwezo wa kutengeneza. Makampuni haya yanajumisha intel, AMD, POWERPC na nyinginezo.

    Upatikanaji


    Upatikanaji wa bongo kuu unategemea kasi, ukubwa wa mchakato wa data, pamoja na bei na unaweza kuzinunua popote pale kwenye maduka ya spea za kompyuta. Pia unahitajika kujua muingiliano wa bongo kuu ya kompyuta unayoitumia na spea utakayoinunua kabla hauja inunua kwani haitaweza kufanya kazi ipasavyo ikiwa kutakuwa na utofauti baina ya bodi mama na bongo kuu.

    Bongo kuu (kompyuta) - Wikipedia, kamusi elezo huru
     
  6. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #6
    Oct 19, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Kiendeshi diski kuu




    [​IMG] [​IMG]
    Sanduku la diski kuu iliyofunguliwa; diski yenyewe na mkono wa kuandika-kusoma vinaonekana


    [​IMG] [​IMG]
    Sanduku la diski kuu(3.5")


    Diski kuu au kiendeshi diski kuu ni sehemu ya kompyuta ambako kumbukumbu ya habari hutunzwa. Inaitwa pia kwa kifupi chake cha Kiingereza HDD (hard disk drive) au HD (hard drive). Inaitwa diski kuu kwa sababu komputa hutumia diski mbalimbali kwa mfano CD au diski ndogo aina ya flopi.
    Yaliyomo




    Muundo wa HDD

    Diski kuu kwa kawaida inaonekana kama sanduku ndogo ya metali iliyofungwa kabisa. Ndani yake kuna diski inatunza kumbukumbu ya habari yote yaliyowekwa mle. Sanduku imefungwa kabisa ili vumbi au takataka isiingie ndani.
    Ndani ya sanduku ya nje kuna diski nyembamba au visahani moja, mbili au zaidi. Zinatengenezwa kwa kioo au aloi ya alumini. Diski hii imefunikwa kwa ganda la aloi lenye tabia ya kisumaku.
    Kazi ya HDD

    Kuandika

    Diski inazungushwa kwa injini ya uememe ndogo haraka sana hadi mara 15,000 kwa dakika. Mkono unaoshika kalamu sumaku (huitwa pia "head" - kichwa) unapita juu yake. Kalamu unaacha alama sumaku kwenye mahali padogo usoni wa diski. Mfululizo wa nukta yenye chaji na nukta bila chaji inatunza habari kwa mfano herufi za alafabeti au pia picha. Chaji inabaki mahali pake kutokana na sifa za aloi inayofunika diski.
    Kusoma

    Wakati wa kusoma habari mkono unapita juu ya uso wa diski na kalamu inafanya kazi kinyume ya kuandika safari hii inagundua alama sumaku zilizopo na mfululizo wa nukta sumaku na nukta bila alama ya sumaku unasomwa na tarakilishi.
    Kufuta

    Wakati wa kufuta kumbukumbu mkono unapita juu ya sehemu ya diski ambako habari inatakiwa kufutwa na kuondoa chaji.
    Kuna hatari ya kuweka sumaku karibu na kompyuta kwa sababu sumaku inaweza kuathiri kumbukumbu kwenye diski.
    Kuongezeka kwa nafasi ya kutunza habari

    Alama za sumaku hubaki kwenye diski kwa miaka mingi kama haiandikwi upya. Mabadiliko ya teknolojia yameongeza uezo wa kutunza habari kila baada ya miaka kadhaa. Nafasi ya kumbukumbu hupimwa kwa baiti na baiti moja ni kiasi cha alama sumaku zinazoeleza herufi moja. "Neno" lina herufi nnne hivyo inahitaji nafasi ya baiti nne kwenye diski. Baiti milioni 1 inaitwa megabaiti; megabaiti milioni huitwa gigabaiti. Kompyuta za miaka mnamo 1985 zilishika kiasi cha habari cha megabiti 20-40. Mnamo 1992 diski za megabaiti 400 zilkikuwa kawaida. Tangu 1995 diski zenye gigabaiti zimepatikana, na 2005 diski ya gigabaiti 500 ilipatikana. Tayari terabaiti (milioni gigabaiti) ieanza kupatikana kwenye diski kuu mpya tangu 2007-08.
    Maana yake ni ya kwamba kiasi cha habari kinachotunzwa kwenye kompyuta moja imeongezeka mfululizo. Awali kompyuta iliweza kushika maandishi ya kitabu kidogo; baadaye vitabu kadhaa halafu maktaba. Diski kubwa za siku hizi zinatafutwa kwa sababu watu wameanza kunakili filamu kwenye tarakilishi zao.
    Wakati ujao

    Kuna malalamiko juu ya diski kuu kwa sababu matumizi yake ya umeme pamoja na sauti inayotoa yamesumbua watu. Kompyuta ndogo zaidi zisizohitaji kutunza kiasi kikubwa sana cha data hutumia tayari vifaa vya kumbukumbu ya flash visivyohitaji injini hivyo haviharibiki haraka kama vile diski kuu.
     
  7. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #7
    Oct 19, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Kong'oli


    Kong'oli ni neno litumikalo katika mtandao. Linatumika kuashiria kitendo cha kufungua tovuti tofauti kwa kubonyeza puku ya tarakishi. Watu wengi zaidi hutumia neno la kubofya kwa tendo hilohilo. Kwa upande mwingine neno la kong'oli si rasmi sana.

    Historia ya Kongo'li


    Mara ya kwanza, neno la kong'oli lilitokea katika kipindi cha televisheni kilichokuwa kinaitwa "RADI" kilchokuwa na wasanii wa Kaole Sanaa Group. Katika moja kati ya maigizo yao kulikuwa na mwigizaji mmoja aitwaye Jackson Makweta maarufu kama "Bambo". Huyu

    bwana ndiye aliyekuwa anasema "Kong'oli" akimaanisha "kupiga".
    Akiwa anataka kusema "nitakupiga" yeye husema "Nitakukong'oli", k.m. na rungu au chupa. Mara nyingi akisema hivyo huwa anatumia silaha. Mazoea yaliendelea hadi ikawa

    ni kawaida kwa wananchi kusema "nitakukong'oli" mara tu wanafanyapo utani. Baadaye watu wa mtandao wakaanza kutumia maneno haya kwa ajili ya maana maalumu ilivyoelezwa hapo juu, hasa watu wa mtandao wa "Darhotwire", mtandao wenye kuzungumzia maisha ya vijana wa Tanzania hasa katika nyanja za sanaa n.k.
     
  8. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #8
    Oct 19, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Mfumo wa uendeshaji

    [​IMG] [​IMG]
    OpenSolaris 2009.06


    An uendeshaji system (OS) ni kati ya vifaa na interface user ambayo ni kuwajibika kwa usimamizi na uratibu wa shughuli na ya kugawana rasilimali ya kompyuta kuwa vitendo kama mwenyeji kwa maombi kompyuta kukimbia kwenye mashine. Kama mwenyeji, moja

    ya madhumuni ya mfumo wa uendeshaji kushughulikia maelezo ya uendeshaji wa vifaa. Relieves programu hii ya maombi kutoka kuwa ya kusimamia na maelezo haya huifanya rahisi kuandika maombi. Karibu yote kompyuta (pamoja handheld kompyuta, bordsdatorer,

    superdatorer, video, game consoles) kama vile baadhi robot s, ndani apparater (dishwashers, kuosha mashine), na portable media player s matumizi ya mfumo wa uendeshaji wa aina fulani. [3] Baadhi ya mifano kongwe huweza, hata hivyo, matumizi ya mfumo wa uendeshaji inbyggda ambazo zinaweza zilizomo kwenye hifadhi data ya madhara.

    Operating system kutoa huduma idadi ya maombi ya programu na watumiaji. Maombi upatikanaji wa huduma hizi kupitia programu ya maombi interfaces (APIs) au mfumo samtal. By invoking hizi interfaces, maombi inaweza kuomba huduma kutoka katika mfumo

    wa uendeshaji, kupita parametrar, na kupokea matokeo ya kazi. Watumiaji pia huweza kuingiliana na mfumo wa uendeshaji pamoja na baadhi ya aina ya software user interface kama chapa amri amri kwa kutumia line interface (CLI) au kutumia graphical user interface (GUI, kawaida hutamkwa "gooey"). Kwa mkono-uliofanyika na bordsdatorer, wa

    user interface ni jumla inachukuliwa sehemu ya mfumo wa uendeshaji. On kubwa multi-user mifumo kama Unix na Unix-kama mifumo ya user interface ni ujumla kutekelezwa kama maombi mpango kwamba anaendesha nje ya mfumo wa uendeshaji. (Iwe user interface lazima iwekwe pia kama sehemu ya mfumo wa uendeshaji ni kumweka wa msuguano.)

    Wakati mifumo ya uendeshaji wa kawaida sasa yanapatikana katika cellphones na magari mengine ni pamoja na mifumo ya uendeshaji wa kisasa BSD, Darwin (Mac OS X), Linux, SunOS (Solaris / OpenSolaris), na Windows NT (XP/Vista/7). Wakati server s ujumla kukimbia Unix au baadhi Unix-kama kuendesha mfumo, mfumo inbyggda masoko ni mgawanyiko miongoni mwa mifumo ya uendeshaji kadhaa, [5] [7] japokuwa mstari wa Microsoft Windows Operating Systems imekuwa karibu 90% ya mteja PC soko.


    Mfano: OpenSolaris


    Rudishwa kutoka "Mfumo wa uendeshaji - Wikipedia, kamusi elezo huru"

    Jamii: Kompyuta
     
  9. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #9
    Oct 19, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Minciu Sodas


    Minciu Sodas ni maabara ya kiteknolojia inayoendeshwa kwa njia ya internet yenye lengo la kuunganisha watu, vikundi na hata makampuni kwa kulenga mitazamo yao na michango yao katika jamii. Maabara hii huwahusishwa vijana, wamama, walemavu, wakulima na watu wengine wenye nia ya kutafakari masuala mbalimbali ya kijamii, kisiasa, uchumi pamoja na mambo yahusuyo mabadiliko ya teknolojia.
    Yaliyomo



    Historia

    Minciu Sodas ilianzishwa rasmi mwaka 1998 na Bw. Andrius Kulikauska raia wa Lithuania inayopatikana barani ulaya. Maabara hii ilianzishwa kwa lengo la kushirikiana kimawazo baina ya wanachama na jamii. hivyo vilianzishwa vikundi mbalimbali ambavyo vililenga kuwaunganisha wanachama wenye mitazmo inayolingana.

    Makundi ya wanachama


    Vikundi vya wanachama ni vikundi vinavyolenga watu wenye mitazamo inayoendana. Mfano wanachama wanaopenda maswala yanoyohusu tekinolojia ya kompyuta hushirikiana kwa kikundi kilichopewa jina la "jifunze namna ya kujifunza"(learnhowtolearn[[1]

    ]). Vikundi vingine ni kama Hakielimu[[]] kinachojihusisha na maswala ya maendeleo ya elimu kinachoendeshwa na kikundi cha Uyoga, Learning from each other(Jifunze kwa pamoja)[[]], National Treasure(rasilimali za nchi)[[]] na vikudin vinginevyo.

    Jinsi ya kushiriki


    Unaweza kushinikiana na maabara hii ya wanaharakati kwa kubadilishana jumbu kwenye chumba cha mawasiliiano hapa au kujiunga na moja kati ya viikundi vilivyo anzishwa na kuweza kushirikiana na wanachama walioko kwenye kundi husika.

    Mafaniikio



    Jumuika nasi



    Maelezo mengine



    Viungo vya nje




    [​IMG] Makala hii kuhusu mambo ya sayansi bado ni mbegu.
    Je, unajua kitu kuhusu Minciu Sodas kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine?
    Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa?
    Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari. Rudishwa kutoka "Minciu Sodas - Wikipedia, kamusi elezo huru"

    Jamii: Mbegu za sayansi | Kompyuta
     
  10. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #10
    Oct 20, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Nywila

    Kwa maana mengine, tazama Nywila (maana).
    [​IMG]
    Makala hii au sehemu ya makala hii inahitaji vyanzo au au marejeo yoyote.
    Tafadhali saidia kuboresha makala hii kwa kuweka vyanzo vya kuaminika. Habari zizizowekewa vyanzo kuna uwezekano wa kuwekewa vikwazo na kuondolewa. (June 2008) Nywila au neno la siri ni neno au mfululizo wa maandishi ya siri ambayo hutumiwa kuthibitisha utambulisho au kumwezesha mtu kupata rasilimali fulani (mfano: sw fumbo la kuingia ni aina ya nywila). Nywila lazima iwekwe siri kutoka kwa wale hawaruhusiwi kuingia.
    Matumizi ya nywila yanajulikana kutoka zamani. Mabawabu waliwataka waliotaka kuingia au kukaribia eneo lao kutoa nywila au msemo fulani. Mabawabu walimruhusu tu mtu au kikundi fulani kupita kama walijua nywila hiyo. Katika nyakati za kisasa, majina ya utumiaji na nywila hutumiwa kwa kawaida na watu wakati wa udhibiti wa kuingia katika taratibu za kompyuta zilizolindwa, simu ya mkononi, Televisheni za malipo, mashine za ATM , nk. Mtumiaji wa kompyuta anaweza kuhitaji nywila kwa sababu nyingi: kuingia katika akaunti za kompyuta, kufungua barua pepe kutoka kwa mtandao, kufikia programu, hifadhidata, mitandao, tovuti, na hata asubuhi kusoma gazeti kwenye mtandao.
    Si lazima nywila kuwa maneno halisi; hakika nywila ambazo si maneno haswa huwa ngumu zaidi kubahatisha, jambo ambalo ni zuri. Baadhi ya nywila huundwa kutoka maneno mengi na hivyo basi ukwa usahihi zaidi huitwa Nywilanahau. Jina nywilafumbo wakati mwingine hutumika wakati ujumbe wa siri ni Nambari tu, kama vile nambari binafsi ya utambulisho (PIN) kawaida hutumiwa kwa ATM. Nywila huwa ni fupi kuweza kukumbukwa kwa urahisi na na kubonyezwa chapa.
    Kwa minajili ya kuthibitisha zaidi utambulisho wa kifaa cha kompyuta kimoja na kingine, nywila zina walakini mkubwa (zinaweza kuibiwa, kunakiliwa, kusahaulika, nk) ikilinganishwa na mifumo ya kuthibitisha inayotegemea itifaki za Kriptografia ambazo ni vigumu zaidi kuvunja.
    Yaliyomo

    [ficha]

    [hariri] Rahisi kukumbuka, ngumu kubahatisha

    Jinsi nywila ilivyo rahisi kwa mmiliki kuikumbuka ndivyo ilivyo rahisi kwa mfyonzi kuipata. Nywila zilizo ngumu kukumbuka hupunguza usalama wa taratibu kwa sababu (a) watumiaji watahitaji kuandika au kuzihifadhi nywila hizo kielektroniki, (b) watumiaji watahitaji kuzihariri nywila zao mara kwa mara na (c)uwezekano wa watumiaji kutumia nywila ile ile kuongezeka. Vilevile, jinsi inavyohitajika ugumu wa nywila kuwa, kwa mfano, "kuwa na mchanganyiko wa herufi kubwa na ndogo na tarakimu" au "kubadilishwa kila mwezi," ndivyo uwezekano wa watumiaji kuivunja taratibu unavyoongezeka. [1]
    Katika makala ya[2] Jeff Yan et al. kuchunguza athari za ushauri aliopewa watumiaji kuhusu uchaguzi mzuri wa nywila. Walikuta kwamba nywila zinazoundwa kwa kufikiri nahau na kuchukua herufi ya kwanza ya kila neno, ni rahisi kukumbuka kama nywila zilizochaguliwa bila maarifa fulani, na ngumu kama zilizochaugliwa bila kutumia mfumo wowote. Kuchanganya maneno mawili yasiyohusiana ni njia nyingine nzuri. Njia nyingine ya kibinafsi ni kuwa na "algorithimu" ya kuzalisha nywila.
    Hata hivyo, kuwataka watumiaji kukumbuka nywila inayojumuisha "mchanganyiko wa herufi kubwa na ndogo" ni kama kuwauliza kukumbuka mfululizo wa bits: ngumu kukumbuka, na vigumu kidogo kuvunja (km ni mara 128 vigumu kuvunja nywila ya herufi 7, rahisi kidogo kama mtumiaji ametumia herufi kubwa katika herufi ya kwanza). Kuwataka watumiaji kutumia "herufi na tarakimu" mara nyingi hupelekea mabadilisho rahisi kuonekana kama vile 'E' -> '3 'na' I '-> '1', mabadilisho ambayo yanajulikana na wavunjaji. Vilevile kupiga chapa nywila kwenye kibodi mstari mmoja juu ni hila ya kawaida inayojulikana na wavunjaji.
    [hariri] Mambo ya kuzingatiwa katika usalama wa mfumo wa nywila

    Usalama wa mfumo wowote iliyolindwa na nywila unategemea mambo kadhaa. Mfumo kwa jumla lazima, bila shaka, kuundwa kwa usalama dhabiti, pamoja na ulinzi dhidi ya virusi vya kompyuta, mashambulio ya mtu-wa-katikati na kadhalika. Masuala ya usalama wa kimwili pia ni muhimu, ili kuzuia kurambaza kwa bega na vitisho zaidi kama vile kwa kutumia kamera za video na wanaonusa kibodi. Bila shaka, nywila zinapaswa kuchaguliwa ili kwamba ni vigumu kwa mshambulizi kubahatisha na vigumu kwake kuigundua kwa kutumia programu automatiska zozote (au zote) zinazopatikana. Angalia nguvu ya nywila, usalama wa kompyuta, na ukosefu wa usalama wa kompyuta.
    Udhibiti madhubuti wa upatikanaji wa vifungu kwa wahalifu unaweza kuwafanya wachukue hatua dubwana wakitafuta kupata nywila au ishara za biometriska. [3] Hatua zisizokuwa dubwana sana ni kama vile unyang'anyi, kutumia utafiti wa rubber hose, upande mashambulizi ya Side channel, ...
    Hapa ni baadhi ya masuala maalum ya usimamizi wa nywila ambayo lazima kuzingatiwa katika kufikiria, kuchagua, na utunzaji, wa nywila.
    [hariri] Kima cha idadi ambayo mshambulizi anaweza kujaribu kubahatisha nywila

    Kima cha idadi ambayo mshambulizi anaweza kuwasilisha nywila ya kubahatisha ni kipengee muhimu katika kuamua usalama wa mfumo ulioko. Baadhi ya mifumo ya usalama humlazimisha mtumiaji muda wa sekunde kadhaa baada ya idadi ndogo (kwa mfano, tatu) ya majaribio kutofaulu. Bila ya kuwepo kwa hatari nyingine, mifumo hiyo inaweza kufanywa salama kwa urahisi, kama imechaguliwa vizuri na kuwa haiwezi kubahatishwa kwa urahisi.[6]
    Mifumo mingi huhifadhi au kuwasilisha heshi ya Kriptografia ya nywila katika hali ambayo huifanya thamani ya heshi kupatikana na mshambulizi. Wakati hili hufanywa, na ni kawaida sana, mshambulizi anaweza kufanya kazi nje ya mtandao, na kupima haraka nywila bandia dhidi ya thamani ya heshi ya kweli. Nywila zinazotumika kuzalisha funguo za kriptografia (kwa mfano, usalama kama vile disk encryption au Wi-Fi) pia zinaweza kubahatishwa kwa kiwango kikubwa. Orodha za nywila zinazotumika sana zinazopatikana kwa wingi na zinaweza kufanya mashambulizi ya nywila kufaulu kwa urahisi. (Tazama Kuvunja Nywila). Usalama katika hali kama hizo unategemea kutumia nywila au nywilanahau ngumu kiasi cha kufanya shambulio kutowezekana kimtambo. Baadhi ya mifumo, kama vile PGP na Wi-Fi WPA hutumia heshi ya nywila taraklishi ili kupunguza mashambulizi. Tazama Uimarishaji dhabiti.
    [hariri] Namna ya kuhifadhi nywila

    Baadhi ya mifumo ya kompyuta kuhifadhi nywila kama maandishi wazi, ambayo hulinganisha na majaribio ya mtumiaji kuingia. Kama mshambulizi anaweza kupata hifadhi kama hiyo ya ndani ya nywila, nywila zote -na hivyo basi akaunti zote za watumiaji -zitaathiriwa. Kama baadhi ya watumiaji hutumia nywila sawa katika akaunti tofauti, zitaathiriwa vilevile.
    Mifumo salama zaidi kuhifadhi kila nywila katika mfumo unaolindwa kikriptografia, hivi kwamba kufikia nywila yenyew bado huwa vigumu kwa yeyote ambaye ameingia katika hifadhi hiyo, wakati udhibitishaji wa majaribio ya watumiaji unabaki ukiwezekana.
    Namna moja maarufu ni kutumia nywila iliyo "heshiwa". Mtumiaji anapoweka nywila katika mfumo huo, programu ya utunzaji nywila hupitia katika heshi ya kriptografia, na kama thamani ya heshi iliyotokana na jaribio la mtumiaji inalingana na heshi iliyohifadhiwa katika hifadhidata ya nywila, mtumiaji anaruhusiwa kuingia. Thamani ya heshi huumbwa kwa kutumia tenzi ya heshi (kwa upinzani maradufu dhidi ya mashambulizi hii inapaswa kuwa tenzi ya heshi kriptografia) na kuitia katika mfululizo wa maandishi unaojumuisha nywila iliyowekwa na, kwa kawaida, thamani nyingine inayojulikana kama chumvi. Chumvi huzuia washambuliaji kutojenga orodha ya thamani za heshi za nywila zinazotumiwa sana kwa urahisi . MD5 na SHA1 hutumiwa mara nyingi kama tenzi za hehsi kriptografia.
    Namna moja ya DES algorithm iliyobadilishwa kiasi iliwahi kutumika katika Unix. Tenzi ya UNIX DES ilipaniwa kufanya tenzi ya heshi sawa kwenda polepole, ili kughathabisha zaidi majaribio ya washambulizi kubahatisha kiautomatiska, na ilitumia nywila mgombea kama ufunguo wa kutia fumbo kwa thamani ya kudumu, hivyo basi kuzuia shambulio jingine kwa mfumo wa kuficha nywila. Hivi karibuni, Unix na programu zingine kama Unix (km, Linux au BSD ) hutumia mifumo ambayo wengi wanaamini kuwa ina kinga madhubuti zaidi kwani ina msingi ya MD5, SHA1, Blowfish, Twofish, au algorithimu nyingine kadhaa za kuzuia au kughathabisha mashambulizi ya hifadhi za faili za nywila [4]
    Ikiwa tenzi ya heshi imeundwa vyema, itakuwa jambo lisilowezekana kitaraklishi kuigeuza moja kwa moja ili kupata maandishi wazi ya nywila. Hata hivyo, mifumo mingi hailindi heshi za nywila zao vya kutosha, na kama mshambulizi anaweza kupata kufikia nywila zilizowekwa heshi anaweza kutumia zana ambazo zinapatikana kwa wingi na kulinganisha matokeo ya kila neno lilotiwa fumbo kutoka kwa baadhi ya orodha, kama vile kamusi (nyingi zinapatikana kwenye mtandao wa Interneti). Orodha kubwa za nywila zinazowezekana katika lugha nyingi sana zinapatikana kwenye interneti, kama vile programu za kujaribu kubahatisha mifumo tofauti. Kuwepo kwa Vifaa vya Kamusi za mashambulio hizi hufanya idadi ya nywila zinazoweza kuepuka mashambulizi kuwa finyu; hazifai kupatikana katika orodha kama hizo. Ni wazi kuwa, maneno katika orodha hizo lazima yaepukwe kutumiwa kama nywila. Matumizi ya heshi ya kuvuta ufunguo kama vile PBKDF2 inanuiwa kupunguza hatari hii.
    Tenzi ya heshi iliyoundwa visivyo inaweza kufanya mashambulizi kuwa yakinifu hata kama nywila zeny nguvu zimetumiwa. Tazama heshi ya LM inayotumiwa sana , na isiyo na salama wowote, mfano. [2]

    [hariri] Mbinu za kusadikisha nywila katika mtandao

    Mbinu mbalimbali zimetumika kudhibitisha nywila katika mandhari ya mtandao:
    [hariri] Kuwasilishwa kwa nywila

    Nywila zinaweza kutekwa kwa urahisi (yaani, "snooping") wakati wa kuwasilishwa kwa mashine au mtu anayefanya udhibitishaji. Kama nywila inawasilishwa kama signali ya umeme katika nyaya zisizowekwa usalama kati ya upande wa mtumiaji na hifadhidata ya kudhibiti nywila, inaweza kutekwa kwa kutumia mbinu ya wiretapping. Kama inawasilishwa kama pakiti za data kwenye mtandao wa interneti, mtu yeyote anayeweza kuzitazama pakiti zenye ujumbe wa kuingia anaweza kuziteka bila ya kujulikana.
    Barua Pepe wakati mwingine hutumiwa kusambaza nywila. Kwa vile barua pepe mara mingi hutumwa kama maandishi wazi, inaweza kupatikana bila juhudi wakati usafiri kwa 'mdukizaji' yoyote. Aidha, barua pepe itahifadhiwa angalau katika kompyuta mbili kama maandishi wazi- ile ya anayeituma na ya mpokeaji. Kama itapita katika kompyuta zingine hapo katikati wakati wa safari yake, kuna uwezekano itahifadhiwa pale pia, hata kama ni kwa muda tu. Majaribio ya kufuta barua pepe kutoka hatari hizi zote yaweza, au yasiweze kufanikiwa; Hifadhi au faili za historia au cache katika mojawapo ya kompyuta zaweza kuwa na barua pepe hiyo. Hakika kutambulisha tu kila moja ya kompyuta zile ni kazi ngumu. Kutuma nywila kwa barua pepe ni mbinu hatari ya usambazaji kwa ujumla.
    Mfano wa usambazaji wa nywila kwa kutumia maandishi wazi ni tovuti ya mwanzo ya Wikipedia. Watumiaji walipoingia ndani ya akaunti zao za Wikipedia, Jina la Mtumiaji na nywila yako zilitumwa kutoka kivinjari cha kompyuta yako kupitia interneti kama maandishi wazi. Kimsingi, mtu yeyote angeweza kuyasoma wakati wa kuwasilishwa na baadaye kuingia katika akaunti yako kama wewe; server za Wikipedia hazina namna ya kubainisha mshambulizi na mtumiaji wa kweli. Katika hali halisi, idadi kubwa isiyojulikana ingeweza kufanya hivyo (km, wafanyakazi katika kampuni inayokuletea huduma ya Interneti, wakati wowote katika njia ambayo trafiki inapita, nk). Hivi majuzi, Wikipedia imetowa mfumo wa kuingia wenye usalama zaidi, ambayo, kama tovuti nyingi za e-commerce, hutumia itifaki za kikriptografia ya SSL / (TLS) ili kuepuka uwasilishaji wa maandishi wazi. Lakini, kwa sababu mtu yeyote anaweza kupata Wikipedia (bila hata ya kuingia kwa akaunti), na kisha ahariri karibu makala yote, twaweza sema kwamba hakuna haja ya kutia fumbo uwasilishaji huu kwani hakuna mengi ya kulindwa. Tovuti nyingine (km, benki na taasisi za fedha) zina mahitaji tofauti kabisa ya usalama, na uwasilishaji wa aina yoyote katika maandishi wazi ni kukosa usalama kabisa.
    Kutumia mbinu ya kutia fumbo kwa upande wa mtumiaji kutalinda tu uwasilishaji kutoka kompyuta ya utunzaji hadi kwa kompyuta ya mteja. Uwasilishaji wa awali au baadaye wa barua pepe hiyo hautakuwa umelindwa na pengine barua pepe hiyo itahifadhiwa kwenye kompyuta kadhaa, kwa hakika katika kompyuta ilikotoka na kompyuta itakayoipokea , mara nyingi katika maandishi wazi.
    [hariri] Uwasilishaji kupitia mikondo iliyotiwa fumbo

    Hatari ya kutekwa kwa nywila zilizotumwa kwa mtandao wa interneti inaweza kupunguzwa, kati ya mbinu nyingine, kwa kutumia mbinu ya Kriptografia. Inayotumika zaidi ni ile ya Transport Layer Security (TLS, iliyoitwa hapo awali SSL) iliyojumuishwa ndani ya vivinjari vingi vya sasa vya interneti. Vivinjari vingi humfahamisha mtumiaji wa mitambo iliyolindwa kwa TLS / SSL kwa kuonyesha alama , au baadhi ya ishara nyingine, wakati TLS ni kutumia. Kuna mbinu nyingine kadhaa katika matumizi; Tazama cryptography.
    [hariri] Mbinu za kutumia changamoto-mwitikio kwa misingi ya Heshi

    Walakini, kuna mgogoro kati ya kuhifadhi nywila zilizoheshiwa na udhibitishaji kwa kutumia changamoto-mwitikio; ya pili inahitaji mteja kuthibitisha kwa server kwamba anajua siri jumuiya (yaani, nywila), na kufanya hivyo, lazima server iweze kupata siri jumuiya kutoka mfumo wake wa kuhifadhiwa . Katika mitambo mingi (pamoja na ile ya Unix) kufanya udhibitishaji kwa umbali, siri jumuiya kwa kawaida huheshiwa na ina upungufu wa kuwa inaweza kubahatishwa nje ya mtandao. Aidha, wakati heshi inatumika kama siri jumuiya, mshambulizi hahitaji nywila asili kujidhibitisha kwa umbali; anahitaji heshi tu.
    [hariri] Udhibitishaji wa Nywila wa Zero-knowledge

    Badala kuwasilisha nywila, au heshi ya nywila, mitambo ya password-authenticated key agreement inaweza kufanya udhibitishasifuri-maarifa password ushahidi, ambayo inathibitisha maarifa ya siri bila kuwasababishia yake.
    Isitoshe, mifumo ya augmented password-authenticated makubaliano muhimu (kwa mfano, först, B-Speke, PAK-Z, SRP-6) wote kuepuka mgogoro na juu ya makao hash mbinu. Mfumo uliodhabitiwa unaruhusu mteja kuthibitisha kuwa anajua nywila kwa server, ambapo server inajua tu (na sio kikamilifu) heshi ya nywila, na ambapo nywila isiyokuwa na heshi inahitajika kuweza kuingia.
    [hariri] Taratibu za kubadilisha nywila

    Kwa kawaida, mtambo wowote lazima utoe njia ya kubadili nywila, aidha kwa sababu mtumiaji anaamini (au kuna uwezekano kuwa) nywila yake imetekwa, au kama tendo la kutahadhari. Nywila mpya ikipitishwa kwenye mtambo b, usalama inaweza kuwa njia (eg, via wiretapping) hata kabla ya mwezi password wanaweza hata kuwa imewekwa katika password database. Na, bila shaka, kama nywila mpya itapewa kwa mfanyakazi asiyekuwa mwaminifu, hakuna . Baadhi ya tovuti hujumuisha nywila aliyoichagua mtumiaji katika barua pepe ya kudhibitisha katika mfumo usiokuwa na fumbo, na hapo basi pamoja na dhahiri iliongezeka mazingira magumu.
    Mitambo ya Usimamizi wa utambulisho inazidi kutumika katika kutoa nywila mbadala kwa zilizopotea, hulka iitwayo self service password reset. Utambulisho wa mtumiaji huthibitishwa kwa kuuliza maswali na kulinganisha na majibu yaliyohifadhiwa awali (yaani, wakati akaunti ikafunguliwa). Maswali yanayotumika sana ni kama: "Ulizaliwa wapi?," "Senema uipendayo zaidi ni ipi?" au "Jina la mnyama wako?" Mara nyingi majibu ya maswali haya yanaweza kubahatishwa kwa urahisi na mshambulizi, kudhamiriwa kwa juhudi Asili utafiti, au kupatikana kwa njia ya kijamii uhandisi, na hivyo huu ni kidogo kuliko kikamilifu kuridhisha kama ukaguzi technique. Ingawa watumiaji wengi wamepata mafunzo kamwe kutotoa nywila zao, wachache kufikiria jina la yao favorite movie pet au kuhitaji huduma sawa.
    [hariri] Urefu wa maisha ya nassword

    "Kuzeeka kwa nywila" ni hulka ya baadhi ya mitambo ya taraklishi ambayo huwalazimisha watumiaji kubadilisha nywila zao mara kwa mara (mfano, kila robo mwaka, kila mwezi au hata mara nyingi zaidi), ili kuhakikisha kuwa nywila iliyoibiwa haitumiki wa muda mrefu. Sera kama hizi huibua malalamishi kutoka watumiaji mguu-dragging saa bora na uadui saa mbaya. Watumiaji wanaweza kuunda mifumo yenye tofauti rahisi ili kufanya nywila zao rahisi kukumbuka. Isitoshe, ara nyingi manufaa ya usalama ni machache, kwa sababu washambulizi hutumia nywila punde tu wanapoiteka, kwani muda kabla ya kubadilisha is required. Mara nyingi, hasa kwa akaunti za msimamzi au za "shina" , mara an attacker imepata upatikanaji, hawezi kufanya alterations mfumo wa uendeshaji ambayo itaruhusu baadaye naye kupata hata baada ya awali password alitumia muda wake. (se rootkit). Kutekeleza sera kama hii kunahitaji kutilia maanani kwa makini vipengele muhimu vya kibinadamu.
    [hariri] Idadi ya watumiaji kwa kila nywila

    Wakati mwingine nywila moja hudhibiti upatikanaji wa kifaa fulani, kwa mfano, router ya mtandao, au simu ya mkononi inayolindwa kwa nywila. Hata hivyo, katika mtambo wa kompyuta, nywila kwa kawaida huhifadhiwa kwa kila akaunti, hivyo basi kufanya uingiaji wote kufuatilika (ila, bila shaka, wakati watumiaji wa kugawana lösenord). Mtu yeyote anayenuia kutumia mtambo wowote lazima aweke Jina la mtumizi na nywila vilevile, na mara kwa mara baadaye. Kama mtumiaji akitoa nywila inayolingana a password mmoja kuhifadhiwa kwa ajili ya kupatiwa username, yeye au yeye ni zaidi inaruhusiwa kuingia mfumo wa kompyuta. Hivi ndivyo ilivyo pia katika mashine za fedha, isipokuwa kwamba 'Jina la mtumiaji' kwa kawaida ni nambari ya akaunti iliyouhifadhiwa kwenye kadi ya benki ya mteja, na PIN ni kawaida kabisa fupi (4-6 digits).
    Kutoa nywila tofauti kwa kila mtumiaji wa mtambo ni bor zaidi kuliko kuwa na password moja hutumiwa na watumiaji wa halali wa mfumo, hakika kutoka synvinkel usalama. Hii ni kwa sababu watumiaji wako radhi zaidi kumwambia mtu mwingine (ambaye huenda hajaidhinishwa) nywila ya pamoja kuliko nywila yao ya kipekee. Nywila za pamoja pia si rahisi sana kubadilisha kwa sababu watu wengi wanahitaji kujulishwa wakati mmoja, na hufanya kuondolewa kwa mtumiaji fulani kuwa vigumu zaidi, kwa mfano baada ya mahafali au mtu kujiuzulu. Nywila kwa-kila-mtumiaji pia ni muhimu kama watumiaji watatakiwa kuwajibikia shughuli zao, kama vile maamuzi ya fedha ya matibabu transaktioner au viewing records.
    [hariri] Kuundwa kwa nywila iliyolindwa

    Mbinu maarufu zinazotumika kuboresha mifumo ya usalama wa programu ya ulinzi wa nywila n:

    • Kutoonyesha nywila kwenye kiwambo wakati mtumiaji anapoitia au kuificha wakati wa kutiwa kwa kutumia asteriski (*) au risasi (•).
    • Kuruhusu nywila zenye urefu wa kutosha (baadhi ya mitambo ya uendeshaji, kama vile toleo za hapo awali za Unix mapema na Windows, mdogo lösenord en 8 tabia upeo.
    • Kuwataka watumiaji kutia nywila zao tena baada ya muda fulani bila ya kutokuwa na shughuli (sera ya semi log-off).
    • Utekelezaji wa sera ya nywila kuongeza nguvu na usalama.
      • Kuhitaji mabadiliko ya mara kwa mara ya nywila.
      • Kupeana nywila ziliochaguliwa bila mapendeleo.
      • Inayohitaji nywila zenye kuhitaji urefu wa chini au upeo.
      • Baadhi ya mifumo huhitaji herufi kutoka madarasa ya herufi mbalimbali katika nywila -kwa mfano, "lazima angalau moja uppercase na angalau mmoja barua lowercase". Hata hivyo, nywila zenye herufi zote ndogo ni salama zaidi kuliko vikichanganywa keystroke per capitalization lösenord [5]
      • Kutoa mbadala kwa kutiwa kwa kibodi (mfano, nywila za kusemwa na mdomo, au nywila biometriska).
    • Kutumia vichuguu vilivyotiwa fumbo au mfumo wa password-authenticated key agreement kuzuia upatikanaji wa zinaa kupitia mtandao lösenord mashambulizi
    • Uzuiaji wa idadi ya majaribio yanayoshindwa ndani ya muda aliopewa (kuzuia unaorudiwa password guessing). Baada ya kikomo kufikiwa, jitihada zaidi hushindwa (z na jitihada password sahihi) mpaka mwanzo wa kipindi ijayo. Hata hivyo, hii ina hatari kutoka kwa aina ya kunyimwa huduma ya shambulio hilo.
    • Kucheleweshwa katika majaribio ya kutia nywila ili kupunguza kasi ya mipango automatiska ya kubahatisha nywila.
    Baadhi ya hatua za utekelezaji wa sera sugu zinaweza kuwatenga watumiaji, na uwezekano wa kupungua kwa usalama kama matokeo.
    [hariri] Kuvunja nywila

    Makala kuu ya: Password cracking
    Kujaribu kuvunja nywila kwa kufanya majaribio menig iwezekanavyo kama utakavyowezesha na muda na pesa ni shambulio la nguvu Mbinu inayohusiana na hii, ambayo ina ufanisi zaidi katika kesi nyingi, ni shambulio dictionary. Katika shambulio kamusi, maneno yote katika kamusi moja au zaidi hujaribiwa. Orodha za nywila za kawaida pia hujaribiwa.
    Nguvu ya nywila ni uwezekano kwamba password haiwezi kubahatishwa au kugunduliwa kwa urahisi, na inatofautiana na shambulio algorithm kutumika. Nywila zinazogunduliwa kwa urahisi huitwa dhaifu au mazingira magumu; lösenord au haiwezekani vigumu sana kugundua wanaochukuliwa nguvu. Kuna programu kadhaa zinazopatikana kuvunjia nywila (au hata ukaguzi na ahueni wafanyakazi wa mitambo) kama vile L0phtCrack, Yohana Ripper, na Kaini; baadhi ambazo matumizi password design vulnerabilities (kama zinapatikana katika mfumo Microsoft LANManager) ili kuongeza ufanisi. Programu hizi wakati mwingine kutumiwa na wasimamizi wa mitambo kuchunguza nywila dhaifu ziliopendekezwa na watumiaji.
    Utafiti wa mifumo ya uzalishaji wa kompyuta imezidi kuonyesha kuwa sehemu kubwa ya nywila zote zilizochaguliwa na watumiaji hubahatishwa kiautomatiska. Kwa mfano, Chuo Kikuu cha Columbia kiliripoti kuwa asilimia 22 ya nywila za watumiaji zinaweza kupaitikana kwa juhudi kidogo tu. [6] Kulingana na Bruce Schneier, akichunguza data kutoka shambilizi la phishing la 2006, asilimia 55 ya nywila za MySpace zingeweza kuvunjwa katika masaa 8 kwa kutumia kifaa kinachoauzwa cha Password Recovery Toolkit chenye uwezo wa kujaribu nywila 200,000 kila sekundu mnamo mwaka wa 2006. [7] Pia aliripoti kuwa nywila maarufu zaidi ni password1, na kuthibitisha tena hali ya kutojua kwa ujumla wa namna ya kushughulikia nywila miongoni mwa watumiaji. (Hata hivyo alisisitiza kuwa, kwa kuzingatia takwimu hizi, ubora wa nywila umeboreshwa kwa jumla katika miaka ya hivi punde -kwa mfano, urefu wa wastani ulikuwa hadi herufi nane kutoka chini ya saba katika uchunguzi wa awali, na chini ya asilimia 4 yalikuwa maneno ya kamusi. [8]
    [hariri] Tukio la 1998

    Tarehe Julai 16, 1998, CERT ilitoa taarifa ya tukio [9] ambapo mdukizaji mmoja alikusanya majina na akaunti 186,126 pamoja na nywila zao zilizotiwa fumbo. Wakati wa ugunduzi, mdukizaji alikuwa amebahatisha nywila 47,642 (nywila 25.6) akitumia kifaa cha kuvunjia nywila. Nywila hizo zilionekana kuwa zilikusanywa kutoka maeneo mengine kadhaa, baadhi yao ziligunduliwa lakini si zote. Hili bado ndilo tukio kubwa zaidi kuwahi kuripotiwa hadi sasa.
    [hariri] Mbinu Mbadala mbali na nywila za kudhibiti uingiaji

    Njia mbalimbali ambazo nywila za kudumu au kudumu kwa muda zinavyoweza kuathirika zimechochea kubuniwa kwa mbinu nyingine. Walakini, baadhi yao ni duni kimatumizi, na hali halisi ni chache tu zinazopatikana kwa kote kwa watumiaji wanaotafuta njia mbadala salama zaidi.

    • Nywila za matumizi moja Kuwa na nywila ambayo ni halali mara moja tu inafanya uwezekano wa mashambulizi mengi kutowezekana. Watumiaji wengi huona kuwa nywila za matumizi moja ni hazifai mno. Hata hivyo, zimetumika sana katika kufanya shughuli za benki kwenye mtandao, ambapo zinajulikana kama TANs. Kwa vile watumiaji wengi wa nyumbani hufanya idadi ndogo tu ya mashirikiano ya kila wiki, utoaji wa nywila za matumizi moja haujasababisha wateja kutoridhika pakubwa katika kesi hii.
    • Hundi za Usalama ni sawa katika njia kadhaa na nywila za matumizi moja, lakini thamani ya inayoweka huonyeshwa katika kifaa kidogo (kinachobebeka mfukoni) na hubadilika kila dakika moja hivi.
    • Udhibiti wa kuingia kwa msingi wa public key cryptography km SSH. Funguo muhimu kwa kawaida ni kubwa mno kukaririwa (lakini tazama pendekezo la Passmaze)
      na lazima zihifadhiwe kwenye kompyuta ya karibu, hundi ya Usalama au kifaa cha kumbukumbu, kama vile flash disk au floppy disk.
    • Mbinu za Biometriska hutoa uthibitishaji kwa misingi ya hulka za kibinafsi zisizoweza kubadilishwa, lakini kwa sasa (2008) zina kiwango kikubwa cha makosa na huhitaji vifaa zaidi vya ku, kwa mfano, Fingerprint, iris, nk Zimethibitika kuwa rahisi kuepukwa katika baadhi ya matukio maarufu ya kupima mitambo inayouzwa, kwa mfano, gummie Fingerprint spoof demonstration, [10] na, kwa sababu hizi ni hulka zisizoweza kubadilika, haziwezi zikabadilishwa hata ikiwa zimeathirika; hili ni jambo muhimu sana kuzingatiwa katika kudhibiti uingiaji kwa sababu hundi iliyoathirika sio salama.
    • Teknolojia ya Single si-on ni alidai kuondokana na haja ya kuwa na multiple lösenord. Programu kama hizo hazimwepushi mtumiaji au msimamizi kutokana na kuchagua nywila kwa busara, wala waundaji wa mitambo au wasimamizi kutokana na kuhakikisha kuwa udhibiti wa kuingia katika mitambo ya kibinafsi na mifumo ya kuwezesha kupitishwa habari kati ya pande husika ni salama dhidi ya mashambulio. Kama sasa, bado hakuna mtindo wa kuridhisha umepata kuendelezwa.
    • Envaulting technology ni njia isiyohitaji nywila ya kusalimisha data kwa mfano katika vifaa vya kuhifahdi vya kutoa kama vile flash drive. Badala ya nywila ya mtumiaji, kudhibiti uingiaji hufanywa kwa kuzingatia uwezo wa mtumiaji kuingia katika mtandao wa rasilimali.
    • Nywila zisizotumia maandishi, kama nywila picha au nywila zinazotegemea mwendo wa kifaa cha puku. [3]
      Mfumo mwingine huwahitaji watumiaji kuchagua mfululizo wa nyuso kama nywila, kutumia uwezo wa ubongo wa binadamu kukumbuka nyuso kwa urahisi. [4]
      . Hadi sasa, njia hizi zinawezekana, lakini hazitumiki sana.
    • Nywila picha ni njia mbadala za kuthibitisha kuingia ambayo imekusudiwa kutumiwa mahali pa nywila za kawaida; hutumia picha, maumbo au rangi badala ya herufi, tarakimu au miundo maalumu. Katika baadhi ya mifumo mtumiaji anahitajika kuchagua kutoka katika msururu wa picha katika mfululizo sahihi ili kuweza kuingia[11] Ilhali wengi wanaamini kwamba nywila picha ni ngumu zaidi kuvunja, wengine wanapendekeza kwamba watu wataweza kuchagua picha za kawaida au Msururu kama wanavyoweza kubaini nywila za kawaida.[onesha uthibitisho]
    • 2D Key (2-Dimensional Key) [5]
      ni ufunguo wa miraba miwili ambayo ni njia pembejeo muhimu ikiwa na ufunguo mitindo wa multiline Passphrase, crossword, ASCII / Unicode art, na textual semantic noises kwa hiari, ili kujenga nywila /ufunguo kubwa zaidi ya 128 bits kwa kutambua MePKC (Memorizable Public-Key Cryptography) kutumia funguo zinazoweza kukumbukwa kikamilifu katika teknolojia ya sasa ya private key management kama vile encrypted private key, split private key, na roaming private key.
    [hariri] Mitambo ya nywila tovuti

    Nywila hutumiwa kwenye tovuti kuthibitisha watumiaji na kawaida huwekwa kwenye Web server, maana yake kuwa kivinjari kwenye mtambo hutumua nywila kwa server kwa umbali(na HTTP POST), server huikagua nywila na kurudisha ujumbe unaohitajika (au ujumbe wa kukana uingiaji). Utaratibu huu huondoa uwezekano wa local reverse engineering kwa vile kanuni zinazotumiwa kuthibitisha nywila hazipo kwenye mashine ya karibu.
    Uwasilishaji wa nywila, kupitia kivinjari, katika maandishi wazi inamaanisha kuwa inaweza kutekwa katika safari yake ya kwenda kwa server. Mifumo mingi ya uthibitishaji kwenye mtandao hutumia SSL kuendeleza kikao cha uwasilishaji kati ya kivinjari na server, na ndio kiini cha madai ya kuwa na "Tovuti salama". Hili hufanywa automatiski na kivinjari na huongeza uadilifu wa kikao, tukidhani hakuna pande yoyote iliyoathirika na kwamba mitambo ya SSL / TLS zinazotumiwa ni za hali ya juu.

    Mifumo inayojulikana kwa kufanya usimamizi wa nywila na uanachama mara nyingi huhusisha matumizi ya Java au JavaScript zilizopo kwenye HTML source code ya upande wa mteja (yaani kwenye kivinjari cha mtumiaji, kwa mfano, AuthPro). Ila za mifumo kama hii ni wepesi wa kuepuka ulinzi kwa kuzima JavaScript na Meta redirects katika kivinjari, na hivyo kupata kufikia kurasa za tofuti zinazolindwa. Zingine hujifaidi na lugha za scripting kwenye upande wa server kama vile ASP au PHP kuthibitisha watumiaji katika server kabla ya kutoa source code kwa kivinjari. Mifumo maarufu kama Sentry Login

    na Password Sentry
    hufaidika na teknolojia ambapo kurasa za tovuti hulindwa kwa kutumia viambishi vya lugha ya scripting vinavyowekwa mbele ya HTML source code katika ukurasa wa tovuti kuhifadhiwa katika ugani sahihi katika server, kama vile .asp au .php. [hariri] Historia ya nywila

    Nywila au misemo zimetumika tangu zamani. Polybius anaelezea mfumo wa usambazaji wa nywila katika Jeshi la Kirumi kama ifuatavyo:
    Njia ambayo wao hutumia kupitisha msemo wa usiku ni kama ifuatavyo: kutoka maniple ya kumi ya kila darasa la infantry na cavalry, maniple ambayo imepiga kambi katika eneo la chini mwishoni wa mtaa, mtu huteuliwa na kupumzishwa kutoka wajibu wa kulinda, naye kila siku saa za machweo huhudhuria hema ya Tribune, na kupokea kutoka kwake msemo - yaani ubao ambamo neno hilo limeandikwa - anaondoka, na anapokurudi katika maskani yake anapitisha msemo pamoja na ubao mbele ya mashahidi kwa kamanda wa maniple ijayo, ambao nao huipitisha kwa iliyo karibu nao. Wote hufanya hivyo mpaka inafikia maniple za kwanza, wale waliopiga kambi karibu na mahema ya tribune. Hawya wa mwisho wana wajibu wa kutoa ubao kwa tribunes kabla ya giza kuingia. Ili kwamba ikiwa zote zilizotolewa zimerudi, Tribune anajua kwamba maniples wote wamepewa msemo, na umewapiti wote katika njia yake kurudi kwake. Kama mojawapo haiko, hufanya uchunguzi mara moja, kwani anajua kwa alama ni kutoka maskani yapi ambapo ubao haukurudi, na aliyesababisha kusimishwa huko hukutana na adhabu inayomstahili. [12]
    Matumizi ya nywila katika kijeshi yaligeuka na kujumuisha sio nywila tu, lakini pia nywila kinyume; kwa mfano katika siku ya kwanza ya Mapigano ya Normandy, wanajeshi wanaoruka kwa miamvuli kutoka 101 Airbourne Division ya Marekani walitumia nywila - "thunder" - ambayo iliwasilishwa kama changamoto, na kuitikiwa kwa jibu sahihi - "flash". Changamoto na mwitikio ziligeuzwa mara kwa mara. Wanajeshi wa Marekani wanaoruka kwa miamvuli pia walitumia kifaa maarufu kinachojulikana kama "cricket" wakati wa D-Day badala ya mfumo wa nywila kama njia ya kipekee kwa muda ya utambulisho; bofya moja yenye sauti ya chuma iliyotolewa na kifaa hicho kama nywila kulifaa kuitikiwa na bofya mbili. [13]

    Nywila zimetumika kwa kompyuta tangu siku za mwanzo za kompyuta. CTSS, kutoka MIT mojawapo ya mifumo ya kwanza ya kugawana muda, ilianzishwa mwaka wa 1961. Ilikuwa na amri ya INGIA ambayo ilimwitisha mtumiaji nywila. "Baada ya kuwekaa NYWILA, mtambo ulifunga kifaa cha uchapishaji, kama ikiwezekana, ili mtumiaji kuweza kutia nywila yake kwa faragha." [14] Robert Morris alizindua wazo la kuhifadhi nywila katika mfumo wa heshi kama sehemu ya mfumo wa uendeshaji wa Unix. Algorithimu yake, ikijulikana kama crypt (3), alitumia chumvi ya bits 12 na kuita mfumo wa algorithm ya DES uliogeuzwa mara 25 na kupunguza hatari ya Pre-computed dictionary attacks.
    [hariri] Angalia Pia


     
  11. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #11
    Oct 20, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Picha ya kiwamba

    Rukia: urambazaji, tafuta
    [​IMG] [​IMG]
    Screenshot ya ukurasa huu


    Screenshot (pia: kielelezo-skrini) ni picha ya kiwamba au skrini ya kompyuta. Katika Windows ni kazi rahisi kabisa.
    [hariri] Matumizi

    Inasaidia

    • kushika makosa yanayotokea wakati wa kutumia programu za komyuta
    • Kunakili picha ambazo hazipatikani kwa njia nyingine
    • Mawasiliano na maelewano kati ya watumiaji wa kompyuta wakiwasiliana kwa njia ya barua pepe
    [hariri] Namna ya kufanya picha ya baobonye


    1. Chagua ukurasa au mwandishi au yale unayotaka kuonyesha na hakikisha yameonekana kwenye kiwamba cha komyuta yako
    2. halafu fungua programu ya picha - kwa mfano "paint" (ama kupitia Start-All Programmes-Acessoires-paint AU kupitia start-execute - mspaint).
    3. kwenye dirisha unalotaka kuonyesha bofya "print" (kwa kawaida juu upande wa kulia kwenye sehemu ya baobonye). Hutaona badiliko lakini umenakili tayari picha ya skrini yako katika kumbukumbu ya muda.
    4. Katika paint (au programu nyingine ya picha) tekeleza amri ya "paste" (kwa menu edit-paste AU kwa puku rightclick-paste AU kwa kushika CTRL halafu bofya V).
    5. Amri hii inaingiza picha ya skrini katika dirisha la paint.
    6. Picha hii awali bado si imara, unaweza kuisukuma. Bofya "Esc" halafu ni imara.
    7. Sasa unakata sehemu ile tu ambayo unaitaka kuonyesha halafu unainakili na kuiweka kwa ukurasa mpya ya paint.
    8. Ukurasa huu unahifadhi kama picha ukichagua format ya jpg.
    9. Ukihariri picha unaweza pia kuchora duara nyekundu mahali unapotaka kuonyesha hasa.
    10. Hii faili ya picha unaweza kutuma kwa barua pepe au kuingiza katika wikipedia.
    TAHADHARI: Usisahau kubadilisha format kuwa jpg au kile unachotaka kwa sababu pekee yake ni faili kubwa sana ya format ya bmp.
    Rudishwa kutoka "Picha ya kiwamba - Wikipedia, kamusi elezo huru"
    Jamii: Kompyuta
     
  12. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #12
    Oct 20, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Puku (kompyuta)

    [​IMG]
    Puku ya kompyuta yenye vitufe viwili


    Puku ya kompyuta ni kifaa cha kuingizia data katika tarakilishi.
    Puku hushikwa kwa mkono na kusukumwa mezani. Mwendo wake husababisha mshale wa kasa (kielekezi) kutembea kwenye kiwamba.
    Mtumiaji hulenga kwa mshale huko anapochagua kotoa amri kwa kubofya kitufe cha puku. Tendo hili lasababisha amri inayoonekana kama alama au mchoro kwenye skrini kutekelezwa na programu ya kompyuta.

    Chanzo: Puku (kompyuta) - Wikipedia, kamusi elezo huru
     
  13. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #13
    Oct 20, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    RAM


    [​IMG] [​IMG]
    Kadi ra RAM


    RAM ni kifupi cha Kiingereza "Random Access Memory" au kumbukumbu isiyo na mpangilio maalumu. Ni aina ya kumbukumbu kwenye kompyuta.
    Hapa programu za kompyuta zina nafasi za kupakua data za kazi zao kwa muda. Programu za kisasa zahitaji nafasi kubwa ya kuhifadhi makadirio kwa muda fulani zikiendelea kukamilisha shughuli. Kadi za RAM zatoa nafasi kupakua data mahali popote bila kujali mpangilio kwanza. Hii huharakisha kazi ya programu.
    Sehemu ya RAM inaweza kuwa sehemu kwenye bao kuu lakini kwa kawaida hupatikana kwa kadi ndogo zinazowekwa kwenye bao kuu. Mara nyingi mashine za kompyuta huwa na nafasi ya kuongeza RAM au kubadilisha kadi zake kwa kadi yenye nafasi ya kumbukumbu kubwa zaidi. Kumbukumbu kubwa huwezesha kompyuta kutekeleza shughuli zake haraka zaidi.
    Kila safari mashine yazimikwa kumbukumbu yote ya RAM yapotea.
    RAM isichanganywe na ROM ambayo ni aina tofauti ya kumbukumbu isiyopotea.
    [​IMG] Makala hii kuhusu mambo ya sayansi bado ni mbegu.
    Je, unajua kitu kuhusu RAM kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine?
    Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa?
    Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari. Rudishwa kutoka "RAM - Wikipedia, kamusi elezo huru"
    Jamii: Mbegu za sayansi | Kompyuta |
    Chanzo: http://sw.wikipedia.org/wiki/RAM
     
  14. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #14
    Oct 20, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Tarakilishi


    [​IMG]
    Kompyuta ya kisasa (kwa Kiingereza personal computer au PC) :
    1. Kiwamba (skrini)
    2. Bao kuu
    3. CPU (bongo kuu)
    4. RAM (Kumbukumbu ya muda)
    5. Kadi za nyongeza kama vile kadi mchoro n.k.
    6. Ugawi wa umeme
    7. Kiendeshi CD
    8. Kiendeshi diski kuu (HDD - kumbukumbu)
    9. Baobonye
    10. Puku



    Tarakilishi (pia: tarakishi, kompyuta) ni mashine inayotumia data kwa njia tofauti kutokana na maagizo zilizoandikwa kwenye bidhaa pepe (kwa Kiingereza software).
    Maneno Kompyuta na Ngamizi yanaweza kutumika badala Tarakishi.
    Teknolojia hii ni mabadiliko ya kisayansi yaliyowekwa kwenye nadharia ya utendaji kazi. Mabadiliko hayo yanapochochewa kwa kiasi kikubwa huwezesha mambo mbalimbali kuvumbuliwa na kuweza kuboresha shughuli mbalimbali za kijamii, kiuchumi na hata mawasiliano.
    Kompyuta ni moja kati ya nyenzo zilizotokana na mabadiliko ya teknolojia ya hali ya juu
    Yaliyomo

    [ficha]

    [hariri] HATUA ZA KUENDELEA KOMPYUTA

    [hariri] HATUA KABLA YA MWANZO WA KOMPYUTA (1642)

    Msomi mmoja kutoka Ufaransa aliyekuwa anaitwa Pascal, alianzisha chombo cha kufanyia hesabu, ambacho alikitengeneza kwa ajili ya kumsaidia baba yake katika kazi za hesabu, lakini hakikuwa na sifa bora kama ilivyotakiwa. Kisha baada ya hapo kiliendelezwa na msomi mwengine kutoka Ujerumani, ambaye alijulikana kwa jina la Lebnitz na kuzidishwa ubora zaidi, kikawa kinafanya kazi zote za hesabu, kama vile kujumlisha, kutoa, kugawanya na kuzidisha, badala ya kufanya kazi za kuzidisha na kugawanya tu. Kisha msomi mwengine kutoka Uingereza alikuja kuanzisha chombo chengine cha hesabu, ambacho kilikuwa na uwezo mkubwa wa kuhifadhi vitu. Chombo hicho kilikuwa na sehemu kuu tatu, ambazo sehemu ya kwanza ilikuwa ni kwa ajili ya kuhifadhia kumbukumbu, sehemu ya pili ilikuwa ni kwa ajili ya kufanyia hesabu, na sehemu ya tatu na ya mwisho ilikuwa ni kwa ajili ya kuchapishia.
    [hariri] HATUA YA MWANZO (1944)

    Kipindi cha mwaka 1944 kinajulikana kuwa ni mwanzo wa kudhihiri kompyuta. Kompyuta katika kipindi hicho ilikuwa ina sura tofauti na hivi sasa, kwani ilikuwa ni kubwa mfano wa chumba, na ilikuwa inatumika kwa ajili ya kufanyia hesabu tu, na ilikuwa inajulikana kwa jina la (ENIAC) Electronic Numerical and Calculation. Na mwisho wa mwaka 1951 ilianzishwa kompyuta nyingine ambayo ilikuwa inaitwa Unifac, na ilitengenezwa kwa ajili ya kufanyia biashara, na ilikuwa ni chombo pekee ambacho kilikuwa na uwezo mkubwa wa kuhifadhi vitu.
    [hariri] HATUA YA PILI (1958)

    Kipindi cha mwaka 1958 kilifanikiwa kuendeleza chombo cha kompyuta, ambapo kilianzishwa chombo kinachoitwa Transistor, ambacho kiliwezesha kutengeneza kompyuta yenye umbo dogo baada ya kuwa na umbo kubwa mfano wa chumba. Vile vile chombo cha Transistor kiliwasaidia watumiaji wa kompyuta kipindi hicho kuepukana na joto kali lililokuwa linatoka kwenye kompyuta hiyo na kufanya kazi kwa ufanisi zaidi. Na mwanzo wa miaka ya sitini shirika la IBM lilianzisha chombo chengine cha kompyuta ambacho kilikuwa na maendeleo zaidi katika kipindi hicho.
    [hariri] HATUA YA TATU (1964)

    Kipindi hichi kilileta maendeleo makubwa sana katika kompyuta, ambapo chombo cha kompyuta kilitengenezwa kwa kutumia (Integrated Circuits) chombo hicho kilichukua nafasi ya Transistor. Na pamoja na maendeleo makubwa kutokea mwaka 1972 shirika la Intel lilifanikiwa kutengeneza Processor ndogo ambayo ilibadilisha sura nzima ya kompyuta katika umbo dogo sana (Mini Computer). Na hiyo ilikuwa ni sifa pekee ya mabadiliko makubwa ya kompyuta, na katika kipindi cha mwaka 1975 shirika la IBM lilianzisha kompyuta ya kutumiya mtu mmoja (Personal Computer), vile vile katika kipindi hicho zilianzishwa programu za kuendeshea vifaa vya kompyuta, na miongoni mwa programu hizo ilikuwepo programu ya (Dos) Disk Operating System, Application Programs, na programu za kutengeneza picha (Graphics).
    [hariri] HATUA YA NNE (1982)

    Mwanzoni mwa miaka ya themanini kulianza kuenea matumizi ya kumputa zenye kutumia Hard disk, na Processor zenye umbo dogo (Micro Processors) pamoja na programu za kuendeshea kompyuta (Operating System). Pia zilianzishwa kopi za programu za kuendeshea kompyuta (Dos), na hapo ndipo ilikuwa mwanzo wa kutumia windozi (Windows), na pia zilitumika programu nyingine ndani ya Windozi kama vile Word, Word 2, Word 6, Excel na power Point.
    [hariri] HATUA BAADA YA HATUA YA NNE (1995)

    Kitu kinachosifika sana katika kipindi hichi ni kudhihiri kwa programu za Windozi na kuwa kama ni mazingira pekee ya kuendeshea kompyuta, na inajulikana wazi kwamba windozi ni kiini cha uendeshaji katika kazi za kompyuta, na imeitwa windozi kwa sababu unaweza kuitumia kufanyia kazi nyingi kwa wakati mmoja kwenye madilisha tofauti, kwa mfano pale mtumiaji anapokuwa anasubiri windozi moja ifunguke anaweza kuwa anasoma au kufanya kazi nyingine kwenye windozi nyingine pia.. Na windozi ya kwanza kudhihiri ilikuwa ni Windows 95, 98, 2000, Millennium kisha Windows XP, vili vile zilianzishwa programu maalumu kutoka kwenye shirika la Microsoft, kama vile Microsoft Office 97, Microsoft Office 2000 na Microsoft Office 2003, ambazo ambazo zinakusanya ndani yake Microsoft Word, Excel, Access na Power Point, pia zinajulikana kwa jina la application programs. Kisha kiliendelezwa kifaa cha Processor kutoka Pentium kwenda Pentium 2, Pentium 3 na Pentium 4, pamoja na kuzidi uwepesi wa kufikia vitu mpaka Giga Byte 2. Pia ilizidishwa nafasi ya kuhifadhia data ndani ya Hard disk kiasi cha kufikia Giga Byte 300, na kufikia nafasi ya Ram zaidi ya Mega Byte 512.


    [hariri] MAANA YA KOMPYUTA

    Kompyuta ni mashine au chombo cha kielektroniki chenye uwezo wa kupokea na kukusanya taarifa (Data), kufanyia kazi na kutoa matokea ya kazi hiyo na namna ilivyoendeshwa, pamoja na kutoa matokeo ya kitu kilichofanyika, yaani kinachoonekana (Information).


    [hariri] TOFAUTI YA DATA NA HABARI (INFORMATION)

    Data: Ni ibara ya taarifa au maelezo, na inaweza kuonekana katika sura ya maandishi, michoro, picha, namba, alama, nembo, sauti au lugha ya maandishi, au sauti pamoja na picha.
    HABARI (Information):
    Ni kazi inayotokana na taarifa au maelezo (Data) baada ya kwisha kupangiliwa na kufanyiwa kazi kisha kutoa matokeo kamili ya kazi hiyo, pamoja na kuleta kitu chenye kufahamika na chenye faida.


    [hariri] SIFA ZA KOMPYUTA

    Wepesi: kompyuta inafanya kazi kwa wepesi wa hali ya juu kiasi kwamba unaweza kutafuta kitu kwa muda wa sekunde chache tu, kitu ambacho kama utakitafuta kupitia chombo chengine unaweza kuchukuwa wakati mrefu mpaka kukipata na pengine usikipate, kwa mfano unaweza kufanya hesabu ngumu kwa muda mchache kuliko kutumia akili yako. Pia unaweza kutafuta somo lolote kupitia internet kwa kutumia muda mfupi kulipata somo hilo kuliko ungetumia marejeo ya vitabu vya kuchapishwa.
    Ubora:
    Kompyuta inafanya kazi kwa ubora zaidi bila kuonyesha udhaifu na makosa ya aina yoyote, na kama itabainika ya kwamba kuna makosa yametendeka kwenye kazi yako kompyuta kabla ya kuendelea kufanya kazi inakuonyesha kwamba upo katika makosa na kukutaka mara moja kurekebisha makosa hayo kwa kukuletea tangazo lenye sehemu kadhaa za kuchagua, ima kuendelea na kazi yako kama ilivyo au kufanya marekebisho ya kazi yako, kwa mfano unapotafuta kitu kutoka kwenye kompyuta, kompyuta kabla ya kutekeleza amri hiyo inakuletea tangazo na kukuuliza ya kwamba ni kweli una uhakika wa kutaka kufuta kitu hicho au umefanya hivyo bila kukusudia? pia kompyuta imekuandalia kila kitu unachotaka kukifanya ndani yake kutegemea na malengo yako mwenyewe. Pia kompyuta inazingatiwa ni mwalimu au muelekezaji (Instructor), kwani inakuelekeza jinsi gani unaweza kufanya kazi yako kwa ukamilifu.pia ndani ya kompyuta kuna kitu kinachoitwa kisaidizi (help)mbacho kinatumika kwa ajili ya kufanya utafiti wa kitu fulani ili kufahamu matumizi na njia zake.
    Uwezo mkubwa wa kuhifadhi vitu: Miongoni mwa mambo muhimu ndani ya kompyuta ni kupatikana sehemu kubwa ya kuhifadhia vitu kwa amani na bila kupotea vitu hivyo.
    [hariri] AINA ZA MATUMIZI YA KOMPYUTA

    Matumizi ya kompyuta yanatofautiana kutokana na malengo na makusudio ya mtumiaji mwenyewe, na matumizi ya kompyuta yamegawanyika katika sehemu kuu mbili.
    1. Matumizi ya jumla:
    Kuna kompyuta zilizoandaliwa kwa ajili ya matumizi yote ambayo mtumiaji anaweza kutumia kutegemea na malengo yake binafsi, kwa mfano mhasibu anaweza kutumia kompyuta kwa ajili ya kufanyia kazi zake za uhasibu (hesabu). pia mwanasayansi, fundi, mwalimu na mwanafunzi, wote hao wanaweza kutumia kompyuta kwa malengo yao tofauti.
    2. Matumizi maalumu:
    Kompyuta hizi zimeandaliwa kwa ajili ya malengo maalumu tu, kama zile kompyuta zilizoandaliwa kwa ajili ya kuchorea moyo na kupigia picha za X-ray, ambazo ni vigumu kwa mtu mwengine kuzitumia kwa ajili ya kufanyia kazi zake binafsi ambazo zina tofautiana na hizo za hospitalini.


    [hariri] AINA ZA KOMPYUTA

    Kuna aina kuu tatu za kompyuta, nazo ni kama ifuatavyo:-
    1. Digital Computers: Ni kompyuta zinazotumika kwa ajili ya kufanyia hesabu pamoja na kazi za kutumia akili.
    2. Analog Computers:
    Ni kompyuta zinazotumika kwa ajili ya kupokea taarifa (Data) kama zile za kusomea hali ya hewa, kupimia mishipa ya damu na kupimia kiwango cha chumvi kwenye maji.
    3. Hybrid Computers:
    Kompyuta hizi zinafanana na zile zilizotangulia kutajwa hapo mwanzo, nazo zinatumika kwa ajili ya kutafutia taarifa (Data) kutoka kwa binadamu moja kwa moja na kupitia mandishi na vipimo.


    [hariri] AINA ZA DIGITAL COMPUTERS

    Super Computers:
    Takriban zinapatikana sehemu zote duniani, na zinauwezo na nafasi kubwa ya kuhifadhi vitu vingi (Information) na zinatumika kwa ajili ya kazi za kijeshi na sehemu za ukaguzi, pia kompyuta hizi haziruhusiwi kuhamishwa nje ya nchi na kujua jinsi gani zinatumika. Na zinasifika kuwa na umbile la kati na kati, pia zina uwezo mkubwa na uwepesi wa hali ya juu.
    Mainframe Computers:
    Nazo ni kompyuta zenye umbile kubwa, na zilianza kudhihiri kwake katika mwanzo wa miaka ya hamsini, nazinasifika kwa uwezo mkubwa wa kuhifadhi vitu na pia uwepesi wa hali ya juu.
    Mini Computers:
    Aina hizi za kompyuta zilidhihiri katika kipindi cha miaka ya sitini.Ni kompyuta zenye umbile dogo kuliko zile zilizotangulia kutajwa,na ni bora kwa kuunganishia kompyuta nyengine zinazotumika viwandani na ndani ya nchi.
    Micro Computers:
    Aina hii ya kompyuta inakusanya aina zifuatazo:-
    Personal Computers (PCs) ambazo ni maalumu kwa ajili ya matumizi ya mtu mmoja tu. Home Computers, Portable Computers: Nazo ni kompyuta za kubeba mkononi, ambazo zimegawanyika katika aina zifuatazo:- 1. Laptop. 2. Notebook. 3. Palmtop.


    [hariri] KAZI ZA MSINGI ZINAZOFANYIKA NDANI YA KOMPYUTA


    1. Kazi za uingizaji (Input).
    2. Kazi za uwendeshaji au ufanyishaji (Proccessing).
    3. Kazi za utoaji (Output).
    4. Kazi za kuhifadhi (Storege)


    [hariri] MATUMIZI YA KOMPYUTA

    Elimu:
    Kutokana na kuendelea kwa elimu ya teknolojia imetusaidia sana kujifunza mambo mbali mbali kupitia kompyuta, ambapo unaweza kutumia kompyuta kwa ajili ya kuuliza maswali na kujibiwa kwa haraka tena kwa njia tofauti, pia unaweza kutumia kompyuta kwa ajili ya kufanya majadiliano ya kielimu, pia unaweza kuandaa vipindi mbali mbali vya masomo na kufundishia elimu tofauti. Pia unaweza kuonyeshea filamu zenye mafundisho mazuri, kama kuonyesha filamu zenye elimu ya jeografia na sayansi ya mifugo na kilimo, kuonyesha sehemu muhimu za nchi yetu, kuonyesha athari za nchi ambazo ndiyo sehemu kuu zinazotuletea fedha za kigeni katika nchi yetu, na kuonyesha picha za maendeleo katika sekta mbali mbali za nchi yetu, pia kuonyeshea mila na tamaduni za taifa letu la Tanzania na mataifa mengine mbali mbali duniani n.k.
    Michezo:
    Kompyuta zimeandaliwa ndani yake programu mbali mbali zenye michezo tofauti, ambayo inaweza kutumika na watu mbali mbali kutofautiana na umri wao, na ambayo inajulikana kama moja ya kazi za kukuza kipaji na kuchangamsha akili, na ni sehemu moja wapo ya kuburudisha nafsi.
    Ufundi:
    Kompyuta zinaweza kutumika kwa ajili ya kufanyia kazi za ufundi, kama kuchora ramani ya nyumba na mazingira ya nje ya nyumba, kutengenezea picha kwa kuibadilisha na kuiremba na kuifanya ionekane katika sura nyengine ambayo tofauti na ile ya asili.
    Mawasiliano:
    Kompyuta inaweza kutumika kwa ajili ya kufanyia mawasiliano kupitia mtandao wa (Internet) ambao leo hii ndiyo umeshika nafasi kubwa sana ya mawasiliano kuliko kitu chengine ulimwenguni, kama kuwasiliana kwa kutumiana ujumbe wa barua pepe (E-mail) ambayo ni rahisi na inafika haraka kuliko barua za kupitia posta, pia kwa kutumia barua pepe hakuna haja ya kufikiria sehemu aliko mtu America au Asia au sehemu nyengine duniani, kuwasiliana kwa maneno ya maandishi (Chat), pia kuwasiliana kwa maneno ya sauti na kuonekana picha.
    Usafirishaji:
    Kwa kutumia kompyuta unaweza kuendeshea kazi za usafirishaji katika vituo vikuu vya usafirishaji, kama usafiri wa ardhini (mabasi, metro na treni), usafiri wa majini (meli), na usafiri wa angani (ndege).
    Matumizi ya kiwandani:
    Kama kuendeshea mashine viwandani kwa ajili ya kuzalisha bidhaa mbali mbali, kama kutengenezea magari, kuzalishia umeme na kutengenezea bidhaa nyengine za kawaida kama nguo mazulia n.k.
    Matumizi ya benki:
    Kama ilivyokuwa ada na kawaida hivi sasa kutumia kompyuta kwa ajili ya kuendeshea kazi za benki,kwa ajili kurahisisha kazi za mahesabu.
    Kufanyia matibabu:
    Kompyuta zimekuwa na matumizi makubwa na muhimu sana katika kufanyia uchunguzi na matibabu hospitalini, kama kuchunguza na kuelekeza dawa ya kutibu ugonjwa uliyoonekana, pia kupimia na kujaribia mimba na kutoa maelekezo kuhusiana na siku na tarehe ya kujifungua.


    [hariri] KAZI ZA KOMPYUTA

    1. Kuhifadhi vitu (Data):
    Kama ilivyotanguliwa kusemwa hapo awali kuwa kompyuta ni chombo pekee chenye uwezo mkubwa wa kuhifadhi vitu, na mpaka hivi sasa bado hakijapatikana chombo chengine chenye uwezo mkubwa wa kuhifadhia vitu zaidi ya kompyuta.
    2. kuonyeshea matokeo ya vitu (Data na Information):
    Kutokana na kuendelea elimu ya teknolojia imeweza kuturahisishia kazi zetu nyingi ambazo tulikuwa tunazifanya kupitia vyombo mbali mbali, na kila chombo kilikuwa na kazi yake maalumu, tofauti na kompyuta ambapo mtu anaweza kuanzisha au kutengeneza kitu na wakati huo huo anaweza kukionyesha kwa kutumia kompyuta yenyewe, yaani kuonyesha ufanisi na sura nzuri ya kitu kilichofanyika.
    [hariri] KOMPYUTA IMEGAWANYIKA KATIKA SEHEMU KUU MBILI

    1. Sehemu zinazoshikika (Hardware) Sehemu zinazoshikika (Hardware), ni aina zote za vifaa vya kompyuta, navyo vimegawanyika katika sehemu kuu tatu.
    Vifaa vya kuingizia vitu (Input devices):

    1. kibodi (keyboard)
    2. Mausi (Mouse)
    3. Skana (Scanner)
    4. Makrofoni (Microphone)
    5. Kamera (Camera)
    1. KIBODI (KEYBOARD):
    Kibodi inatumika kwa ajili ya kuingizia herufi, namba, alama na michoro, nayo imegawanyika katika sehemu kuu nne, nazo ni kama ifuatavyo: Funguo za kuandikia (Typewriter keys), funguo za kuhama (Movement keys), funguo za namba pamoja na michoro mingine (Numeric keys) na funguo za kazi Function keys).
    JEDWALI LINALOONYESHA FUNGUO NA KAZI ZAKE:
    Jina la funguo Kazi yake Home Inatumika kwa ajili ya kuhamia mwanzo wa mstari End Inatumika kwa ajili ya kuhamia mwisho wa mstari.
    Inatumika kwa ajili ya kuhamia juu ya mstari.
    Inatumika kwa ajili ya kuhamia upande wa kushoto mwa mstari.
    Inatumika kwa ajili ya kuhamia upande wa kulia mwa mstari.
    Inatumika kwa ajili ya kuhamia chini ya mstari. Pg Up Inatumika kwa ajili ya kuhamia juu ya mstari. Pg Dn Inatumika kwa ajili ya kuhamia chini ya mstari. Num lock Inatumika kwa ajili ya kufunga na kufungulia namba na michoro. Caps lock Inatumika kwa ajili ya kufunga na kufungulia. Enter Inatumika kwa ajili ya kutekeleza amri, au kuanzisha fungu la maneno kwenye ukurasa.. Del “Delete” Inatumika kwa ajili ya kufuta herufi ya mbele yake.
    “Back space" Inatumika kwa ajili ya kufuta herufi ya nyuma yake. Space “Space bar” Inatumika kwa ajili ya kuweka masafa kati ya maneno. Esc “Escape” Inatumika kwa ajili ya kuacha kutekeleza amri. Tab Inatumika kwa ajili ya kuwacha masafa maalumu tofauti na ya kawaida (Normal).
    Ctrl “Control” inatumika daima pamoja na ufunguo mwengine kwa ajili ya kutekeleza amri maalumu. Alt inatumika daima pamoja na ufunguo mwengine kwa ajili ya kutekeleza amri maalumu. Shift inatumika daima pamoja na ufunguo mwengine kwa ajili ya kutekeleza amri maalumu. Alt-Shift Inatumika kwa ajili ya kubadilishia lugha. Ctrl-Shift Inatumika kwa ajili ya kubadilishia mwelekeo ndani ya ukurasa (kulia au kushoto) Print screen Inatumika kwa ajili ya kupiga picha kitu chochote kwenye kompyuta.
    Ctrl-Alt-Del Inatumika kwa ajili ya kuwasha upya kompyuta.
    3. MAUSI (MOUSE):
    Kuna vitufe viwili kwenye kila mausi, kitufe cha upande wa kushoto (Left click) kinatumika kufungulia windozi, programu na kuchagulia maandishi, maneno na picha, na kitufe cha upande wa kulia (Right click) kinatumika kufungulia orodha ya mapendekezo ya kazi.
    4. SKANA (SCANNER)
    Skana inatumika kwa ajili ya kuingizia picha ndani ya kompyuta. Na kitu chochote kile kinachoingia ndani ya kompyuta kwa njia ya skana kinapewa sifa ya picha.
    5. MAKROFONI (MICROPHONE):
    Makrofoni inatumika kwa ajili ya kuingizia sauti ndani ya kompyuta.
    6. KAMERA (CAMERA):
    Kamera inatumika kwa ajili ya kupigia picha na kuingiza ndani ya kompyuta.
    Viafaa vya kutolea vitu (Output devices):
    1. SKRINI (SCREEN):
    Skrini inatumika kwa ajili ya kuonyeshea matokeo ya vitu vilivyofanyika ndani ya kompyuta.
    2. KIPAZA SAUTI (SPEAKER):
    Kipaza sauti kinatumika kwa ajili ya kutolea sauti kutoka ndani ya kompyuta.
    3. PRINTA (PRNTER):
    Printa inatumika kwa ajili ya kutolea vitu vya maandishi au picha kwenye kompyuta kwa njia ya karatasi (kuchapisha).
    4. PLOTA (PLOTER):
    Plota ni ni chombo kinachotumika kwa ajili ya kutolea vitu, ambacho kinafanana na printa katika ufanisi wake wa kazi, lakini umbile lake ni kubwa kuliko printa, na kinatumika kwa ajili ya kuchapishia picha na michoro ya kiufundi, pia kinaweza kutumika kwa ajili ya kuchapisha maandishi kama herufi namba na alama.
    2. Sehemu zisizoshikika (Software):
    Kompyuta haiwezi kufanya kazi mpaka kipatikane kitu kinachoitwa software, ambocho kinawakilisha programu zinazoendesha kompyuta. Na programu hizo zimegawanyika katika sehemu kuu mbili:-
    1. Programu za kuendeshea kompyuta (operating systems), programu hizo zinaitwa windows, na kuna aina nyingi za windows kulingana na toleo lake na ubora wake, kwani kila siku zinavyozidi kwenda mbele ndipo tunapozidi kupokea programu nyingine za windows na zenye ubora zaidi kuliko zile zamani.
    2. Programu za kufanyia kazi (application systems), nazo ni Microsoft Office na Graphics design, programu hizo daima zinafanya kazi ndani ya windows, ambazo zinatumika kwa ajili ya kazi mbali mbali za uandishi na hesabu, na kazi nyenginezo za kuunda na kutengeneza picha n.k.
    vifaa vya kuendeshea vifaa vya kuingizia na kutolea vitu:
    Vifaa hivi vipo ndani ya chombo kiitwacho (C.P.U) kifupi cha Central Processing Unit, ambacho ni kiini cha kompyuta na ndicho kinachofanya kazi ya kuviendesha vifaa vyote vya kompyuta na kutoa maelekezo yote. Na C.P.U. ni sehemu kuu ya nguvu ya kompyuta, au kitovu cha kompyuta.
    Kazi za C.P.U:
    1. Kutawala (Control): Ndani ya madhabodi (Motherboard) kinapatikana kifaa kinachoitwa (Bios) kifupi cha Basic Input Output System, ambacho ndicho kinachofanya kazi ya kuviendesha vifaa vya kuingizia na kutolea vitu. Na ni vigumu kufuta au kurekebisha vitu vilivyomo ndani ya kifaa hicho kwani vinazingatiwa ni vitu vya kusomea tu na si kwa kazi nyingine.
    2. akili na mahesabu (arithmetic logical):
    Kazi za mahesabu ni kazi zote zinazofanyika na hesabu, kama vile kutoa, Kujumlisha, kuzidisha na kugawanya. Na za akili
    WINDOWS XP:
    Windows Xp inazingatiwa kuwa ni miongoni mwa Windows za kisasa zenye kufanya kazi kwa ufanisi zaidi kuliko zile za zamani, kama Windows 95, Windows 98 na Windows Millenium.
    SIFA ZA WINDOWS XP:

    1. Uwepesi wa kuanza na kumaliza kutumia.
    2. Uwezo wa kutumia lugha mbili mfano kingereza na kiarabu, pia uwezo wa kubadilisha lugha hizo na kuweka nyengine.
    3. Kufungua kurasa kwa haraka.
    4. Uwezo wa kuendesha programu zaidi ya moja katika wakati mmoja.(Multitasking)
    5. Uwezo wa kuhifadhi vitufe (files) vilivyofutwa katika recycle bin.
    6. Uwezo wa kufanya kazi katika mdahalishi (Network) kwa haraka.
    7. Uwezo wa kubadilishana vitu (Data) kati ya programu tofauti.
    8. Kutumia majina marefu zaidi ya herufi 255 katika jina la faili moja.
    9. Haraka na uwepesi katika utekelezaji.
    10. Vifaa vya kisasa vinavyowezesha kufanya kazi katika net.
    11. Uwezo wa kutambua idadi nyingi ya vyombo vilivyounganishwa ndani ya kumpyuta.
    12. kuwepo kwa picha nyingi zenye kuvutia kwa ajili ya kupamba skirini (Backgrounds).
    KUANZA KUTUMIA WINDOWS:
    Kabla ya kuanza kutumia windows unatakiwa kufanya mambo yafuatayo:-
    1. Kuhakikisha waya wa umeme umeshaunganisha kwenye kompyuta yako. 2. Kufungua kompyuta kwa kutumia sehemu inayoitwa power. 3. Kusubiri mpaka idhihiri sehemu inayoitwa desktop.
    Ndugu msomaji makala hii yenye anuani (hatua za kuendelea kompyuta imeletwa kwenu na ndugu Mahmoudu Twahiri Khamisi mwanafunzi wa chuo kikuu cha Al-zhar nchini Misr kitivo cha maktaba na teknolojia ya habari, naomba usome kwa makini na kama utakuwa unaujuzi zaidi nawe pia unatakiwa kuchangia ili tuweze kuwanufaisha ndugu zetu waswahili nao pia wafaidike na elimu ya kisasa, asanteni sana.

    Chanzo: Tarakilishi - Wikipedia, kamusi elezo huru
     
  15. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #15
    Oct 20, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Uundaji bidhaa pepe za tarakilishi


    Uundaji bidhaa pepe za tarakilishi ni shughuli ya kutengeneza na kuvumbua programu za kompyuta. Inaweza jumuisha utafiti, maendeleo mapya, uzinduaji, utumiaji-marudio, uvumbuzi mpya, matengenezo, au shughuli nyingine zozote zinazosababisha kuwepo kwa bidhaa pepe. [1] Hasa awamu ya kwanza ya programu ya maendeleo katika mchakato huweza kuhusisha idara nyingi, ikiwa ni pamoja na masoko, uhandisi, utafiti na maendeleo na usimamizi wa jumla. [2]
    Jina hili, uundaji wa bidhaa pepe za tarakilishi, laweza pia kurejelea kuprogramu kompyuta, mchakato wa kuandika na kutunza vipengee vya ndani vya programu za kompyuta.
    Yaliyomo



    Muhtasari

    Kuna njia kadhaa tofauti za kuunda bidhaa pepe, sawa na maoni mbalimbali ya vyama vya kisiasa kuhusu uongozi wa serikali. Baadhi ya njia hizi huchukua mwenendo uliopangika wenye taaluma za kihandisi ili kupeana suluhisho la biashara, ilhali nyingine zinaweza kuchukua mwenendo unaoendelea, ambapo programu inazidi kuimarishwa ikiundwa sehemu kwa sehemu. Mbinu nyingi zinatumia hatua zifuatazo katika kuunda bidhaa pepe:

    • Utafiti wa soko
    • Kutafiti mahitaji ya kusuluhishwa na programu
    • Kuchunguza tatizo
    • Kuwa na mpango au muundo wa kuvumbua bidhaa hii
    • Utekelezaji (kuandika vipengee vya)wa programu
    • Majaribio ya programu
    • Kuwasilisha kwa mteja
    • Ukarabati na kurekebisha
    Hatua hizi mara nyingi hujulikana kama maisha halisi ya uundaji wa bidhaa pepe, au 'SDLC', kwa kimombo. Njia mbalimbali zinaweza kutekeleza hatua hizi kuzingatia maagizo mbalimbali, au kutumia muda mfupi au mrefu kwa hatua mbalimbali. Kina cha uhondo wa nyaraka zizalishwajo katika kila hatua ya kuunda programu inaweza pia kutofautiana. Hatua hizi huweza pia kufanyika katika kugeuka (mkabala kufuliliza ka maji), au zinaweza kurudiwa kwa viwango tofauti ( mkabala "uliokithiri" zaidi ). Mkabala uliokithiri zaidi kawaida huhusisha kutumia muda kidogo juu ya mipango na uandishi nyaraka, na hutumia muda zaidi katika kuunda programu yenyewe halisi. Mkabala huu "uliokithiri" pia hukuza uendelezaji wa kupima maendeleo ya mradi wenyewe, vilevile kuwa bidhaa isiyo na hitilafu hata kamwe. Mkabala rasmi au "wa kufululiza" hujaribu kuchunguza hitilafu zozote zinazoweza kutokea kisha kuanzisha mpango wa kina kabla ya uundaji wa programu yenyewe, na kuepuka mabadiliko ya muundo wa bidhaa pepe na kurudia kuandika vipengele vya programu hiyo.
    Kuna faida na hasara kubwa kwa mbinu mbalimbali na njia bora ya kutatua tatizo kutumia bidhaa pepe mara nyingi itazingatia aina ya shida iliyopo. Kama tatizo linaeleweka vizuri na ufumbuzi unaweza kufanisiwa kwa haraka, mkabala wa kufululiza huweza kuwa bora. Kama, kwa upande mwingine, tatizo ni la kipekee (angalau kwa timu ya kuunda) na muundo wa programu hauwezi fumbuliwa kwa urahisi, basi mkabala "uliokithiri" zaidi huweza kuwa bora. Mchakato wa kuunda bidhaa pepe ni muundo ulioekwa katika utayarishaji wa bidhaa pepe halisi ya kompyuta . Visawe ni mzunguko wa maisha ya programu na mchakato wa programu. Kuna mifano kadhaa kwa hizi taratibu, kila ukielezea njia mbalimbali za kazi au shughuli ambazo hufanyika wakati wa mchakato huu.
    Swala la uundaji wa bidhaa pepe

    Elimu ya soko

    Vyanzo vya mawazo kuhusu bidhaa pepe ni nyingi. [2] Mawazo haya yanaweza kuja kutoka utafiti wa soko ikiwa ni pamoja na demografia ya wateja wapya, wateja waliopo, matarajio ya mauzo ya bidhaa zilizokataliwa,washikiriki uundaji wengine wa ndani, au ubunifu chama cha nje. Mawazo kwa bidhaa pepe za kompyuta kwa kawaida hutathminiwa na wenye ujuzi wa masoko kwa uwezekano wake kiuchumi, kwa mwingiliano wake na njia za usambazaji, kwa uwezekano wa kuathiri bidhaa zilizopo, vitu vinavyotarajiwa, na kwa kufaa malengo ya kampuni kwenye soko. Katika tathmini ya awamu ya masoko,dhana ya gharama na muda hutathminiwa. Uamuzi hufikiwa mapema katika awamu ya kwanza kama, kwa kuzingatia maelezo zaidi yaliyotokana na maendeleo ya masoko na wafanyakazi, mradi lazima ufuatiliwe zaidi. [2]
    Katika kitabu "Great Software Debates", Alan M. Davis anasema katika sura ya "Mahitaji", sura ndogo "Kipengele kasoro cha uundaji bidhaa pepe":
    “ Wanafunzi wa uhandisi hujifunza uhandisi na ni mara chache wao hujihusisha na taaluma za kibiashara au kifedha. Wanafunzi wa masoko kujifunza masoko na ni mara chache hujihusisha na taaluma za kifedha au uhandisi. Wengi wetu huwa wataalamu katika eneo moja tu. Kutilia mkazo zaidi, baadhi yetu hukutana na watalaam kiasi, hivyo kuna wachache sana tunaweza iga umarifu wao. Ilhali, mipango ya bidhaa pepe ni tegemeo kuu kwa mafanikio ya uundaji wake na huhitaji utaalam wa aina nyingi.[3] ” Kwa sababu uundaji programu unaweza kuhusisha kuacha au kwenda nje na mahitaji ya mteja, mradi huweza kupotoka kiasi kwa mahitaji yasiyo ya kiufundi kama vile rasilimali, kushughulikia hitilafu, umiliki, bajeti, kushughulikia visa, nakadhalika. Michakato hii huweza pia kusababisha jukumu la maendeleo ya biashara kufunika uundaji wa bidhaa pepe.
    [hariri] Mbinu za uundaji bidhaa pepe

    Mbinu za uundaji bidhaa pepe ni taaluma inayotumika kuunda, kupanga, na kudhibiti mchakato wa kuvumbua mitambo ya habari. Mifumo mbalimbali kama hizo imeibuka na kukua kwa muda, kila mmoja ukiwa na uwezo wake mwenyewe na udhaifu pia. Mfumo mmoja wa uundaji bila shaka si mwena kwa matumizi ya miradi yote. Kila mojawapo ya mbinu zilizopo inafaa kwa aina maalumu ya miradi, kwa kuzingatia ufundi,shirika,mradi na maswala ya timu husika. [4]
    Mwelekeo wa kisasa katika sekta

    Kutokana na kasi ya ukuaji wa sekta hii, kampuni kadhaa zimeanza kutumia nchi za nje kama China, India na nchi nyingine kwa gharama ya chini kwa kila muundaji. Tovuti kadhaa na programu za kisasa yani, Web 2.0, huundwa kwa bara tofauti ilhali usimamizi uko katika nchi za magharibi. Faida zaidi huwa ni udhibiti bora wa gharama, ambayo ina maana kwamba kuna pesa kiasi za kutumiwa (mara nyingi huwa changamoto kubwa kwa kwanza miradi kama hii). Aidha, tofauti ya muda kati ya nchi za magharibi na wakati wa kazi wa India na China inaruhusu kazi kufanyika mfululizo ambayo inaipa faida ya hali ya juu. Makampuni ambayo hushiriki katika uundaji huu ni kama Tata Consultancy Services, Infosys, Wipro, na Satyam.
    Mwisho wa 1990 uliibua viwango vya W3C [5] ambavyo viliwezesha ontolojia kuungaanisha miundo 4 za utendaji katika 1 wa maarifa: uwakilishi wa maarifa (katika RDF (S) na owl),kizazi cha maarifa kupitia mitazamo, mtindo wa dhana kupitia ontolojia na muundo wa kimwili kupitia sehemu tatu. Miuundo ya kisasa inaruhusu kutoa programu moja kwa moja kutoka mitambo ya maarifa(ontolojia) [6] Mbinu hii inapata uhalali wake katika matumizi ya teknolojia ya semantiki badala ya www data kwa uzalishaji data iliyohakikishwa. Aina ya biashara ya mbinu ya uundaji inapatikana katika tovuti ya ontolojia ya fedha.

    Angalia Pia


    Chanzo: Uundaji bidhaa pepe za tarakilishi - Wikipedia, kamusi elezo huru
     
  16. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #16
    Oct 20, 2010
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Virusi za kompyuta


    Virusi za Kompyuta ni programu haramu yenye uwezo wa kujisambaa ndani ya kompyuta na kujiingiza ndani ya programu halali zinazotakiwa kufanya kazi mle. Ikisambaa inaathiri programu halali na kusababisha hasara. Virusi zinasambaa kwa njia ya intaneti lakini pia kwa njia ya sidii au diski yoyote ya kubebea data kati ya kompyuta. Virusi vinaweza kuharibu mafaili na kupunguza uwezo wa ufanyaji kazi wa kompyuta yako.
    Yaliyomo



    Historia

    Programu za virusi zilianzishwa tangu vyanzo vya kompyuta vyenyewe. Wanahisabati maarufu kama John von Neumann walikadiria nadharia ya programu zenye uwezo wa kujiendeleza na hata kujisambaa peke zao tangi miaka ya 1950. Tangu kupatikana kwa kompyuta ndogo za nyumbani imeonekana ya kwamba programu za aina hii zinaweza

    kuleta hasara mbalimbali. Mara nyingi programu (c)Brain hutajwa kama virusi ya kwanza iliyosambaa kwenye kompyuta ndogo tangu mwaka 1986. Usambazaji wake ulikuwa kosa la watungaji wake waliotaka kukinga diski za programu halali waliyouza dhidi ya kopi haramu; waliandika namba ya simu yao ndani ya virus.

    Tangu kupatikana kwa intaneti kuna watu maelfu ambao wametunga programu za virusi kwa kusudi mbalimbali; mara nyingi ni vijana wanaotaka kujaribu uwezo wao wa kuandika programu za aina hii. Wengine wanakusudia mzaha tu wakitaka kuona mafanikio yao kwenye kompyuta za dunia yote. Kuna wengine wenye hasira dhidi ya kampuni kubwa

    kama Microsoft, dhidi ya benki, dhidi ya serikali au dhidi ya binadamu kwa jumla. Hao ni hatari zaidi wakijitahidi kusababisha hasara kubwa. Wengine hufuata kusudi za kisiasa wakilenga kwa kompyuta za lugha au nchi fulani hasa. Virusi nyingi zina malengo ya kijinai kwa sababu watungaji wao wanajaribu kupata faida ya kifedha kwa njia ya utapeli wakijaribu kuiba maneno ya siri kutoka kompyuta ya watu yanayomruhusu mtumiaji kuwasiliana na benki na kutuma fedha kwa akaunti yningine.


    Hatari za kutumia makompyuta mengi-mengi

    Mtandao wa intaneti unaruhusu mamilioni ya watumiaji wa kompyuta duniani kuungana pamoja kibiashara na hata kwa kujifurahisha. Watu wengi tofauti hutumia intaneti. Yeyote anayetumia Intaneti anaweza kupata habari nyingi kuhusu mada tofauti, tena

    kwa lugha tofauti, yaani, katika kipindi kidogo sana.
    Intaneti inawezesha mtu mmoja kuharibu au kupunguza uwezo wa mamilioni ya kompyuta ambazo zimeunganishwa nazo. Wanaweza kufanya hivi kwa kuandika program za

    kompyuta. Au, wanaweza kuzifanya kompyuta zijiweke taarifa za kipuuzi ambazo zinasabisha kompyuta iache kufanya kazi. Iwapo sio mwangalifu, basi unaweza kusababisha kompyuta iache kufanya kazi.

    Hasara kubwa zilizosababishwa na "worm"


    Mnamo tar. 24 Januari, 2003, aina ya kirusi cha kompyuta kiitwacho "worm" kilitolewa ili kuathiri Intaneti. Worm ni mfululizo wa maelekezo ya kompyuta ambayo yanajiweka nakala nyingi-nyingi yenyewe na kuzituma kwa kompyuta nyingine.
    Huyu worm ametuma nakala kibao zake mwenyewe kwenye kompyuta nyingine kupitia Intaneti. Huyo worm ameharibu mamilioni kadhaa ya kompyuta duniani. Imepunguza uwezo wa makompyuta kibao kupitia mitandao ya kompyuta.

    Kampuni za kupiga vita virusi


    Sophos P-L-C ni kampuni ya kompyuta ya huko Britania ambayo inatengeneza program za kuilinda kompyuta dhidi ya virusi. Hii ni kampuni ya nne kwa ukubwa ya kutengeneza program za kuzuia virusi.
    Hivi karibuni, kampuni ya Sophos imetangaza onyo rasmi watumiaji wa kimpyuta kujikinga dhidi virusi vipya vingi na worms. Tangaza lilitoa maelezo juu ya baadhi ya watu

    wanaofanya kazi kwa juhudi kutengeneza bidhaa pepe haramu za kompyuta. Kampuni ya Sophos ilisema ya kwamba hizi ni ripoti kutoka katika gazeti lililochapishwa nchini Singapore mnamo tar. 14 Januari, siku tu kable ya shambulio la worm lililofanywa katika Slammer.

    Graham Cluley ni mtalaamu wa kompyuta katika kampuni ya Sophos. Alisema kwamba kampuni za utengenezaji wa programu za kulinda kmpyuta zinategemea virusi vingi kwa mwaka huu. Alisema watunzi wa virusi wanataka kubuni virusi vingine vyenye nguvu

    kupita hata hivi vya worm. Hii itaweza kusambazwa kupitia ujumbe elektronikia au njia ya mawasiliano ya kompyuta iitwayo Instant Messaging (Ujumbe wa Haraka kama vile Yahoo Messenger, Google Talk, Windows Live Messenger, na kadhalika). Bwana Cluley aliendelea kusema kwamba aina hii ya virusi husababisha matatizo makubwa sana.

    Wataalamu wa kompyuta wa Kampuni ya Sophos walisema kuna virusi vya kompyuta takriban 40,000 ambavyo kwa sasa vinafahamika kama vipo. Wataalamui hao waliendelea kusema kwamba takriban virusi vipya 200 hutolewa kila mwezi kupitia Internet.

    Bwana Cluley alisema miaka kumi au tisa iliyopita kompyuta nyingi zilizoharibiwa na virusi ni zile ambazo zinatumia Microsoft Windows kama ndiyo mfumo wake wa uendeshaji, yaani, operating system.

    Chanzo: Virusi za kompyuta - Wikipedia, kamusi elezo huru
     
  17. I

    Inock Member

    #17
    Oct 25, 2013
    Joined: Oct 23, 2013
    Messages: 10
    Likes Received: 0
    Trophy Points: 0
    wazo zuriii....ila summerize kidogo..!!!!!!!!!!!!!!!
     
  18. I

    Inock Member

    #18
    Oct 25, 2013
    Joined: Oct 23, 2013
    Messages: 10
    Likes Received: 0
    Trophy Points: 0
    :A S-confused1:
     
  19. MziziMkavu

    MziziMkavu JF-Expert Member

    #19
    Oct 25, 2013
    Joined: Feb 3, 2009
    Messages: 38,553
    Likes Received: 2,824
    Trophy Points: 280
    Ongeza na wewe Summerize zako sio tu ulaumu Wabongo kwakupenda kulaumu ahhhhhhhhhhh
     
Loading...